Theo quy hoạch vừa phê duyệt, đến năm 2030 cả nước sẽ phát triển 10 hành lang vận tải chính, 55 tuyến đường thủy trên 128 sông, kênh, hướng tới mục tiêu vận chuyển khoảng 939 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.
Bộ Xây dựng vừa phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tổng thể kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Quy hoạch là cơ sở để triển khai lập Quy hoạch chi tiết kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Giai đoạn 2021-2030, nhu cầu vốn đầu tư kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa khoảng 206.286 tỷ đồng (Ảnh minh hoạ).
Theo quyết định, quy hoạch được điều chỉnh theo hướng giảm chiều dài tuyến đường thủy nội địa do Trung ương quản lý sau khi một số tuyến sông, kênh được phân cấp cho địa phương.
Đồng thời, các tuyến vận tải ven biển thuộc quy hoạch đường thủy nội địa được chuyển sang quy hoạch kết cấu hạ tầng hàng hải dưới hình thức tuyến vận tải ven bờ. Quy hoạch cũng cập nhật địa danh, chiều dài một số tuyến vận tải, quy mô các cụm cảng thủy nội địa theo kịch bản tăng trưởng và địa giới hành chính mới.
Mục tiêu đến năm 2030, vận tải đường thủy nội địa đạt khoảng 939 triệu tấn hàng hóa và 577 triệu lượt hành khách; khối lượng luân chuyển hàng hóa đạt khoảng 172 tỷ tấn.km, luân chuyển hành khách khoảng 11 tỷ khách.km.
Quy hoạch xác định 10 hành lang vận tải chính cùng các hành lang vận tải bổ trợ. Trong đó, hành lang TP.HCM - Cà Mau/An Giang có sản lượng lớn nhất, từ 196-206 triệu tấn; tiếp đến là Hà Nội - TP.HCM (phía Đông) từ 113-122 triệu tấn và Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh từ 112-118 triệu tấn.
Các hành lang còn lại gồm Hà Nội - Lào Cai (38-41 triệu tấn); Hà Nội - Hòa Bình (Phú Thọ) - Điện Biên (khoảng 4 triệu tấn); TP.HCM - Cửa khẩu Mộc Bài (13-15 triệu tấn); TP.HCM - Biên Hòa - Vũng Tàu (khoảng 22 triệu tấn); TP.HCM - Cửa khẩu Hoa Lư (khoảng 8 triệu tấn);
Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, kết nối Campuchia qua sông Tiền, sông Hậu (khoảng 12 triệu tấn); Hà Tiên - Rạch Giá - Cà Mau (khoảng 15 triệu tấn). Các hành lang vận tải bổ trợ tại miền Bắc, miền Trung và miền Nam có tổng khối lượng vận tải khoảng 151 triệu tấn.
Đến năm 2030, cả nước quy hoạch 55 tuyến vận tải, gồm các tuyến chính, tuyến nhánh và tuyến kết nối trên 128 sông, kênh với tổng chiều dài 6.682,5 km. Trong đó, miền Bắc có 15 tuyến chính và 3 tuyến nhánh trên 42 sông, kênh, tổng chiều dài 2.569,5 km; miền Trung có 11 tuyến chính trên 26 sông, kênh với tổng chiều dài 1.130 km; miền Nam có 18 tuyến chính và 8 tuyến nhánh trên 60 sông, kênh, tổng chiều dài 2.983 km. Hạ tầng trên các tuyến sẽ được đầu tư đồng bộ.
Về hệ thống cảng, quy hoạch 27 cụm cảng hàng hóa với tổng công suất khoảng 583,1 triệu tấn, gồm 13 cụm tại miền Bắc (341,3 triệu tấn), 6 cụm tại miền Trung (19,1 triệu tấn) và 8 cụm tại miền Nam (222,7 triệu tấn).
Đối với cảng hành khách, quy hoạch 30 cụm cảng chính với tổng công suất khoảng 76,1 triệu lượt khách mỗi năm. Trong đó, miền Bắc có 11 cụm cảng với công suất 20,5 triệu lượt khách; miền Trung có 11 cụm cảng với 3,8 triệu lượt khách; miền Nam có 8 cụm cảng với 51,8 triệu lượt khách.
Tổng nhu cầu sử dụng đất đến năm 2030 khoảng 7.226 ha, gồm 3.541 ha tại miền Bắc, 463 ha tại miền Trung và 3.222 ha tại miền Nam. Nhu cầu sử dụng mặt nước khoảng 10.751 ha, tương ứng 5.134 ha, 623 ha và 4.994 ha.
Giai đoạn 2021-2030, nhu cầu vốn đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa khoảng 206.286 tỷ đồng, chưa bao gồm kinh phí đầu tư luồng chuyên dùng và các cảng chuyên dùng.