Quản lý chặt máy bay không người lái nhưng không cản trở phát triển kinh tế - xã hội

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị hoàn thiện quy định quản lý tàu bay không người lái (UAV), bảo đảm yêu cầu quốc phòng, an ninh nhưng vẫn tạo điều kiện cho phát triển kinh tế - xã hội.

Sáng 4/8, thảo luận tại Tổ 10 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị tiếp tục rà soát các quy định liên quan đến quản lý tàu bay không người lái (UAV), bảo đảm vừa đáp ứng yêu cầu quốc phòng, an ninh, vừa không tạo rào cản đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh và ứng dụng công nghệ.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, các quy định về phòng không nhân dân và UAV là nhóm chính sách có tác động lớn đến người dân, doanh nghiệp. Dự thảo Luật chuyển thẩm quyền cấp phép nhập khẩu UAV về UBND cấp tỉnh, đồng thời duy trì các điều kiện kinh doanh và bổ sung thẩm quyền đình chỉ, chế tài đối với nhiều chủ thể.

Tuy nhiên, Dự thảo cần làm rõ lực lượng, phương tiện bay không người lái là lực lượng Nhà nước, lực lượng huy động từ doanh nghiệp hay chỉ là tập hợp phương tiện. Trường hợp huy động phải quy định cụ thể về chủ thể, trách nhiệm bồi thường và xử lý thiệt hại phát sinh.

Đáng chú ý, việc giao UBND cấp tỉnh cấp phép nhưng phải có ý kiến thống nhất của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an cũng cần được rà soát để tránh kéo dài thời gian giải quyết thủ tục hành chính.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh, việc bỏ giấy chứng nhận không đồng nghĩa với bỏ điều kiện quản lý. Vì vậy, các văn bản hướng dẫn thi hành phải được sửa đổi đồng bộ với quy định của luật.

Đối với các biện pháp đình chỉ, chế áp hoặc bắt giữ UAV, bà Nguyễn Thị Thanh cho rằng, đây là những quyết định có thể gây thiệt hại về tài sản và dữ liệu. Trong trường hợp khẩn cấp có thể áp dụng ngay biện pháp cần thiết, nhưng sau đó phải lập biên bản điện tử, ghi đầy đủ căn cứ, thời gian, người ra quyết định, thiết bị sử dụng, bảo toàn chứng cứ và bảo đảm cơ chế khiếu nại.

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng cho biết, UAV hiện không chỉ phục vụ nhiệm vụ quốc phòng mà còn được ứng dụng rộng rãi trong nông nghiệp, logistics, y tế và nhiều lĩnh vực dân sự khác. Do đó, pháp luật cần bảo đảm quản lý chặt chẽ vì mục tiêu quốc phòng, an ninh nhưng cũng phải tạo điều kiện để công nghệ này phát huy hiệu quả, đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội.

Bên cạnh nội dung về UAV, Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị tiếp tục rà soát quy định về khu vực phòng thủ theo hướng xác định cấp tỉnh là hạt nhân tổ chức, chỉ huy, hiệp đồng; cấp xã là nền tảng của thế trận phòng thủ địa phương, tránh cách hiểu mỗi xã là một khu vực phòng thủ độc lập.

Đối với các quy định về sĩ quan, Phó Chủ tịch Nguyễn Thị Thanh cơ bản đồng tình với việc bổ sung các chức danh Ban Chỉ huy quân sự cấp xã vào hệ thống chức vụ cơ bản của sĩ quan và nâng tuổi phục vụ của sĩ quan dự bị. Tuy nhiên, cơ quan soạn thảo cần làm rõ mối quan hệ công tác giữa Chính trị viên, Chính trị viên phó và Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, đồng thời đánh giá đầy đủ tác động của việc nâng tuổi phục vụ.

Về chính sách đối với quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp tục đánh giá tác động của các quy định mới về điều kiện nghỉ hưu, thôi phục vụ, bảo đảm thống nhất với Luật Bảo hiểm xã hội và quyền lợi của người lao động trong giai đoạn chuyển tiếp.