Zalo, TikTok bị phạt hơn 800 triệu đồng

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia vừa ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với các đơn vị quản lý, vận hành nền tảng Zalo, TikTok.

Theo đó, qua công tác kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty cổ phần Tập đoàn VNG (đơn vị sở hữu Zalo) 810 triệu đồng, Công ty TikTok Pte. Ltd 880 triệu đồng về các hành vi vi phạm.

Cụ thể, với Zalo, các vi phạm gồm không thiết lập phương thức để người tiêu dùng lựa chọn phạm vi thông tin đồng ý cung cấp và bày tỏ sự đồng ý hoặc không đồng ý theo quy định đối với một số thông tin.

Vi phạm liên quan tới việc không có cơ chế để người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép thực hiện việc sử dụng thông tin của người tiêu dùng để quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và hoạt động có tính chất thương mại khác.

Các vi phạm khác như quy định điều khoản không được phép quy định trong điều kiện giao dịch chung theo quy định. Điều kiện giao dịch chung không quy định cụ thể thời điểm áp dụng.

Không công khai quy trình tiếp nhận và giải quyết phản ánh, yêu cầu, khiếu nại của người tiêu dùng theo hình thức niêm yết ở vị trí dễ nhìn thấy tại trụ sở, địa điểm kinh doanh và đăng tải trên trang thông tin điện tử, phần mềm ứng dụng theo quy định.

Không công khai cho người tiêu dùng dễ bị tổn thương các nội dung, cơ chế, chính sách áp dụng với người tiêu dùng dễ bị tổn thương theo quy định.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu công ty chấm dứt các hành vi vi phạm, chủ động rà soát và hoàn thiện các nội dung, chính sách, bảo đảm tuân thủ đầy đủ, chính xác các quy định của pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Trong khi đó, TikTok đã không có cơ chế để người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép thực hiện việc sử dụng thông tin của người tiêu dùng để quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ.

Quy định điều khoản không được phép quy định trong điều kiện giao dịch chung theo quy định. Gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng thông qua việc cung cấp thông tin không đầy đủ về nội dung, đặc điểm giao dịch giữa người tiêu dùng với tổ chức, cá nhân kinh doanh.

Không ban hành trình tự, thủ tục, phương thức hoặc biện pháp phù hợp với từng đối tượng người tiêu dùng dễ bị tổn thương để bảo đảm quyền khiếu nại, yêu cầu giải quyết tranh chấp và các quyền khác của người tiêu dùng dễ bị tổn thương.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu công ty chấm dứt các hành vi vi phạm, chủ động rà soát và hoàn thiện các nội dung, chính sách, bảo đảm tuân thủ đầy đủ, chính xác các quy định của pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Trước đó, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia đã mời Công ty cổ phần Tập đoàn VNG - đơn vị quản lý vận hành ứng dụng Zalo làm việc về việc thu thập, sử dụng thông tin người dùng và cung cấp dịch vụ trên nền tảng Zalo. Nhằm làm rõ thông tin phục vụ công tác quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, theo lãnh đạo ủy ban xác nhận.

Theo cập nhật từ nền tảng này, phạm vi dữ liệu được phép thu thập được mở rộng, bao gồm thông tin cơ bản như số điện thoại, họ tên, giới tính, mối quan hệ… đến các dữ liệu được xem là nhạy cảm hơn như CMND/CCCD, vị trí, hành vi sử dụng hay nội dung tương tác.

Người dùng muốn tiếp tục truy cập ứng dụng buộc phải chọn "đồng ý tất cả", không có tùy chọn chấp thuận từng phần riêng lẻ; nếu từ chối, tài khoản sẽ bị xóa sau 45 ngày. Quy định mới lập tức tạo ra nhiều tranh luận trên mạng xã hội và cộng đồng công nghệ.