ĐBQH Tào Đức Thắng (Đoàn TP.HCM), Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel nhấn mạnh, bảo mật dữ liệu khách hàng là vấn đề rất cần thiết và cấp bách trong bối cảnh đang đẩy mạnh chuyển đổi số hiện nay.
Sáng 4/11, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật An ninh dữ liệu, dự án Luật Định danh và xác thực điện tử.
Góp ý dự án Luật An ninh dữ liệu, đại biểu Tào Đức Thắng (Đoàn TP.HCM), Trung tướng, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel, đánh giá cao cơ quan chủ trì soạn thảo đã tiếp thu nhiều ý kiến của các đại biểu khi góp ý dự thảo.
ĐBQH Tào Đức Thắng (Đoàn TP.HCM), Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel phát biểu sáng 4/11. Ảnh: Media Quốc hội.
Liên quan quy định áp dụng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đặc thù để phát triển thị trường công nghiệp an ninh dữ liệu và kinh tế số, ông Tào Đức Thắng đề xuất cân nhắc bỏ cụm từ "kinh tế số" vì dự thảo luật đang điều chỉnh về lĩnh vực an ninh dữ liệu, trong khi các ưu đãi, hỗ trợ về kinh tế số đã được quy định cụ thể tại Luật Chuyển đổi số năm 2025.
Về bảo vệ an ninh dữ liệu trong khai thác, sử dụng hạ tầng số, Chủ tịch Tập đoàn Viettel cho rằng, việc bảo mật dữ liệu khách hàng là vấn đề rất cần thiết và cấp bách trong bối cảnh đang đẩy mạnh chuyển đổi số hiện nay.
"Người dân hiện có rất nhiều hiện trạng trên môi trường số, càng nhiều hiện trạng thì càng có nguy cơ nguy hiểm lộ lọt dữ liệu", Trung tướng Tào Đức Thắng nói.
Tuy nhiên, để phù hợp với các luật có liên quan và đảm bảo bao quát đầy đủ các trường hợp, ông đề nghị điều chỉnh nội dung này theo hướng: "Bảo mật dữ liệu của khách hàng theo quy định của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân".
Đề xuất này phù hợp với khoản 4 Điều 3 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân năm 2025 là thực hiện đồng bộ, có hiệu quả các biện pháp, giải pháp và thể chế, kỹ thuật, con người phù hợp để bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Liên quan đến biện pháp bảo vệ an ninh dữ liệu, dự thảo có quy định các biện pháp kỹ thuật như: mã hóa dữ liệu, quản lý khóa mật mã, quản lý truy cập, định danh, sao lưu, phục hồi dữ liệu, tiêu hủy dữ liệu an toàn, kiểm tra an ninh dữ liệu...
Nhấn mạnh thực tế cho thấy biện pháp kỹ thuật luôn có sự phát triển theo xu thế tiến bộ của công nghệ, đại biểu Thắng cho rằng việc liệt kê như dự thảo luật có thể dẫn đến thiếu hoặc không theo kịp sự phát triển hàng ngày, hàng giờ của công nghệ hiện nay.
Đại biểu Trần Mạnh Huy (Đoàn Đà Nẵng) phát biểu. Ảnh: Media Quốc hội.
Trong khi đó, góp ý về quy định công nhận danh tính điện tử và kết quả xác thực điện tử của nước ngoài (Điều 38 dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử), đại biểu Trần Mạnh Huy (Đoàn Đà Nẵng) cho rằng, điều khoản này dù ngắn nhưng hệ quả lớn vì nó "quyết định người dân và doanh nghiệp Việt Nam có thể tin cậy đến đâu khi giao dịch với đối tác xuyên biên giới".
Theo vị đại biểu là một chuyên gia công nghệ, đồng thời là giảng viên Trường Đại học Kiến trúc Đà Nẵng, tại khoản 2 Điều 38 đã quy định rõ quyền của tổ chức cung cấp dịch vụ được thay đổi trạng thái công nhận, nhưng dự thảo chưa chỉ rõ Chính phủ quy định chi tiết việc nêu rõ trách nhiệm của các bên và việc xử lý hậu quả pháp lý đối với các giao dịch, cũng như thủ tục ghi nhận việc tạm dừng, hủy bỏ hoặc chấm dứt. "Quyền đã rõ nhưng hệ quả thì chưa", ông Huy nói.
Đại biểu Huy nêu một tình huống: Doanh nghiệp Việt Nam ký hợp đồng dựa trên kết quả xác thực nước ngoài đã được công nhận. Hàng đã giao, tiền đã thanh toán, sau đó nhà cung cấp phát hiện có gian lận và hủy bỏ công nhận. "Quyết định đó có hiệu lực từ khi nào? Các giao dịch trước đó được xem xét ra sao? Ai chịu trách nhiệm thông báo, ai lưu giữ chứng cứ, ai chịu trách nhiệm nếu hủy bỏ nhầm?".
Theo đại biểu, cần phân biệt 2 việc: thay đổi trạng thái công nhận một kết quả xác thực và xác định hiệu lực pháp lý của giao dịch đã thực hiện.
Về kỹ thuật, khi một chứng thư số bị thu hồi, thời điểm và lý do thu hồi luôn được ghi nhận để phân biệt trước và sau mốc đó. Do đó, "pháp luật cần phản ánh đúng logic này".
Nhấn mạnh việc gian lận giả mạo phải bị xử lý nghiêm, nhưng việc ngừng công nhận một kết quả xác thực không nên tự động làm vô hiệu mọi giao dịch từng dựa vào kết quả đó. "Nếu khoảng trống này kéo dài, mỗi nơi sẽ hiểu và áp dụng một cách, gây tốn kém chi phí, mất tính chắc chắn và đẩy rủi ro cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa", ông Huy cho hay.
Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung vào Điều 38 các nguyên tắc: Quyết định tạm dừng, hủy bỏ, chấm dứt công nhận phải xác định rõ phạm vi, thời điểm có hiệu lực và trách nhiệm thông báo cho các bên liên quan. Việc thay đổi trạng thái công nhận không tự động làm mất hiệu lực của giao dịch đã xác lập trước đó; hiệu lực giao dịch được xác định theo pháp luật áp dụng. Phải xác định trách nhiệm bảo toàn chứng cứ, phối hợp xác minh, khắc phục sai sót và bồi thường thiệt hại khi có căn cứ.
Về trình tự, thủ tục giao dịch phức tạp, đại biểu kiến nghị giao Chính phủ quy định chi tiết. Đây là những điều liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của chủ thể giao dịch nên cần được định đoạt ở cấp độ luật.
"Kết nối định danh mới chỉ là bước đầu. Liêm chính số chỉ hình thành khi các quy tắc rõ ràng, có thể dự đoán và có người chịu trách nhiệm. Đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ và hoàn thiện pháp luật để vừa ngăn chặn gian lận hiệu quả, vừa giữ ổn định cho các giao dịch hợp pháp", đại biểu Huy nói.