Trải qua 45 năm hình thành và phát triển, Giáo hội Phật giáo Việt Nam không ngừng củng cố khối đoàn kết, hòa hợp, phát huy tinh thần hộ quốc an dân, tích cực đóng góp cho xã hội.
Sáng 6/11, tại Học viện Phật giáo Việt Nam ở TP.HCM, Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031 và Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam (7/11/1981 - 7/11/2026) diễn ra trang trọng.
Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam đọc diễn văn tại Đại lễ.
Đọc diễn văn tại Đại lễ, Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam nhấn mạnh, đây là dịp để tăng ni, Phật tử nhìn lại chặng đường phát triển, tri ân công đức các bậc tiền bối hữu công và tiếp nối truyền thống đoàn kết, hòa hợp, phụng sự Đạo pháp và dân tộc.
Trải qua hơn 2.000 năm hiện diện trên đất Việt, Phật giáo đã hòa quyện sâu sắc vào đời sống văn hóa, tinh thần dân tộc. Từ các triều đại Đinh, Lê, Lý, Trần... đến các phong trào đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước, Phật giáo luôn thể hiện tinh thần nhập thế, hộ quốc an dân, gắn bó với vận mệnh dân tộc.
Ngày 7/11/1981, Giáo hội Phật giáo Việt Nam chính thức ra đời sau Hội nghị đại biểu thống nhất Phật giáo Việt Nam tổ chức tại chùa Quán Sứ, Hà Nội. Đây là dấu mốc lịch sử, đáp ứng nguyện vọng đoàn kết của nhiều thế hệ tăng ni, Phật tử, mở ra thời kỳ mới với một tổ chức Giáo hội thống nhất.
Theo Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, 45 năm qua, Giáo hội từng bước kiện toàn tổ chức, củng cố sự đoàn kết giữa các hệ phái, mở rộng hoạt động Phật sự trên nhiều lĩnh vực. Công tác tăng sự, giáo dục, đào tạo tăng ni, hoằng pháp, hướng dẫn Phật tử, bảo tồn văn hóa và đối ngoại quốc tế ngày càng được chú trọng.
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các bộ, ban, ngành tham dự Đại lễ.
Trong nhiệm kỳ IX (2022-2026), Giáo hội Phật giáo Việt Nam tiếp tục đạt nhiều kết quả nổi bật. Theo thống kê, cả nước hiện có gần 65.000 tăng ni, knhoảng 19.000 cơ sở tự viện. Trong nhiệm kỳ, Giáo hội tổ chức 47 Đại giới đàn với 18.819 giới tử thụ giới; công tác đào tạo Phật học có hàng nghìn tăng ni tốt nghiệp ở các cấp học.
Hoạt động hoằng pháp, hướng dẫn Phật tử được đổi mới, kết hợp phương thức truyền thống với công nghệ thông tin và truyền thông số. Các khóa tu, chương trình thuyết giảng, hoạt động giáo dục đạo đức cho thanh thiếu niên được tổ chức rộng khắp, góp phần lan tỏa những giá trị từ bi, trí tuệ của Phật giáo trong đời sống.
Đặc biệt, tinh thần từ bi cứu khổ được thể hiện rõ nét qua các hoạt động từ thiện, an sinh xã hội. Tăng ni, Phật tử tích cực tham gia cứu trợ thiên tai, hỗ trợ người nghèo, chăm lo trẻ em mồ côi, người già, người khuyết tật; xây dựng nhà tình nghĩa, cầu đường, trường học và chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Tổng giá trị hoạt động từ thiện, an sinh xã hội trong nhiệm kỳ đạt trên 7.500 tỷ đồng.
Trong đại dịch Covid-19, nhiều cơ sở Phật giáo, tăng ni và Phật tử đã đóng góp nguồn lực, tham gia hỗ trợ công tác phòng, chống dịch, chăm lo sức khỏe và đời sống nhân dân, thể hiện tinh thần đồng hành cùng đất nước vượt qua khó khăn.
Trên lĩnh vực đối ngoại, Giáo hội tích cực tham gia các diễn đàn Phật giáo quốc tế, duy trì kết nối với 22 Hội Phật tử Việt Nam ở nước ngoài tại 35 quốc gia, vùng lãnh thổ. Việc tổ chức thành công Đại lễ Vesak Liên hợp quốc các năm 2014, 2019 và 2025 tiếp tục khẳng định uy tín của Phật giáo Việt Nam, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam với bạn bè quốc tế.
Các tăng ni, đồng bào Phật tử Việt Nam ở trong và ngoài nước tham dự đại hội.
Đáng chú ý, Đại lễ Vesak Liên hợp quốc năm 2025 tại TP.HCM ghi dấu ấn với sự kiện cung rước, tôn trí Xá lợi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni từ Ấn Độ về Việt Nam, thu hút hơn 17 triệu lượt người chiêm bái. Xá lợi trái tim Bồ tát Thích Quảng Đức cũng được cung rước về tôn trí tại Việt Nam Quốc Tự, thu hút đông đảo tăng ni, Phật tử và người dân.
Phát biểu tại Đại lễ, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc ghi nhận, đánh giá cao những đóng góp của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, chư tôn đức giáo phẩm, tăng ni, cư sĩ, Phật tử đối với Đạo pháp và dân tộc trong 45 năm qua.
Phó Thủ tướng khẳng định, Đảng, Nhà nước luôn nhất quán quan điểm tôn trọng, bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo; quan tâm, tạo điều kiện để các tổ chức tôn giáo hoạt động theo hiến chương, điều lệ và quy định pháp luật. Đồng thời, trân trọng và phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp của các tôn giáo trong sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước.
Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X được tổ chức sớm hơn một năm so với nhiệm kỳ 5 năm nhằm kiện toàn tổ chức phù hợp với việc sắp xếp đơn vị hành chính và mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đại hội có gần 2.000 đại biểu tham dự, tập trung tổng kết công tác Phật sự nhiệm kỳ IX, xác định phương hướng nhiệm kỳ mới, kiện toàn tổ chức và thông qua Hiến chương Giáo hội sửa đổi lần thứ VIII.
Với phương châm "Kỷ cương - Đổi mới - Hiệu lực - Hiệu quả", nhiệm kỳ 2026-2031 đặt mục tiêu xây dựng Giáo hội đoàn kết, hòa hợp, vững mạnh và phát triển bền vững; lấy giới luật, đạo hạnh làm nền tảng, đổi mới công tác hoằng pháp, giáo dục làm nhiệm vụ trọng tâm, lấy phụng sự nhân sinh làm phương châm hành động.
Các cá nhân Giáo hội Phật giáo Việt Nam đón nhận Huân chương Đại đoàn kết dân tộc.
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc mong muốn Giáo hội tiếp tục củng cố đoàn kết, nâng cao hiệu quả hoạt động; phát huy các giá trị văn hóa, đạo đức, nhân văn của Phật giáo; đẩy mạnh từ thiện, an sinh xã hội, đối ngoại nhân dân và gắn kết cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn cũng kêu gọi toàn thể tăng ni, Phật tử tiếp tục tinh tấn tu học, giữ gìn giới luật, phát huy truyền thống đoàn kết, hòa hợp, chung sức xây dựng Giáo hội ngày càng trang nghiêm, vững mạnh, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.
Dịp này, ghi nhận đóng góp của chư tôn đức tăng ni thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Đại đoàn kết dân tộc đến 9 cá nhân; Ủy ban Trung ương MTTQVN tặng Bằng khen đến 3 tập thể và 35 cá nhân tăng ni thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam.