Tội phạm lừa đảo qua mạng, tín dụng đen, lừa bán hàng đa cấp đang diễn biến rất phức tạp, có nguy cơ quay về các vùng nông thôn - nơi người dân ít có điều kiện tiếp cận thông tin phòng ngừa, khiến nhiều bà con sập bẫy.
Thông tin nêu trên được đại tá Nguyễn Hồng Quân (Phó Cục trưởng An ninh mạng - A05) Bộ Công an nêu tại diễn đàn "Bộ Công an – Trung ương Hội Nông dân Việt Nam lắng nghe nông dân nói lần thứ I, năm 2026", chiều 16/10 tại Hà Nội.
Theo đại tá Nguyễn Hồng Quân, trong năm 2025 toàn quốc ghi nhận 4.200 vụ việc lừa đảo trực tuyến, gây thiệt hại tổng số tiền khoảng 8.000 tỷ đồng.
Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng An ninh mạng.
Riêng trong 9 tháng vừa qua của năm 2026, con số vụ việc lừa đảo trực tuyến được cơ quan công an trên cả nước ghi nhận là 1.800 vụ.
Trong đó, đối với tội phạm tín dụng đen, lừa đảo dưới hình thức bán hàng đa cấp "biến tướng", các đối tượng thiết lập nhiều trang web hay ứng dụng hỗ trợ tài chính, cho vay trực tuyến.
"Tội phạm còn lập cả đường dây nóng để trao đổi trực tuyến, hướng dẫn người dân cài ứng dụng vay tiền lên điện thoại với hình thức dễ dàng để thực hiện hành vi tội phạm", đại diện Cục A05 chỉ ra.
Theo đơn vị này, các đối tượng cũng sử dụng Facebook, Zalo… để quảng bá, lôi kéo người có nhu cầu vay tiền trực tuyến hoặc gửi tin nhắn di động mời chào các dịch vụ cho vay tiền.
Trước diễn biến phức tạp của các loại hình tội phạm nêu trên, Cục A05 và các đơn vị của Bộ Công an đã nỗ lực triển khai nhiều giải pháp để ngăn chặn các vụ lừa đảo nhắm vào người dân ở các vùng nông thôn.
Cụ thể, Bộ Công an cùng các Bộ, ngành rà soát, xây dựng, tham mưu và trình Quốc hội thông qua nhiều dự án Luật; có nhiều công cụ pháp lý để đấu tranh với tội phạm lừa đảo qua mạng (như Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân).
Các đơn vị chức năng cũng ban hành quy định về xác thực thuê bao di động, bắt buộc xác thực sinh trắc học đối với tất cả thuê bao di động trên toàn quốc. Đến nay đã đối soát, làm sạch hơn 135 triệu thuê bao.
Theo đại diện A05, việc xác thực thuê bao di động ngoài định danh chính chủ, còn giúp răn đe các đối tượng phạm tội lừa đảo, chiếm đoạt tài sản qua mạng xã hội. Nhờ đó, trong một năm qua, Cục A05 và các đơn vị nghiệp vụ đã phát hiện và ngăn chặn hơn 1.700 vụ tấn công lừa đảo trực tuyến.
Còn trong lĩnh vực ngân hàng, theo Phó Cục trưởng A05, xác thực thông tin cá nhân trở thành "màng lọc" rất quan trọng nhằm giảm thiểu tình trạng tội phạm lợi dụng các tài khoản ngân hàng để phạm tội.
Toàn cảnh sự kiện chiều 16/10.
Thời gian qua, các đơn vị của Bộ Công an thường xuyên triển khai nhiều đợt cao điểm tấn công, trấn áp đối với tội phạm tín dụng đen, lừa đảo trực tuyến. Qua đó, triệt phá hàng trăm chuyên án và khởi tố hàng nghìn vụ án, bị can liên quan hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng.
Hiện nay, người dân có thể trình báo, tố giác tội phạm ngay tại khu vực sinh sống thông qua tính năng này trên ứng dụng VNeID. Đây là những nỗ lực mà Bộ Công an đồng hành cùng người nông dân để ngăn chặn tội phạm lừa đảo.
Nhờ đó, tình hình tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng đã giảm khoảng 30% so với năm 2024.
Thời gian tới, Bộ Công an sẽ phối hợp với Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tổ chức các lớp tập huấn, tuyên truyền lưu động trực tiếp xuống tận thôn, bản; giúp người dân nắm chắc kỹ năng nhận diện và tự bảo vệ tài sản trước các thủ đoạn lừa đảo tinh vi.