Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà vừa ký quyết định phê duyệt nhiệm vụ lập quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Đền Hát Môn đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050.
Quyết định 756/QĐ-TTg ngày 28/4/2026 là cơ sở quan trọng nhằm gìn giữ, phát huy giá trị lịch sử - văn hóa của quần thể di tích gắn với tín ngưỡng thờ Hai Bà Trưng trên địa bàn Thủ đô.
Di tích quốc gia đặc biệt Đền Hát Môn.
Theo quyết định, phạm vi nghiên cứu lập quy hoạch di tích bao gồm toàn bộ địa giới hành chính xã Hát Môn, khoảng 3.767ha. Quy mô lập quy hoạch di tích có diện tích khoảng 58,42ha, trên địa bàn xã Hát Môn, gồm:
Khu vực bảo vệ của di tích quốc gia đặc biệt Đền Hát Môn; trong đó: Khu vực bảo vệ I diện tích là 2,93ha và Khu vực bảo vệ II diện tích là 13,40ha.
Khu vực nghiên cứu, mở rộng (ngoài ranh giới khoanh vùng các khu vực bảo vệ của di tích) có diện tích khoảng 42,09ha; nhằm tạo lập vành đai bảo vệ di tích và hình thành không gian cảnh quan; hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật; bổ sung các công trình phụ trợ và các khu chức năng đảm bảo nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng, văn hóa của cộng đồng và phát huy giá trị di tích.
Mục tiêu lập quy hoạch nhằm nhận diện, bảo tồn giá trị lịch sử, văn hóa, nghệ thuật của Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hát Môn; tôn tạo, phát huy và làm dày thêm giá trị của di tích, đáp ứng vai trò là một trong những trung tâm văn hóa - tín ngưỡng, gắn với lịch sử, thân thế, sự nghiệp của Hai Bà Trưng và vùng đất Hát Môn trong lịch sử dựng nước của dân tộc.
Khai thác, phát huy hiệu quả giá trị của di tích, thực sự trở thành điểm đến du lịch văn hóa - tín ngưỡng - sinh thái hấp dẫn trong hệ thống các điểm đến của Hà Nội và vùng lân cận. Hình thành điểm du lịch hấp dẫn kết nối với hành trình di sản trên địa bàn thành phố Hà Nội và các tuyến du lịch liên vùng.
Bảo vệ tính nguyên gốc của di tích, gìn giữ ký ức cộng đồng và thúc đẩy phát huy giá trị di tích trong đời sống đương đại; góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị di sản văn hóa dân tộc thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025 - 2035.
Tổ chức không gian và bố trí, nâng cấp hệ thống hạ tầng giao thông, kỹ thuật phù hợp với các giai đoạn bảo tồn và phát huy giá trị di tích nhằm đáp ứng nhu cầu phục vụ du khách.
Làm căn cứ pháp lý cho công tác quản lý và triển khai các dự án thành phần về bảo tồn, phát huy giá trị di tích theo đồ án quy hoạch được duyệt.
Xây dựng quy định quản lý, kiểm soát không gian quy hoạch kiến trúc cảnh quan khu vực di tích và các giải pháp quản lý, bảo vệ di tích.
Bên cạnh công tác bảo tồn, việc lập quy hoạch còn nhằm giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa gìn giữ di sản với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của khu vực, nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, xây dựng và sử dụng tài nguyên trong vùng di tích. Các giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ, số hóa dữ liệu di sản cũng sẽ được nghiên cứu trong quá trình triển khai.
Quyết định đưa ra các nội dung nhiệm vụ lập Quy hoạch gồm: Phân tích, đánh giá hiện trạng di tích và đất đai thuộc di tích; xác định quan điểm về bảo tồn, phát huy giá trị di tích, mục tiêu quy hoạch và các chỉ tiêu dự báo; xác định ranh giới khu vực bảo vệ di tích; định hướng bảo quản, tu bổ, phục hồi, phát huy giá trị di tích; định hướng tổ chức không gian, độ cao, mật độ xây dựng, hình thức kiến trúc, vật liệu của công trình xây dựng mới; dự báo tác động môi trường và đề xuất biện pháp bảo vệ môi trường…
Đền Hát Môn là ngôi đền có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và tín ngưỡng dân gian, gắn với truyền thuyết và cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.