Cà Mau: Tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công

Nhằm đạt mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, tỉnh Cà Mau đang nỗ lực tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng, vật liệu xây dựng và thủ tục, nhằm đẩy nhanh tiến độ thi công những tháng cuối năm.

Tín hiệu tích cực từ các dự án trọng điểm

Ngày 30/9, theo báo cáo của UBND tỉnh Cà Mau, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của địa phương (bao gồm nguồn vốn năm 2025 chuyển sang) đạt trên 10.328,5 tỷ đồng. Tính đến ngày 21/9, toàn tỉnh đã giải ngân được 4.950,6 tỷ đồng, đạt 47,9% kế hoạch, tăng đáng kể so với mức 36,4% của cùng kỳ năm 2025.

Toàn tỉnh hiện có 18 chủ đầu tư cấp tỉnh và 64 chủ đầu tư cấp xã quản lý nguồn vốn đầu tư công. Đến nay, 56 đơn vị đã đạt tỷ lệ giải ngân vượt mức bình quân chung của tỉnh (47,9%), trong đó 11 chủ đầu tư ghi nhận tỷ lệ giải ngân trên 75%.

Có được kết quả trên là nhờ sự chủ động phân bổ chi tiết nguồn vốn ngay từ đầu năm của UBND tỉnh khi các dự án đủ điều kiện pháp lý. Bên cạnh đó, tỉnh đã thành lập 5 Tổ giám sát do Thường trực Tỉnh ủy làm tổ trưởng trực tiếp theo dõi, kiểm tra hiện trường, tháo gỡ khó khăn cho các dự án trọng điểm.

Bên cạnh những kết quả đạt được, UBND tỉnh cũng nhìn nhận tiến độ chung vẫn chưa đạt kỳ vọng (mục tiêu 9 tháng đầu năm 2026 đạt 75%). Tỷ lệ giải ngân nguồn vốn năm 2025 chuyển sang mới đạt 27,2%, tạo áp lực rất lớn trong những tháng cuối năm khi thời hạn giải ngân cận kề (trước 31/12/2026).

Theo ông Huỳnh Công Quân, Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Cà Mau, qua đánh giá, có một số vướng mắc chính ảnh hưởng đến tiến độ như số hộ dân bàn giao mặt bằng tăng nhưng nhiều dự án vẫn loay hoay chưa hoàn thành bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Đồng thời, giá cả biến động và tình trạng thiếu hụt vật liệu thi công tiếp tục gây khó khăn cho các nhà thầu; một số công trình lớn chậm hoàn thành thủ tục, dẫn đến việc giao bổ sung vốn trễ tại các kỳ họp HĐND tỉnh trong năm (hiện nhiều dự án mới dừng ở bước lựa chọn tư vấn thiết kế hoặc nhà thầu xây lắp).

Bên cạnh đó, nguồn vốn Chương trình mục tiêu Quốc gia do ngân sách Trung ương bổ sung muộn (tháng 6 và tháng 7/2026) hiện vẫn đang hoàn thiện thủ tục phân bổ, nên chưa phát sinh khối lượng để giải ngân.

Siết chặt kỷ cương, tăng tốc giải ngân những tháng cuối năm

Để hoàn thành mục tiêu kế hoạch năm 2026, UBND tỉnh Cà Mau yêu cầu các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư tập trung thực hiện nghiêm việc tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong đầu tư công.

Các chủ đầu tư rà soát kỹ tiến độ từng dự án, tập trung đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân trong các tháng cuối quý III và đầu quý IV/2026. Những công trình không bảo đảm khả năng giải ngân phải chủ động đề xuất điều chỉnh giảm kế hoạch vốn trước ngày 15/12. Tuyệt đối không dồn khối lượng nghiệm thu và thanh toán vào tháng cuối năm.

Các dự án sử dụng ngân sách trung ương kéo dài từ năm 2025, các đơn vị phải tập trung tối đa nguồn lực để giải ngân toàn bộ, tránh nguy cơ bị cắt hoặc hủy vốn do hết hạn. Trường hợp dự án hoàn thành trong năm 2026 nhưng không kịp tiến độ, chủ đầu tư cần khẩn trương trình cấp có thẩm quyền điều chỉnh thời gian thực hiện, tạo cơ sở bố trí kế hoạch vốn năm 2027.

Nhằm đảm bảo hoạt động thi công không bị gián đoạn, UBND tỉnh giao Sở Xây dựng thường xuyên theo dõi, dự báo biến động thị trường, giá cả và nguồn cung ứng vật liệu xây dựng. Đồng thời, kịp thời tham mưu giải pháp tháo gỡ vướng mắc trong điều chỉnh hợp đồng xây dựng khi có biến động giá nguyên nhiên vật liệu, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho nhà thầu đẩy nhanh tiến độ trên công trường.

Song song đó, Sở Tài chính có trách nhiệm khẩn trương tham mưu phương án điều chuyển vốn từ các dự án chậm tiến độ sang các dự án có nhu cầu và khả năng giải ngân tốt hơn.

UBND tỉnh Cà Mau giao các Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch nhanh chóng hoàn tất thủ tục phân bổ chi tiết nguồn vốn các Chương trình mục tiêu Quốc gia, giúp các đơn vị chủ động hồ sơ, đẩy nhanh tiến độ thi công.

Liên quan đến công tác giải ngân vốn đầu tư công tại phiên họp kiểm điểm công tác chỉ đạo, điều hành của UBND tỉnh Cà Mau 9 tháng năm 2026 diễn ra vào chiều 29/9, ông Lữ Quang Ngời, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau nhấn mạnh, giải ngân vốn đầu tư công có vai trò quan trọng đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng của tỉnh. Tuy nhiên, với tỷ lệ giải ngân như trên chưa đạt yêu cầu đề ra là 75%.

Vì vậy, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau yêu cầu, Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các chủ đầu tư, địa phương rà soát từng dự án, từng gói thầu, xác định rõ nguyên nhân giải ngân chậm để đẩy nhanh tiến độ. Chủ động điều chuyển vốn đối với những dự án không có khả năng giải ngân theo tiến độ, bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn vốn, không để vướng mắc nhỏ kéo dài thành điểm nghẽn lớn.