Chủ tịch UBND thành phố đã ban hành 5 lệnh xây dựng công trình khẩn cấp, tập trung vào tổ chức lại hạ tầng đường sắt, tăng cường kết nối giao thông và tạo quỹ đất tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng các công trình trọng điểm.
Ngày 4/11, tiếp tục kỳ họp thứ bảy (kỳ họp chuyên đề), HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII đã thống nhất chủ trương triển khai 5 dự án đầu tư công khẩn cấp nhằm giải quyết các điểm nghẽn giao thông, tổ chức lại hạ tầng đường sắt và tạo quỹ đất tái định cư. Tổng mức đầu tư, kinh phí dự kiến của các dự án khoảng 42.846 tỷ đồng.
Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn trình bày báo cáo tại kỳ họp. Ảnh: Tuyến Thái.
Trước khi thông qua Nghị quyết chung đối với ba nội dung do UBND thành phố trình, HĐND thành phố đã lấy ý kiến đại biểu về Báo cáo số 488/BC-UBND ngày 28/10/2026 liên quan đến việc thực hiện các dự án đầu tư công khẩn cấp. Kết quả, 106/106 đại biểu tham gia lấy ý kiến thống nhất, đạt tỷ lệ 100%.
Theo báo cáo của UBND thành phố, Chủ tịch UBND thành phố đã ban hành 5 lệnh xây dựng công trình khẩn cấp, tập trung vào tổ chức lại hạ tầng đường sắt, tăng cường kết nối giao thông và tạo quỹ đất tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng các công trình trọng điểm.
Trong đó, dự án cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP HCM hiện hữu đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi có tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 12.419 tỷ đồng. Phạm vi cải dịch dài khoảng 27,5km, cùng khoảng 3km kết nối từ Ngọc Hồi đến tuyến đường sắt vành đai Bắc Hồng - Văn Điển; đầu tư 3 ga mới gồm Ngọc Hồi, Thường Tín và Phú Xuyên. Dự án dự kiến hoàn thành ngày 31/3/2027, nhằm bảo đảm mặt bằng triển khai các công trình trọng điểm tại cửa ngõ phía Nam, đồng thời duy trì hoạt động vận tải đường sắt.
Dự án thứ hai là tuyến đường sắt quốc gia vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn, sơ bộ tổng mức đầu tư tạm tính 27.752 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành tháng 12/2028. Tuyến chính từ Thường Tín đến Kim Sơn dài khoảng 31,3km, quy mô đường đôi, khổ 1.435mm, điện khí hóa, vận chuyển chung hành khách và hàng hóa.
Theo UBND thành phố, dự án hướng tới kết nối với tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, cần triển khai đồng bộ với dự án cải dịch đường sắt Phú Xuyên - Ngọc Hồi để tiết kiệm chi phí và bảo đảm hiệu quả khai thác. Hai dự án đường sắt này dự kiến sử dụng nguồn ngân sách Trung ương chuyển về thành phố Hà Nội, với tổng mức đầu tư khoảng 40.171 tỷ đồng.
Đối với hạ tầng đường bộ, dự án xây dựng tuyến đường trên cao dọc đường Cổ Linh kết nối cao tốc Hà Nội - Hải Phòng có kinh phí dự kiến 2.202 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2026-2027. Tuyến dài khoảng 1.764m, rộng 16,5m, quy mô bốn làn xe.
Công trình nhằm tách dòng phương tiện đi thẳng liên tỉnh khỏi các hướng giao cắt đồng mức, nâng cao năng lực thông hành và giảm ùn tắc tại cửa ngõ phía Đông Thủ đô.
Các đại biểu HĐND thành phố biểu quyết thông qua Nghị quyết. Ảnh: Tuyến Thái.
Hai dự án khác tập trung phục vụ công tác giải phóng mặt bằng, tổ chức vận tải đường sắt.
Trong đó, dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật ô đất GS1-1 tại phường Thượng Cát có diện tích khoảng 13,66ha, kinh phí dự kiến 403,047 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2026-2027. Mục tiêu là tạo quỹ đất tái định cư phục vụ đường Vành đai 2,5 và các công trình giao thông trọng điểm, góp phần đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, ổn định chỗ ở cho người dân bị thu hồi đất.
Dự án còn lại có tổng mức đầu tư dự kiến 70 tỷ đồng, thực hiện trong năm 2026, gồm xây dựng đường gom, đóng các lối đi tự mở trên tuyến đường sắt Bắc Hồng - Văn Điển và Yên Viên - Lào Cai; xây dựng bãi đón, tiễn hành khách trung chuyển tại Gia Lâm và san lấp mặt bằng bãi hàng ga Hà Đông. Các hạng mục nhằm bảo đảm an toàn giao thông, phục vụ tổ chức lại vận tải và tạo điều kiện bàn giao tài sản kết cấu hạ tầng đường sắt đoạn ga Hà Nội - ga Gia Lâm về thành phố quản lý.
Thảo luận tại kỳ họp, đại biểu Đường Hoài Nam (Tổ đại biểu số 12) bày tỏ thống nhất với việc triển khai các dự án đầu tư công khẩn cấp. Đề cập khu vực nút giao Cổ Linh, đại biểu cho biết, mặt bằng thi công chật hẹp khiến việc tổ chức thi công gặp nhiều khó khăn. Nếu thực hiện theo trình tự, thủ tục thông thường, thời gian rào chắn sẽ kéo dài, ảnh hưởng lớn đến giao thông và đời sống người dân.
Theo đại biểu, việc áp dụng cơ chế khẩn cấp để triển khai đồng thời tuyến đường trên cao và hầm chui Cổ Linh - Đàm Quang Trung là giải pháp phù hợp với thực tế, hạn chế rào chắn, thi công nhiều lần, đáp ứng nguyện vọng của người dân địa phương.
Qua thẩm tra, Ban Đô thị HĐND thành phố đề nghị rà soát kỹ tiêu chí, điều kiện áp dụng lệnh xây dựng công trình khẩn cấp, bảo đảm sự cần thiết và tính cấp bách của từng dự án. Các công trình phải phù hợp quy hoạch, khớp nối đồng bộ các tuyến đường, nút giao và hạ tầng kỹ thuật, tránh đầu tư rời rạc, kém hiệu quả hoặc phải bổ sung đầu tư gây lãng phí.
Thành phố cần bảo đảm nguồn lực phù hợp với tiến độ, không để thiếu vốn, phát sinh nợ đọng xây dựng cơ bản; làm rõ cơ sở pháp lý, cơ chế quản lý và sử dụng nguồn ngân sách Trung ương chuyển về thành phố.
Đối với các dự án đầu tư công khẩn cấp, HĐND thành phố đề nghị UBND thành phố tiếp tục triển khai các nội dung theo báo cáo; đồng thời giao Thường trực HĐND, các ban, tổ đại biểu và đại biểu HĐND thành phố giám sát quá trình thực hiện.