Hà Nội: Sắp xếp đơn vị hành chính gắn với tái cấu trúc không gian phát triển
Chiều 9/6, Thành ủy Hà Nội tổ chức Hội nghị sơ kết một năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn thành phố.
Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại trụ sở Thành ủy Hà Nội và kết nối trực tuyến tới các Đảng ủy trực thuộc Thành ủy cùng 126 xã, phường trên địa bàn thành phố.

Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc; Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng và Thường trực Thành ủy Hà Nội chủ trì hội nghị. Ảnh: Quang Thái.
Phát biểu khai mạc hội nghị, Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng cho biết, Hà Nội là địa phương có quy mô dân số, diện tích và yêu cầu quản trị lớn nhất cả nước.
Việc sắp xếp 30 đơn vị hành chính cấp huyện và 526 đơn vị hành chính cấp xã thành 126 xã, phường mới là nhiệm vụ đặc biệt khó khăn, chưa có tiền lệ.
Trong quá trình triển khai, thành phố đã chủ động bám sát tình hình cơ sở, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh; điều chỉnh cơ cấu đội ngũ cán bộ phù hợp; đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền giữa thành phố với các sở, ngành và chính quyền cơ sở; đồng thời chuẩn hóa hơn 2.000 quy trình nghiệp vụ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho cán bộ cơ sở trong quá trình thực thi nhiệm vụ.
Theo Bí thư Thành ủy Hà Nội, thực tiễn một năm vận hành cho thấy mô hình hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp là chủ trương đúng đắn, phù hợp với yêu cầu phát triển của Thủ đô. Thành phố từng bước hình thành phương thức quản trị mới theo hướng hiệu quả hơn, gần dân và sát dân hơn.
Đáng chú ý, phương thức lãnh đạo, điều hành của hệ thống chính trị đang chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại; từ chính quyền quản lý sang chính quyền phục vụ; từ điều hành dựa trên quy trình thủ công sang điều hành bằng dữ liệu; từ cơ chế phối hợp qua nhiều tầng nấc trung gian sang chỉ đạo trực tiếp từ thành phố tới xã, phường.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng. Ảnh Quang Thái.
“Gần dân, sát cơ sở, chuyển từ quản lý sang quản trị” là mục tiêu xuyên suốt và bước đầu đã đạt được những kết quả tích cực. Theo tư duy điều hành mới, Hà Nội xác định “đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả và làm đến cùng”.
Nhiều chỉ số phát triển kinh tế - xã hội, chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp ghi nhận chuyển biến rõ nét. Năng lực điều hành của hệ thống chính trị cũng được thể hiện qua việc giải quyết các điểm nghẽn tồn tại nhiều năm cũng như tổ chức thành công nhiều sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng của đất nước trên địa bàn Thủ đô.
Báo cáo tại hội nghị cho thấy, Hà Nội triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong bối cảnh đồng thời thực hiện nhiều nhiệm vụ lớn như triển khai Luật Thủ đô, thực hiện Quy hoạch Thủ đô, đẩy nhanh các dự án hạ tầng chiến lược và bảo đảm các nhiệm vụ chính trị thường xuyên. Đây đều là những nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng đối với định hướng phát triển lâu dài của thành phố.
Sau một năm vận hành mô hình mới, số lượng đơn vị hành chính cấp xã của Hà Nội giảm 76%. Hiện nay, 126 xã, phường trực tiếp quản lý hơn 5.463 thôn, tổ dân phố và phục vụ gần 8,9 triệu người dân.
Việc sắp xếp đơn vị hành chính không đơn thuần là giảm đầu mối mà gắn với tổ chức lại không gian phát triển, tái cấu trúc mô hình quản trị đô thị theo hướng hiện đại, hiệu quả hơn.
Một trong những kết quả nổi bật là công tác phân quyền, phân cấp và phân định thẩm quyền được triển khai đồng bộ, quyết liệt. Phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” đã phát huy hiệu quả rõ rệt, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết công việc và nâng cao khả năng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Chỉ trong chưa đầy một năm, các xã, phường đã tiếp nhận và giải quyết hơn 2,26 triệu hồ sơ thuộc các nhiệm vụ được phân cấp từ cấp huyện và thành phố. Điều này cho thấy năng lực quản trị và khả năng xử lý công việc của chính quyền cơ sở ngày càng được nâng cao.

Các đại biểu dự hội nghị. Ảnh: Quang Thái.
Trong lĩnh vực cải cách hành chính, thành phố đã công khai 100% thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của các cấp chính quyền; triển khai 2.077 thủ tục hành chính, trong đó có 1.118 thủ tục đủ điều kiện cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Hà Nội cũng hoàn thành tái cấu trúc 1.172 thủ tục hành chính, chuẩn hóa hơn 2.000 quy trình nội bộ và quy trình điện tử.
Riêng năm 2025, toàn thành phố tiếp nhận hơn 3,5 triệu hồ sơ hành chính, trong đó có trên 2,1 triệu hồ sơ trực tuyến. Đặc biệt, hơn 619.000 hồ sơ được giải quyết không phụ thuộc địa giới hành chính, giúp giảm đáng kể thời gian, chi phí đi lại cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời tạo điều kiện tiếp cận dịch vụ công thuận lợi ở mọi địa điểm trên địa bàn thành phố.
Cùng với đó, việc đưa vào vận hành Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố và hệ thống điểm phục vụ hành chính công tại 126 xã, phường đang từng bước hình thành mô hình phục vụ tập trung, chuyên nghiệp, hiện đại. Bộ máy chính quyền chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động.
Ứng dụng Công dân Thủ đô số iHanoi tiếp tục phát huy hiệu quả với hơn 6,2 triệu tài khoản đăng ký. Đến nay, hệ thống đã tiếp nhận và xử lý trên 107.620 phản ánh, kiến nghị của người dân và doanh nghiệp, góp phần tăng cường tương tác giữa chính quyền với người dân, nâng cao tính công khai, minh bạch trong quản lý, điều hành.
Trong thời gian tới, Hà Nội sẽ tiếp tục quán triệt các chủ trương, định hướng của Trung ương và chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt hơn; phát huy vai trò tiên phong của Thủ đô trong đổi mới quản trị và phát triển bền vững.
Thành phố xác định ba khâu đột phá trọng tâm gồm xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cán bộ cơ sở có phẩm chất, năng lực và uy tín; phát triển đồng bộ hạ tầng số, dữ liệu số và chính quyền số; đồng thời tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, phân cấp, quy hoạch, đầu tư, giải phóng mặt bằng và nguồn nhân lực nhằm khơi thông, sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho phát triển.