Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức phẫu thuật thành công nối lại dây thần kinh ngồi cho nam công nhân bị tai nạn lao động. Đây là tổn thương đặc biệt nghiêm trọng, có thể khiến người bệnh mất vĩnh viễn chức năng chi dưới nếu không phẫu thuật kịp thời.
Thông tin từ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, tại đây tiếp nhận một nam công nhân 37 tuổi cấp cứu trong tình trạng đa chấn thương sau tai nạn lao động tại mỏ than. Nguyên nhân do một khối đá lớn đè trực tiếp vào vùng mông gây vết thương hở rộng, dập nát nghiêm trọng phần mềm. Ngay sau tai nạn, người bệnh mất hoàn toàn vận động chi dưới bên tổn thương và được sơ cứu tại bệnh viện địa phương trước khi chuyển lên Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.
Bệnh nhân được tiếp tục theo dõi sau ca phẫu thuật tái tạo dây thần kinh tọa đã bị đứt rời hoàn toàn sau tai nạn lao động.
Sau khi đánh giá đây là tổn thương đặc biệt nghiêm trọng, có nguy cơ khiến người bệnh mất vĩnh viễn chức năng chi dưới nếu chậm trễ, lãnh đạo tua trực đã quyết định ưu tiên đưa bệnh nhân vào phòng mổ ngay trong đêm.
Ngay lập tức, các bác sĩ khoa Phẫu thuật Hàm mặt và tạo hình thẩm mỹ phối hợp cùng các chuyên gia Chấn thương chỉnh hình và Gây mê hồi sức tiến hành hội chẩn, xây dựng phương án điều trị. Một bàn mổ vi phẫu được chuẩn bị với đầy đủ hệ thống kính hiển vi phẫu thuật và trang thiết bị hiện đại nhằm xử trí tối đa các tổn thương ngay trong cấp cứu.
Sau khi kiểm soát chảy máu, cắt lọc tổ chức dập nát và bộc lộ toàn bộ vùng tổn thương, ê-kíp phẫu thuật xác định dây thần kinh tọa đã bị đứt rời hoàn toàn. Hai đầu thần kinh co rút, để lại khoảng khuyết gần 4 cm nên không thể khâu nối trực tiếp.
ThS.BS Trần Ngọc Vân, thành viên ê-kíp phẫu thuật cho biết: "Đây là thời điểm khó khăn nhất của ca mổ. Nếu chỉ xử lý vết thương rồi đóng lại, người bệnh gần như sẽ không còn cơ hội phục hồi chức năng tốt. Tuy nhiên, nếu lấy thần kinh tự thân để ghép thì phải tạo thêm một tổn thương mới trên cơ thể người bệnh. Ê-kíp đã phải cân nhắc rất kỹ để lựa chọn giải pháp tối ưu".
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Hồng Hà, Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt và tạo hình thẩm mỹ, tổn thương thần kinh tọa đoạn cao luôn là một trong những thách thức lớn nhất của vi phẫu thần kinh. Khác với mạch máu có thể lưu thông ngay sau khi nối, thần kinh cần nhiều tháng, thậm chí nhiều năm để tái sinh. Trung bình mỗi ngày, sợi thần kinh chỉ phát triển khoảng 1 mm, trong khi khoảng cách từ vùng mông đến bàn chân rất dài. Nếu trì hoãn tái tạo thần kinh quá lâu, các cơ và bản vận động sẽ dần thoái hóa, làm giảm đáng kể khả năng hồi phục.
"Với những trường hợp đủ điều kiện, chúng tôi luôn cố gắng tái tạo thần kinh ngay trong cấp cứu. Mục tiêu không phải hứa hẹn người bệnh sẽ hồi phục hoàn toàn, mà là giữ lại cơ hội phục hồi chức năng lớn nhất có thể", PGS.TS.BS Nguyễn Hồng Hà chia sẻ.
Sau khi hội chẩn toàn tua trực và xin ý kiến lãnh đạo bệnh viện, ê-kíp quyết định triển khai kỹ thuật ghép thần kinh bảo quản. Ngay trong đêm, Ngân hàng mô Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức được huy động để cung cấp đoạn thần kinh bảo quản phục vụ ca mổ.
Dưới kính hiển vi vi phẫu, các phẫu thuật viên đã ghép đoạn thần kinh bảo quản vào khoảng khuyết gần 4 cm, tạo cầu nối để các sợi thần kinh của chính người bệnh có thể tái sinh trong thời gian tới. Việc sử dụng thần kinh bảo quản giúp tránh phải lấy thêm thần kinh lành từ cơ thể người bệnh, hạn chế thêm tổn thương và mở ra thêm một lựa chọn trong điều trị các tổn thương thần kinh phức tạp.
BS Nguyễn Hồng Hà cho hay, sự phát triển của Ngân hàng mô đã tạo điều kiện để nhiều kỹ thuật tái tạo hiện đại được triển khai, góp phần mang lại thêm cơ hội điều trị cho những bệnh nhân bị mất mô, mất gân, xương, sụn hoặc thần kinh sau chấn thương nặng. Hiện sau 10 ngày điều trị, người bệnh tỉnh táo, toàn trạng ổn định, vết thương liền tốt và chưa ghi nhận dấu hiệu nhiễm trùng. Bệnh nhân sẽ tiếp tục được phục hồi chức năng tích cực và theo dõi định kỳ trong 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng, 18 tháng và 24 tháng để đánh giá quá trình tái sinh thần kinh và khả năng phục hồi chức năng chi dưới.
"Đối với những tổn thương thần kinh lớn, mỗi milimét thần kinh tái sinh đều mang theo hy vọng. Dù người bệnh chỉ phục hồi được một phần vận động hay cảm giác, điều đó cũng có thể tạo nên sự khác biệt rất lớn về chất lượng cuộc sống và khả năng trở lại lao động", PGS.TS.BS Nguyễn Hồng Hà nhấn mạnh.