Cho đến nay, việc triển khai thi công dự án đường bộ cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng vẫn đối diện thách thức về nguồn vật liệu, đặc biệt là nguồn cát đắp nền và đá xây dựng.
Cơ chế đặc thù tạo đà tăng tốc dự án
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh vừa ký trình Quốc hội báo cáo tình hình thực hiện Nghị quyết 60/2022/QH15 ngày 16/6/2022 về chủ trương đầu tư dự án đường bộ cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng.
Thi công cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng. (Ảnh: Đào Văn).
Theo báo cáo, bảo đảm thời gian cơ bản hoàn thành toàn tuyến năm 2026, đưa vào khai thác sử dụng năm 2027, các chủ đầu tư đã xây dựng kế hoạch chi tiết và đang quyết liệt chỉ đạo nhà thầu đẩy nhanh tiến độ.
Tính đến nay, sản lượng thi công dự án thành phần 1 đạt khoảng 78% giá trị hợp đồng, 33 cầu trên tuyến đã cơ bản hoàn thành. Trong 4 gói thầu thi công đường có 2 gói (42 và 44) dự kiến hoàn thành vào tháng 11/2026, 2 gói còn lại (43 và 45) đang tiếp tục theo dõi quan trắc lún, dự kiến hoàn thành vào tháng 2/2027.
Dự án thành phần 2 đạt sản lượng thi công khoảng 59% giá trị hợp đồng, phần cầu đã hoàn thiện 30/30 cầu, phần đường đã hoàn thành đắp gia tải 7,4/26km.
Dự án thành phần 3 đạt sản lượng thi công khoảng 63% giá trị hợp đồng. Trong đó, 24/24 cầu đã cơ bản hoàn thiện. Phần đường đã hoàn thành đắp gia tải 22/27,4km và bắt đầu thi công bê tông nhựa một số đoạn đủ điều kiện.
Dự án thành phần 4 đạt sản lượng thi công khoảng 54% giá trị hợp đồng. Trong đó, 46/46 cầu đang thi công và hoàn thiện, phần đường hoàn thành đắp gia tải 13,5/48km.
Đánh giá cho thấy, thời gian qua, dự án đã tổ chức triển khai theo đúng quy định. Đặc biệt, việc triển khai công tác lập, thẩm định, phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế kỹ thuật, dự toán, lựa chọn nhà thầu, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và khởi công các dự án thành phần theo cơ chế đặc thù đã rút ngắn thời gian thực hiện từ 1,5 - 2 năm so với các dự án cao tốc trước đây.
Ngoài ra, công tác GPMB đạt kết quả tích cực, các địa phương đã hoàn thành bàn giao 100% mặt bằng, cơ bản hoàn thành các khu tái định cư và di dời toàn bộ các công trình điện cao thế; Công tác bố trí vốn, giải ngân, thanh tra, kiểm toán được thực hiện nghiêm túc.
Vật liệu vẫn là thách thức
Đề cập đến việc cung ứng vật liệu cho dự án, báo cáo của Chính phủ cho biết, tính đến nay, dự án thành phần 1 có tổng nhu cầu cát 9,3 triệu m3, đã đưa về công trường 8,9 triệu m3, cần huy động thêm 0,4 triệu m3. Tổng nhu cầu đá 1,6 triệu m3, đã đưa về công trường 1,2 triệu m3, cần huy động thêm về công trường 0,4 triệu m3.
Dự án thành phần 2 có tổng nhu cầu cát 5,1 triệu m3, đã đưa về công trường 3,1 triệu m3, cần huy động thêm 2 triệu m3. Tổng nhu cầu đá 1 triệu m3, đã đưa về công trường 0,2 triệu m3, cần huy động thêm 0,8 triệu m3.
Dự án thành phần 3 có tổng nhu cầu cát 4,3 triệu m3, đã đưa về công trường 3,7 triệu m3, cần huy động thêm 0,6 triệu m3. Tổng nhu cầu đá 1,2 triệu m3, đã đưa về công trường 0,5 triệu m3, cần huy động thêm 0,7 triệu m3.
Dự án thành phần 4 có tổng nhu cầu cát 7,3 triệu m3, đã đưa về công trường 4 triệu m3, cần huy động thêm 3,3 triệu m3. Tổng nhu cầu đã 1,9 triệu m3, đã đưa về công trường 0,3 triệu m3, cần huy động thêm 1,6 triệu m3.
Theo đánh giá, mặc dù dự án được áp dụng nhiều cơ chế đặc thù, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã quan tâm chỉ đạo quyết liệt nhưng nguồn cung vật liệu xây dựng cho dự án, nhất là cát đắp nền đường và đá xây dựng vẫn chưa đáp ứng theo tiến độ thi công của các dự án thành phần, ảnh hưởng lớn đến tiến độ chung của dự án.
Đặc biệt, dự án thành phần 2 và dự án thành phần 4 vẫn gặp nhiều khó khăn về nguồn cung ứng cát đắp nền đường, chưa đáp ứng yêu cầu cơ bản hoàn thành trong năm 2026.
Nguyên nhân chủ yếu là tình trạng khan hiếm cát đắp nền trong giai đoạn 2023 - 2025 do nhiều dự án giao thông trọng điểm khu vực ĐBSCL triển khai đồng thời; Công tác khảo sát, dự báo khả năng cung ứng vật liệu ở giai đoạn chuẩn bị đầu tư chưa lường hết được các khó khăn.
Bù đắp tiến độ chậm, thực hiện vai trò của cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành, Bộ Xây dựng đã có các văn bản đôn đốc UBND TP Cần Thơ và tỉnh An Giang chỉ đạo cơ quan chức năng tháo gỡ vướng mắc; nghiên cứu một số giải pháp kỹ thuật để giảm nhu cầu vật liệu cát đắp, đẩy nhanh tiến độ thi công.
Đáp ứng tiến độ dự án theo Nghị quyết số 60/2022/QH15, Chính phủ kiến nghị Quốc hội tiếp tục quan tâm, ủng hộ việc hoàn thiện cơ chế, chính sách và quy định của pháp luật liên quan đến khai thác, cung ứng vật liệu xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành GTVT.
Dự án đường bộ cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng giai đoạn 1 có tổng chiều dài gần 190km, được đầu tư quy mô 4 làn xe, tổng mức đầu tư gần 44.700 tỷ đồng.
Dự án được chia thành 4 dự án thành phần. Trong đó, UBND tỉnh An Giang làm cơ quan chủ quản dự án thành phần 1 (dài 57km, tổng mức đầu tư 13.799 tỷ đồng).
UBND TP Cần Thơ làm cơ quan chủ quản các dự án thành phần: 2, 3, 4 (tổng chiều dài hơn 132km, tổng mức đầu tư gần 30.900 tỷ đồng.