Bộ Xây dựng lấy ý kiến Đề án khai thác, quản trị và bảo vệ không gian ngầm

Ngày 12/8, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn chủ trì hội thảo lấy ý kiến cho Đề án khai thác, quản trị và bảo vệ không gian ngầm.

Báo cáo về sự cần thiết phải xây dựng Đề án "Khai thác, quản trị và bảo vệ không gian ngầm", ông Tạ Quang Vinh, Cục trưởng Cục Kết cấu hạ tầng xây dựng (Bộ Xây dựng) cho biết, không gian ngầm đã trở thành yêu cầu khách quan, cấp bách của phát triển đô thị và tổ chức không gian phát triển của quốc gia.

Tính đến cuối năm 2025, tỷ lệ đô thị hóa toàn quốc khoảng 45%. Tuy nhiên, quỹ đất bề mặt tại các đô thị lớn ngày càng khan hiếm. Áp lực về hạ tầng, ùn tắc giao thông, ngập lụt và thích ứng biến đổi khí hậu cũng ngày càng lớn.

Trong bối cảnh đó, Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 28/7/2026 về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam đã xác định không gian ngầm là hạ tầng chiến lược và một không gian, lĩnh vực an ninh mới. Kết luận số 224-KL/TW ngày 8/12/2025 của Bộ Chính trị cũng yêu cầu trong năm 2026 phải hoàn thiện quy định pháp luật về không gian ngầm.

Trên cơ sở đó, Bộ Xây dựng đã triển khai xây dựng Đề án "Khai thác, quản trị và bảo vệ không gian ngầm" với tư duy xuyên suốt là chuyển mạnh từ "quản lý công trình ngầm đơn lẻ" sang "quản trị tổng thể tài nguyên không gian ngầm quốc gia".

Cũng tại hội thảo, PGS.TS Nguyễn Công Giang, nguyên Trưởng Bộ môn Xây dựng công trình ngầm đô thị, Khoa Xây dựng, Trường Đại học Kiến Trúc Hà Nội đã chia sẻ về bối cảnh trong nước và kinh nghiệm quốc tế về khai thác, quản trị, bảo vệ không gian ngầm; nghiên cứu về phân lớp, phân tầng để khai thác sử dụng không gian ngầm.

TS Phạm Văn Khánh, Viện trưởng Viện Kinh tế và hợp đồng xây dựng, nguyên Cục trưởng Cục Kinh tế xây dựng chia sẻ về nội dung kinh tế không gian ngầm. TS Tạ Ngọc Bình, Trưởng phòng Nghiên cứu xây dựng số và mô hình thông tin công trình, Viện Kinh tế xây dựng (Bộ Xây dựng) chia sẻ về tạo lập và quản lý thông tin kỹ thuật số 3 chiều (BIM) trong quản trị không gian ngầm.

Trong phần thảo luận, đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc Phòng, Bộ Tài chính, Bộ Khoa học và công nghệ, Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP.HCM, Sở Xây dựng thành phố Đà Nẵng, Đại học Mỏ - Địa chất, Công ty cổ phần FECON… đã trao đổi, góp ý về một số nội dung quan trọng, bao gồm: Quy hoạch không gian ngầm; kết nối không gian ngầm với hệ thống metro; xây dựng cơ sở dữ liệu về địa chất; đề xuất cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp; bổ sung đánh giá tác động đối với các công trình lân cận không gian ngầm; đào tạo đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học trong nước về phát triển không gian ngầm; phát triển kinh tế không gian ngầm; thiết lập cơ chế thử nghiệm phát triển không gian ngầm; nghiên cứu quy chuẩn, tiêu chuẩn về hạ tầng ngầm…