Trước tình trạng giá xăng dầu và nhựa đường tăng mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí và tiến độ thi công, Cục Đường bộ Việt Nam đề xuất điều chỉnh cơ chế bù giá nhiên liệu để hỗ trợ các nhà thầu triển khai dự án.
Cục Đường bộ Việt Nam vừa báo cáo Bộ Xây dựng về ảnh hưởng biến động giá xăng dầu đối với các dự án đầu tư xây dựng và bảo trì đường bộ.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, từ đầu tháng 3/2026 đến nay, giá dầu thô thế giới đã tăng vọt, dẫn đến giá nhiên liệu trong nước đã có nhiều đợt điều chỉnh giá mặt hàng nhiên, vật liệu (xăng tăng khoảng 15%, dầu diesel tăng mạnh khoảng 70%, vật liệu nhựa đường tăng gần 32% so với cuối tháng 2).
Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, hiện nay các dự án bảo trì đường bộ đang chịu tác động lớn do biến động giá xăng dầu và nhựa đường (Ảnh minh họa).
Ngoài ra, nguồn cung cấp nhựa đường phục vụ cho công tác sản xuất bê tông nhựa (BTN) dự kiến gặp khó khăn, các đơn vị cung cấp nhựa đường thông báo nguồn hàng nhập khẩu bị gián đoạn và số lượng cung ứng ra thị trường hạn chế dẫn đến các nhà thầu khó khăn trong việc mua nhựa đường.
Dự báo trong ngắn hạn, giá nhiên, vật liệu phục vụ công tác xây dựng, bảo trì đường bộ (đặc biệt là xăng, dầu, nhựa đường) sẽ ở mức cao, có khả năng khan hiếm cục bộ, gây khó khăn có công tác triển khai các gói thầu xây lắp, sửa chữa liên quan đến thảm nhựa mặt đường.
Về tình hình thực hiện các dự án bảo trì đường bộ, Cục Đường bộ Việt Nam cho hay, hiện nay, các Khu quản lý đường bộ đã hoàn thành lựa chọn nhà thầu 89/119 gói thầu xây lắp và tất cả các gói thầu áp dụng đơn giá cố định. Trường hợp giá xăng dầu và nhựa đường tăng cao, các nhà thầu sẽ gặp nhiều khó khăn, nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ thi công các công trình.
Qua rà soát sơ bộ, nếu cập nhật theo giá nhiên, vật liệu theo thời điểm đầu tháng 4, chi phí các gói thầu bảo trì đường bộ ước tính sẽ tăng khoảng 946 tỷ đồng (từ 3.294 tỷ đồng lên 4.240 tỷ đồng, tăng 28,7%). Do các dự án bảo trì đường bộ chủ yếu là sửa chữa thảm bê tông nhựa mặt đường, bên cạnh một số ít khối lượng liên quan đến hệ thống biển báo, ATGT, hệ thống thoát nước.
Do đó, chịu tác động lớn do biến động giá xăng dầu và nhựa đường. Đối với các gói thầu đã ký, nếu các nhà thầu tiếp tục triển khai sẽ thiệt hại nghiêm trọng tới hoạt động kinh doanh của nhà thầu. Hiện nay đã có tình trạng nhà thầu trì hoãn triển khai thi công, nguy cơ kéo dài thời gian thi công hoàn thành công trình; kéo theo tiềm ẩn mất ATGT, an toàn công trình trên các tuyến đường được giao quản lý. Đồng thời không bảo đảm công tác giải ngân nguồn vốn bảo trì được giao năm 2026.
Cũng theo Cục Đường bộ, các dự án triển khai thi công trong năm kế hoạch nên các hợp đồng xây lắp cơ bản theo hợp đồng đơn giá cố định, hiện đã hoàn thành đấu thầu để triển khai thi công 75% danh mục dự án.
Trước thực tế này, Cục Đường bộ đã triển khai thực hiện một số biện pháp như: Đối với các gói thầu đã ký hợp đồng, triển khai họp với các nhà thầu để chia sẻ tình hình, xem xét kế hoạch triển khai, theo đó ưu tiên thực hiện các hạng mục ít chịu tác động tới biến động giá nhiên liệu.
Đối với các gói thầu đã đầu thầu nhưng nhà thầu trì hoãn chưa ký hợp đồng, kiên quyết thực hiện theo quy định pháp luật. Đối với các gói thầu chưa đấu thầu, cập nhật điều chỉnh lại giá gói thầu, hình thức hợp đồng đơn giá điều chỉnh kèm theo các quy định về loại nhiên, vật liệu được điều chỉnh và phương pháp điều chỉnh phù hợp.
Đối với các gói thầu đã ký hợp đồng, đang thực hiện với hợp đồng đơn giá cố định, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, hiện đang vướng mắc quy định pháp luật liên quan tới điều chỉnh, bù giá nhiên vật liệu nên chưa có cơ sở điều chỉnh đơn giá hợp đồng cố định.
Từ các phân tích trên, Cục Đường bộ kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét báo cáo Quốc hội, Chính phủ xem xét tác động của việc tăng giá xăng dầu tới lĩnh vực xây dựng, bảo trì để điều chỉnh, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật làm cơ sở các ngành, địa phương thực hiện sửa đổi hợp đồng đối với các hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định.