Tài khoản giao dịch điện tử thuộc nhiều lĩnh vực như chứng khoán, viễn thông, thương mại điện tử, mạng xã hội… phải hoàn thành liên kết, xác thực với tài khoản VNeID trước 31/12/2026. Riêng tài khoản lĩnh vực ngân hàng thời hạn đến trước 30/6/2027.
Trường hợp thuộc diện áp dụng phải xác thực với VNeID
Theo Nghị định 320/2026/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 69/2024/NĐ-CP về định danh và xác thực điện tử, từ ngày 28/9/2026, các tài khoản giao dịch điện tử trên nền tảng số phục vụ hoạt động thuộc những lĩnh vực được quy định phải liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử VNeID.
Nghị định 320/2026/NĐ-CP quy định, đối với lĩnh vực thương mại điện tử, quy định áp dụng cụ thể với tài khoản của người bán, người livestream bán hàng và người tiếp thị liên kết theo quy định của Luật Thương mại điện tử. (Ảnh minh họa AI).
Cụ thể, các tài khoản thuộc 11 lĩnh vực được tạo lập trước ngày 28/9/2026 phải hoàn thành liên kết, xác thực chậm nhất trước ngày 31/12/2026. Các lĩnh vực gồm giáo dục, bình dân học vụ số, chứng khoán, viễn thông, thương mại điện tử, hóa đơn điện tử, kinh doanh vận tải, du lịch, dược, khám bệnh, chữa bệnh và mạng xã hội tại Việt Nam.
Trong đó, đối với lĩnh vực thương mại điện tử, quy định áp dụng cụ thể với tài khoản của người bán, người livestream bán hàng và người tiếp thị liên kết theo quy định của Luật Thương mại điện tử.
Riêng các tài khoản giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực ngân hàng được tạo lập trước ngày 28/9/2026 có thời hạn hoàn thành liên kết, xác thực chậm nhất trước ngày 30/6/2027.
Nghị định cũng quy định việc liên kết, xác thực đối với tài khoản giao dịch điện tử phục vụ hoạt động quốc phòng, an ninh và dịch vụ xuyên biên giới. Các tài khoản thuộc nhóm này phải thực hiện liên kết, xác thực trước khi sử dụng nếu nền tảng số đáp ứng đủ điều kiện và đã kết nối với nền tảng định danh, xác thực điện tử. Đối với những lĩnh vực khác ngoài danh mục đã quy định, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ có thẩm quyền ban hành danh mục cụ thể các giao dịch trực tuyến bắt buộc phải liên kết, xác thực trước khi sử dụng.
Theo Cục An ninh mạng (Bộ Công an), việc xác minh danh tính góp phần nâng cao độ tin cậy trên môi trường số, hạn chế tài khoản giả mạo, phòng ngừa hành vi giả danh, lừa đảo chiếm đoạt tài sản và phát tán thông tin độc hại. Quy định cũng góp phần nâng cao trách nhiệm của người dùng trong chia sẻ thông tin có kiểm chứng, ứng xử văn minh, tuân thủ pháp luật; đồng thời hỗ trợ xác minh chủ thể khi xảy ra sự cố, tranh chấp hoặc hành vi vi phạm.
Đối với hoạt động bán hàng, giao dịch qua mạng xã hội, việc xác thực còn góp phần minh bạch danh tính các chủ thể tham gia, tạo cơ sở bảo vệ quyền lợi người dùng.
Trước những thông tin trái chiều về quy định mới, cơ quan chức năng khuyến cáo người dân tỉnh táo trước các nội dung chưa được kiểm chứng, đặc biệt là thông tin gây hoang mang hoặc khẳng định thiếu căn cứ về việc thu thập dữ liệu cá nhân, theo dõi tin nhắn và kiểm soát hoạt động trên mạng. Việc liên kết, xác thực phải tuân thủ quy định pháp luật về định danh điện tử và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Bảo vệ dữ liệu cá nhân, cảnh giác với thủ đoạn lừa đảo
Bên cạnh thời hạn và đối tượng áp dụng, quyền riêng tư và an toàn dữ liệu cá nhân cũng là vấn đề người dùng quan tâm khi liên kết tài khoản mạng xã hội với VNeID.
Theo luật sư Đỗ Tùng Dương, Giám đốc Công ty Luật TNHH Minh Dương, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, việc liên kết, xác thực tài khoản mạng xã hội với VNeID phải bảo đảm an toàn thông tin, quyền riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình, đồng thời tuân thủ quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Các cơ quan, tổ chức khi kết nối, khai thác thông tin từ hệ thống định danh điện tử có trách nhiệm lưu trữ lịch sử khai thác để hiển thị trên ứng dụng VNeID, giúp người dùng theo dõi mục đích, số lượt, thời gian và đối tượng khai thác. Thông tin, giấy tờ được tích hợp không được chia sẻ cho bên thứ ba, trừ trường hợp có sự đồng ý của chủ thể dữ liệu hoặc theo quy định pháp luật.
Luật sư khuyến cáo người dân chủ động bảo mật tài khoản định danh điện tử, không chia sẻ mật khẩu, mã OTP hoặc quyền truy cập VNeID cho người khác. Người dùng nên thường xuyên kiểm tra lịch sử khai thác dữ liệu và kịp thời phản ánh với cơ quan chức năng nếu phát hiện thông tin sai lệch hoặc có dấu hiệu bị khai thác bất thường.
Ngoài nguy cơ lộ lọt thông tin, người dùng cần cảnh giác với các thủ đoạn lợi dụng quy định mới để lừa đảo. Theo luật sư Đỗ Tùng Dương, các đối tượng có thể mạo danh cán bộ công an hoặc quản trị viên mạng xã hội, gọi điện, nhắn tin thông báo tài khoản chưa xác thực VNeID, đe dọa khóa tài khoản hoặc xử phạt nếu người dùng không thực hiện ngay.
"Một thủ đoạn khác là gửi đường dẫn giả mạo có giao diện giống cổng dịch vụ công hoặc ứng dụng VNeID, yêu cầu người dùng truy cập, quét mã, nhập thông tin hoặc tải tệp APK chứa mã độc nhằm chiếm đoạt thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng và tài sản. Các đối tượng cũng có thể quảng cáo dịch vụ hỗ trợ xác thực từ xa, yêu cầu người dân gửi ảnh căn cước công dân, mã OTP hoặc thông tin tài khoản ngân hàng để làm thủ tục thay", luật sư Dương cho biết thêm.
Để phòng tránh, luật sư Dương khuyến cáo người dân chỉ thực hiện xác thực qua ứng dụng VNeID chính thức do Bộ Công an phát hành hoặc theo hướng dẫn tại các kênh chính thức của nền tảng mạng xã hội. Người dùng không truy cập đường dẫn lạ được gửi qua SMS, Zalo, Messenger; không cung cấp mật khẩu, mã OTP và không chuyển tiền theo yêu cầu của người tự xưng là cán bộ cơ quan chức năng.
Khi phát hiện dấu hiệu bị chiếm đoạt thông tin, người dùng cần nhanh chóng đổi mật khẩu VNeID, mạng xã hội, ngân hàng và email nếu vẫn còn quyền truy cập. Nếu có nguy cơ mất an toàn tài khoản ngân hàng, cần liên hệ ngay với ngân hàng qua đường dây nóng chính thức để đề nghị khóa tài khoản thanh toán hoặc thẻ. Đồng thời, người dân nên liên hệ kênh hỗ trợ VNeID chính thức để được hướng dẫn xử lý và trình báo cơ quan công an khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.