"Vấn đề không phải là lựa chọn giữa tăng trưởng và hành động khí hậu, mà là làm thế nào để quá trình chuyển đổi tạo ra những động lực mới cho phát triển", Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nêu quan điểm tại Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi.
Chuyển đổi khí hậu phải gắn với mục tiêu phát triển
Ngày 10/10, tại Gia Lai, Hội Gặp gỡ Việt Nam và Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE) tổ chức Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi lần thứ nhất.
Sự kiện quy tụ hơn 100 đại biểu cấp cao đến từ Việt Nam, Đông Nam Á và các đối tác quốc tế, gồm đại diện chính phủ, tổ chức quốc tế, định chế tài chính, ngân hàng phát triển, doanh nghiệp và các nhà khoa học.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh chuyển đổi xanh phải tạo động lực mới cho phát triển.
Phát biểu tại lễ khai mạc, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết: Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tăng trưởng 2 con số, đồng thời phải thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050. Vì vậy, vấn đề không phải là lựa chọn giữa tăng trưởng và hành động khí hậu, mà là làm thế nào để quá trình chuyển đổi tạo ra những động lực mới cho phát triển.
Theo Phó Thủ tướng, ứng phó với biến đổi khí hậu cần được đặt trong tổng thể quá trình chuyển đổi và phát triển của nền kinh tế. Đối với các quốc gia đang phát triển, giảm phát thải khí nhà kính không thể tách rời yêu cầu tăng trưởng, bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, an ninh nguồn nước và ổn định kinh tế - xã hội.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng phát biểu tại sự kiện.
Quá trình chuyển đổi chỉ bền vững khi không làm thu hẹp không gian phát triển, mà cần tạo thêm cơ hội phát triển mới cho các quốc gia và người dân. Việc chuyển đổi cũng phải bảo đảm công bằng, phù hợp với điều kiện của từng quốc gia, bởi mỗi nước có trình độ phát triển, cơ cấu kinh tế, hạ tầng năng lượng, năng lực công nghệ và mức độ dễ bị tổn thương khác nhau. Do đó, không thể có một mô hình hay lộ trình duy nhất áp dụng cho tất cả.
Phó Thủ tướng cho rằng, chuyển đổi trên quy mô toàn nền kinh tế đòi hỏi nguồn lực tài chính rất lớn, công nghệ phù hợp và năng lực triển khai tương ứng. Đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, điều quan trọng không chỉ là có thêm nguồn vốn, mà còn là khả năng tiếp cận vốn với chi phí hợp lý, tiếp cận và làm chủ công nghệ, cũng như nâng cao năng lực trong nước. Do đó, cần kết nối hiệu quả hơn nguồn lực công, tài chính ưu đãi, các ngân hàng phát triển đa phương, quỹ khí hậu và nguồn vốn tư nhân.
Đối thoại Quy Nhơn cần lấy khoa học và bằng chứng làm cơ sở trao đổi chính sách. Những lựa chọn về năng lượng, công nghệ, hạ tầng và đầu tư có thể tạo ra tác động lâu dài, vì vậy cần có các phân tích khoa học khách quan, đa ngành để nhận diện đầy đủ cơ hội, chi phí và rủi ro của từng lựa chọn.
Hơn 100 đại biểu cấp cao đến từ Việt Nam, Đông Nam Á và các đối tác quốc tế tham dự sự kiện.
Các vấn đề thực tiễn cần được đặt ở trung tâm thảo luận, trong đó có bảo đảm an ninh năng lượng, huy động nguồn lực với chi phí hợp lý, nâng cao khả năng chống chịu của đô thị, hạ tầng và các hệ thống sản xuất, đổi mới công nghệ, phát triển nguồn nhân lực, bảo đảm quá trình chuyển đổi mang lại lợi ích cho người dân.
Hướng tới những hành động thực tiễn
Phát biểu tại sự kiện, Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai Thái Đại Ngọc nhận định, Đối thoại Quy Nhơn mở ra không gian cởi mở, tin cậy để các nhà hoạch định chính sách, nhà khoa học, tổ chức quốc tế, định chế tài chính và doanh nghiệp cùng tìm kiếm giải pháp.
Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai kỳ vọng: Tri thức khoa học được kết nối với các quyết định chính sách, nguồn lực được kết nối với nhu cầu thực tiễn, đồng thời các quan điểm khác nhau được trao đổi trên tinh thần tôn trọng và hợp tác. Qua đó, Đối thoại góp thêm tiếng nói của Việt Nam và khu vực Đông Nam Á vào các trao đổi quốc tế, hướng tới hiện thực hóa những cam kết về môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.
Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai Thái Đại Ngọc phát biểu tại Hội thảo.
Gia Lai ủng hộ mạnh mẽ sáng kiến này và sẵn sàng đồng hành lâu dài để Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi được tổ chức chính thức, thường niên tại Quy Nhơn từ năm 2027. Tỉnh quyết tâm phối hợp với ban tổ chức và các đối tác hiện thực hóa định hướng này, hướng tới xây dựng Quy Nhơn thành điểm hẹn quốc tế có uy tín, nơi cộng đồng khoa học, các nhà quản lý và đối tác phát triển cùng trao đổi về những lựa chọn chuyển đổi phù hợp với Việt Nam và khu vực.
Phát biểu khai mạc, Giáo sư Trần Thanh Vân, Chủ tịch Hội Gặp gỡ Việt Nam, Giám đốc ICISE cho rằng: Việt Nam là quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu, đồng thời có thể góp phần xây dựng lộ trình chuyển đổi xanh phù hợp với điều kiện của các nước đang phát triển.
"Mục tiêu của Đối thoại Quy Nhơn là tạo dựng không gian cởi mở, tin cậy để giới khoa học, các nhà hoạch định chính sách, tổ chức tài chính và cộng đồng doanh nghiệp gặp gỡ, trao đổi thẳng thắn, lắng nghe và hợp tác hành động", Giáo sư Trần Thanh Vân cho hay.
Các đại biểu chụp hình lưu niệm tại Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE).
Theo ban tổ chức, chương trình gồm các phiên toàn thể cấp cao, phiên đối thoại song song và hội thảo chuyên môn, tập trung vào những vấn đề như khoa học khí hậu, an ninh năng lượng, khử carbon, tài chính cho chuyển đổi, chuỗi giá trị, rủi ro khí hậu và khả năng chống chịu, cùng các chính sách kinh tế, đầu tư và công cụ tài chính liên quan.
Các phiên thảo luận kết nối góc nhìn khoa học, chính sách, tài chính và thực tiễn triển khai, qua đó thúc đẩy trao đổi và mở ra những hướng hợp tác tiếp theo.
