Trong bối cảnh TP Đồng Nai bước vào giai đoạn phát triển mới, công tác quy hoạch được xác định là nhiệm vụ đi trước một bước, giữ vai trò dẫn dắt không gian phát triển đô thị trong dài hạn.
Ngày 6/7, tại Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ TP Đồng Nai lần thứ 4, nhiệm kỳ 2025-2030, ông Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Sở Xây dựng đã trình bày tham luận về những định hướng trọng tâm trong công tác quy hoạch của thành phố.
Đồng Nai giai đoạn này phát triển mạnh hệ thống cao tốc kết nối liên vùng.
Theo ông Tuấn, trong bối cảnh Đồng Nai hội tụ nhiều dự án động lực như Cảng hàng không quốc tế Long Thành, các tuyến cao tốc, đường vành đai, đường sắt, hệ thống cảng và khu công nghiệp, tư duy quy hoạch cần chuyển từ quản lý sang kiến tạo phát triển; từ quy hoạch đơn ngành sang tích hợp đa lĩnh vực; từ phát triển theo địa giới hành chính sang phát triển theo không gian kinh tế.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Sở Xây dựng đã tham mưu UBND thành phố triển khai đồng bộ việc lập và điều chỉnh các đồ án quan trọng như Phước An 1, Đại Phước 1 và khu vực cửa ngõ phía Tây Cảng hàng không quốc tế Long Thành, đồng thời hướng dẫn các địa phương rà soát, điều chỉnh sau khi sắp xếp đơn vị hành chính.
Bên cạnh đó, nhiều mô hình mới đang được nghiên cứu, gồm đô thị đa trung tâm, đô thị sân bay (Aerotropolis), phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), đô thị xanh và đô thị thông minh. Thành phố cũng đã khởi động xây dựng quy hoạch tổng thể theo hướng tích hợp các lĩnh vực kinh tế, đô thị, hạ tầng, môi trường và chuyển đổi số.
Toàn cảnh Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ TP Đồng Nai lần thứ 4, nhiệm kỳ 2025-2030.
Thông qua rà soát, điều chỉnh các đồ án, nhiều dự án hạ tầng, khu đô thị và khu công nghiệp từng bước được tháo gỡ vướng mắc. Đồng thời, việc bố trí quỹ đất cho nhà ở xã hội, nhà ở cao tầng và không gian công cộng cũng được định hướng rõ hơn nhằm nâng cao chất lượng sống của người dân.
Cùng với đó, dữ liệu quy hoạch đang được số hóa, công khai minh bạch, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao chất lượng thẩm định và từng bước hình thành nền tảng quản trị đô thị hiện đại.
Một trong những định hướng trọng tâm là phát triển mô hình đô thị sân bay gắn với Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Thành phố đặt mục tiêu hình thành hệ sinh thái đô thị - logistics - thương mại - dịch vụ chất lượng cao, khai thác hiệu quả lợi thế của sân bay và mạng lưới hạ tầng liên vùng.
Đồng Nai tận dụng lợi thế sân bay để quy hoạch phát triển đô thị sân bay và vùng phụ cận.
Tuy nhiên, theo lãnh đạo Sở Xây dựng, công tác quy hoạch vẫn còn nhiều hạn chế. Thành phố chưa có quy hoạch tổng thể tích hợp để định hướng thống nhất trên toàn địa bàn; các quy hoạch chuyên ngành còn phân tán, thiếu liên kết.
Bên cạnh đó, các động lực tăng trưởng như sân bay Long Thành, hệ thống cảng biển, cao tốc, đường vành đai cùng các khu công nghiệp vẫn chưa được kết nối thành một cấu trúc đồng bộ. Tiềm năng phát triển đô thị sân bay và trung tâm logistics hàng không vì vậy chưa được khai thác hết.
Quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh cũng tạo sức ép lớn lên hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, giao thông, nhà ở và không gian xanh. Việc phối hợp giữa các ngành chưa thật sự đồng bộ, trong khi dữ liệu giữa các lĩnh vực đất đai, đầu tư, giao thông và môi trường vẫn chưa được liên thông.
Diện mạo đô thị trung tâm TP Đồng Nai.
Từ thực tiễn đó, Đồng Nai xác định trọng tâm giai đoạn tới không chỉ là lập thêm các đồ án mới mà quan trọng hơn là xây dựng hệ thống quy hoạch hiện đại, có khả năng dẫn dắt sự phát triển dài hạn.
Trước mắt, thành phố sẽ khẩn trương hoàn thiện quy hoạch tổng thể tích hợp, bao quát các lĩnh vực kinh tế - xã hội, không gian đô thị, hạ tầng, môi trường, chuyển đổi số và thích ứng biến đổi khí hậu.
Về định hướng không gian, Long Thành sẽ trở thành đô thị sân bay và trung tâm giao thương quốc tế; Biên Hòa phát triển thành trung tâm hành chính, dịch vụ và đổi mới sáng tạo; Nhơn Trạch hướng tới đô thị công nghiệp, logistics và cảng biển; Trảng Bom cùng khu vực phía Bắc tập trung phát triển công nghiệp công nghệ cao và đô thị sinh thái. Các cực tăng trưởng sẽ được kết nối bằng hệ thống cao tốc, đường vành đai, đường sắt và hành lang sông Đồng Nai.
Trong thời gian tới, thành phố cũng ưu tiên đầu tư hạ tầng xanh, giao thông xanh và các công trình xanh; mở rộng diện tích cây xanh, mặt nước và hành lang sinh thái; thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, phát triển năng lượng tái tạo, đồng thời xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất phục vụ quản trị đô thị số.
