Chiều 21/5, Viện Kiến trúc Quốc gia và Tạp chí Kiến trúc Việt Nam tổ chức hội thảo “Quy hoạch và phát triển hạ tầng giao thông tĩnh hướng tới sử dụng phương tiện giao thông dùng năng lượng sạch - Từ nhận thức đến hành động”.
Hạ tầng đô thị trước áp lực mới
Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Trịnh Hồng Việt, Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia (Bộ Xây dựng) cho biết, xu hướng giao thông xanh hóa, điện hóa tại Việt Nam đang đặt ra mối quan hệ chặt chẽ giữa phát triển hạ tầng giao thông tĩnh với tổ chức không gian đô thị và kiến trúc công trình.
Ông Trịnh Hồng Việt, Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia (Bộ Xây dựng).
Theo ông Việt, hiện nay, nhiều chung cư vẫn đang áp dụng các giải pháp tình thế như cấm gửi, cấm sạc xe điện hoặc để người dân tự phát đấu nối điện, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Vì vậy, cần có cách tiếp cận phù hợp hơn, chuyển từ tư duy "cấm đoán" sang quản lý rủi ro dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn.
"Hội thảo hướng tới phân tích các áp lực đối với hạ tầng phát triển đô thị, hạ tầng giao thông tĩnh và kiến trúc công trình trong bối cảnh phát triển giao thông sử dụng điện. Đồng thời làm rõ nguy cơ cháy nổ liên quan đến pin lithium-ion và đề xuất các giải pháp quy hoạch, kỹ thuật, vận hành an toàn cho hệ thống trạm sạc trong đô thị và khu dân cư", ông Việt nhấn mạnh.
Ông Việt cũng cho biết, sau hội thảo, các nội dung thảo luận sẽ được tổng hợp thành báo cáo gửi Bộ Xây dựng nhằm phục vụ quá trình hoàn thiện cơ chế, chính sách và tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến phát triển hạ tầng xanh, sử dụng năng lượng sạch.
Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Hữu Tiến, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ, môi trường và Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) nhận định, số lượng phương tiện sử dụng năng lượng sạch tại các đô thị đang tăng nhanh. Song tốc độ phát triển hiện đã vượt đáng kể khả năng thích ứng của hệ thống hạ tầng kỹ thuật và công tác quản lý đô thị.
Toàn cảnh hội thảo.
Theo ông Tiến, trước xu hướng chuyển đổi giao thông điện hóa, các yếu tố như quy hoạch, thiết kế đô thị, tiêu chuẩn kỹ thuật, quản lý vận hành và phòng chống cháy nổ giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong xây dựng đô thị an toàn, hiện đại và bền vững.
Hoàn thiện tiêu chuẩn cho xe điện ở chung cư
Tại hội thảo, nhiều tham luận tập trung vào các nguy cơ cháy nổ liên quan đến pin lithium-ion và yêu cầu hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đối với hạ tầng sạc xe điện.
TS.KTS Nguyễn Tất Thắng, chuyên gia cao cấp Viện Kiến trúc Quốc gi chia sẻ kinh nghiệm quốc tế trong phát triển hạ tầng xe điện an toàn.
Trong khi đó, đại diện Cục Kết cấu hạ tầng xây dựng (Bộ Xây dựng) cho rằng, phát triển phương tiện giao thông xanh là xu hướng tất yếu, song đang đặt ra áp lực lớn đối với hệ thống bến bãi đỗ xe và khu vực lưu giữ xe trong đô thị.
Theo các chuyên gia, thay vì né tránh hay cấm đoán, cần giải quyết các thách thức bằng việc hoàn thiện quy định pháp luật, quy chuẩn kỹ thuật, đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, quy hoạch, đầu tư xây dựng và vận hành khai thác đồng bộ.
Đáng chú ý, các tham luận của Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy đã phân tích sâu về nguy cơ cháy tại khu vực sạc xe điện trong tầng hầm chung cư và khu dân cư.
Các sự cố liên quan đến pin lithium-ion thường có giai đoạn tăng nhiệt âm thầm trước khi bùng phát thành cháy lớn, do đó việc phát hiện sớm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Các đại biểu tham luận tại hội thảo.
Tại dự thảo sửa đổi QCVN 04:2021/BXD, khu vực để xe điện trong nhà chung cư được đề xuất bổ sung quy định lắp đặt hệ thống giám sát phát hiện cháy sớm thông qua nhận diện nhiệt độ bất thường, khói và ngọn lửa bằng hình ảnh nhằm kịp thời cảnh báo, xử lý sự cố.
Ngoài vấn đề kỹ thuật, hội thảo cũng đề cập đến đặc thù không gian đô thị Hà Nội, đặc biệt là hệ thống ngõ ngách nhỏ hẹp, tiềm ẩn nhiều rủi ro trong công tác cứu nạn cứu hộ.
Các chuyên gia cho rằng, trong quá trình cải tạo, xây dựng nhà ở, cần chú trọng thiết kế tổng thể về PCCC, bảo đảm thông gió, kết cấu an toàn và bố trí tối thiểu hai hướng thoát hiểm.
Từ góc độ thực tiễn, đại diện Công ty CP Phát triển Trạm sạc Toàn cầu V-Green chia sẻ kinh nghiệm triển khai mạng lưới trạm sạc xe điện tại Việt Nam, trong đó nhấn mạnh yêu cầu phối hợp giữa doanh nghiệp, địa phương và chủ đầu tư nhằm bảo đảm vận hành an toàn, hiệu quả.
Tại phiên thảo luận mở với chủ đề "Xe điện trong chung cư - giải pháp an toàn hay cần thay thế bằng kiểm soát rủi ro?", các ý kiến đều thống nhất rằng phát triển xe điện là xu hướng không thể đảo ngược, song cần đồng thời xây dựng hệ thống hạ tầng, quy chuẩn và cơ chế quản lý phù hợp để bảo đảm an toàn cho người dân và phát triển đô thị bền vững.