TP.HCM quy hoạch tầm nhìn 100 năm: Kiến tạo siêu đô thị đáng sống và cạnh tranh toàn cầu
Quy hoạch tổng thể TP.HCM tầm nhìn 100 năm mở ra cơ hội kiến trúc tạo ra một siêu thị đa trung tâm, phát triển bền vững, có sức mạnh cạnh tranh quốc tế, đồng thời nâng cao chất lượng hạ tầng và dịch vụ thiết yếu cho người dân.
Đây là nội dung tại hội thảo "Quy hoạch tổng thể TP.HCM - tầm nhìn 100 năm" do Thường trực HĐND TP.HCM phối hợp với Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, Sở Quy hoạch - Kiến trúc và Sở Tài chính tổ chức sáng 2/6.
Định hình không gian phát triển cho nhiều thế hệ
TP.HCM đang xây dựng Quy hoạch tổng thể thời kỳ 2025 - 2050, tầm nhìn 100 năm với mục tiêu tạo dựng nền tảng phát triển dài hạn cho một siêu đô thị hiện đại, thích ứng với biến đổi khí hậu và có sức cạnh tranh quốc tế.
Quy hoạch TP.HCM với tầm nhìn 100 năm không chỉ hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực, quy hoạch còn đặt người dân làm trung tâm, bảo đảm khả năng tiếp cận nhà ở, giáo dục, y tế, giao thông công cộng và các dịch vụ đô thị chất lượng cao.
Theo ông Võ Văn Minh - Chủ tịch HĐND TP.HCM cho biết, quy hoạch không chỉ nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn hướng đến xây dựng một đô thị nơi mọi người dân có thể tiếp cận thuận lợi nhà ở, trường học, bệnh viện, giao thông công cộng và các dịch vụ thiết yếu. Việc xây dựng Quy hoạch tổng thể TP.HCM mang ý nghĩa chiến lược nhằm định hình mô hình phát triển tích hợp, đồng bộ về không gian, hạ tầng, kinh tế - xã hội; tối ưu hóa nguồn lực phát triển; nâng cao chất lượng sống của người dân; tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu; đồng thời khẳng định vị thế của TP.HCM trong vùng Đông Nam Bộ, cả nước và khu vực.
Điểm mới của quy hoạch lần này là cách tiếp cận tích hợp, gắn kết giữa phát triển kinh tế với tổ chức không gian đô thị, hạ tầng giao thông, môi trường, không gian ngầm và không gian biển. Thành phố cũng định hướng phát triển theo mô hình đa trung tâm, giảm áp lực cho khu vực lõi hiện hữu, đồng thời hình thành các cực tăng trưởng mới gắn với hệ thống giao thông công cộng khối lượng lớn.
Đánh giá về định hướng này, TS Trần Du Lịch cho rằng điều quan trọng nhất không phải là dự báo quy mô dân số hay diện tích đô thị trong tương lai, mà là xác định được mô hình phát triển phù hợp cho thành phố trong nhiều thập niên tới.
TS Trần Du Lịch phát biểu tại Hội thảo.
Theo TS Trần Du Lịch, TP.HCM cần chuyển từ mô hình phát triển tập trung sang đa cực, phát huy vai trò của các trung tâm động lực mới, đồng thời lấy đổi mới sáng tạo, kinh tế tri thức và chất lượng sống của người dân làm nền tảng phát triển.
Trong khi đó, KTS Trần Ngọc Chính, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, cho rằng quy hoạch TP.HCM cần được nhìn nhận trong không gian phát triển vùng thay vì chỉ giới hạn trong địa giới hành chính. Theo ông, một đô thị quy mô lớn muốn phát triển bền vững phải có sự liên kết chặt chẽ với hệ thống hạ tầng giao thông, logistics và các trung tâm kinh tế của vùng Đông Nam Bộ.
Ông Chính cũng nhấn mạnh yêu cầu xây dựng cấu trúc đô thị hiện đại, phát triển hài hòa giữa các khu vực trung tâm với đô thị vệ tinh, bảo đảm cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và chất lượng môi trường sống.
"Để thực hiện được các mục tiêu đó, công tác quy hoạch phải trúng, đúng, khoa học, phù hợp với nhu cầu phát triển và quá trình hội nhập quốc tế. Nội dung quy hoạch là vấn đề quan trọng hàng đầu. Nếu làm tốt công tác này, chúng ta sẽ có cơ sở để hiện thực hóa các mục tiêu mà Nghị quyết 09 đã đề ra", ông Chính nói.
Hướng tới quy mô kinh tế 800 tỷ USD vào năm 2050
Cùng với việc nâng cao chất lượng sống cho người dân, TP.HCM đặt mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế hàng đầu khu vực với quy mô kinh tế dự kiến khoảng 800 tỷ USD vào năm 2050.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố sẽ tập trung phát triển các ngành kinh tế có giá trị gia tăng cao như tài chính quốc tế, công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, logistics, kinh tế số và kinh tế xanh. Không gian phát triển mới cũng sẽ được mở rộng theo hướng khai thác hiệu quả lợi thế sông nước, kinh tế biển và các đầu mối hạ tầng chiến lược.
Một trong những định hướng quy hoạch các hướng phát triển của TP.HCM trong tương lai.
Theo các chuyên gia, hệ thống đường vành đai, cao tốc liên vùng, mạng lưới metro, sân bay quốc tế Long Thành và cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ sẽ là những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng trong giai đoạn tới.
Một trong những định hướng được đánh giá có tính đột phá là phát triển đô thị theo mô hình TOD (phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng), lấy các tuyến metro làm trục phát triển. Mô hình này không chỉ giúp sử dụng hiệu quả quỹ đất mà còn giảm ùn tắc giao thông, hạn chế đô thị hóa dàn trải và nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ công.
Các chuyên gia nhận định, thành công của quy hoạch không chỉ được đo bằng tốc độ tăng trưởng hay những công trình quy mô lớn, mà còn ở khả năng tạo dựng một đô thị đáng sống, nơi người dân được thụ hưởng đầy đủ các tiện ích đô thị hiện đại, có môi trường sống an toàn, xanh và bền vững.
Với tầm nhìn 100 năm, TP.HCM đang hướng đến một bản quy hoạch mang tính chiến lược cho nhiều thế hệ tương lai, tạo nền tảng để tiếp tục giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế cả nước và từng bước vươn lên trở thành một trung tâm phát triển có sức cạnh tranh trong khu vực châu Á.