Stem Innovation Petrovietnam sau một năm triển khai: Đổi mới cách dạy, khơi mở cách học

Sau một năm triển khai, chương trình Stem Innovation Petrovietnam đã hình thành mạng lưới 108 phòng thực hành STEM tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước, góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy và khơi mở tư duy sáng tạo của học sinh.

Đưa khoa học, công nghệ đến gần hơn với học sinh

Với sự đồng hành của Petrovietnam trong xây dựng phòng học và trang bị thiết bị, 91/108 phòng Stem Innovation Petrovietnam đã được đăng ký vào hệ thống FabLab của Học viện Công nghệ Massachusetts (MIT), Hoa Kỳ.

Kết quả này góp phần nâng tổng số phòng lab đạt chuẩn quốc tế trên cả nước lên 116, đưa Việt Nam là quốc gia có hệ thống FabLab đứng thứ năm thế giới và đứng đầu châu Á.

Từ những tỉnh miền núi còn khó khăn như Tuyên Quang, Lào Cai, Cao Bằng, Lạng Sơn đến các tỉnh, thành phố khác trên cả nước; hệ thống phòng STEM được trang bị bảng tương tác thông minh, thiết bị robotics, lập trình, mô hình khoa học và dụng cụ thí nghiệm.

Nhờ đó, những bài học vốn khô khan trở thành trải nghiệm trực quan, sinh động. Các phòng được thiết kế theo các chuẩn giáo dục quốc tế như FabLab, NGSS, ISTE, CSTA...

Đối với giáo viên, các phòng thực hành tạo thêm điều kiện đổi mới phương pháp giảng dạy, tổ chức bài học theo dự án và gắn kiến thức liên môn với thực tiễn.

Đối với học sinh, đây là không gian thử nghiệm ý tưởng, điều chỉnh giải pháp, từng bước hình thành tư duy khoa học, kỹ năng hợp tác và năng lực sáng tạo.

Kết nối cộng đồng STEM

Song hành với đầu tư cơ sở vật chất, Petrovietnam đã kết nối các trường học, xây dựng Câu lạc bộ Stem Innovation Petrovietnam.

Câu lạc bộ trở thành không gian quy tụ chuyên gia, nhà quản lý giáo dục, giáo viên và học sinh trong mạng lưới phòng STEM trên toàn quốc, qua đó hình thành cộng đồng STEM gắn kết, chủ động và phát triển bền vững.

Qua đó, hệ thống phòng STEM từng bước hình thành một mạng lưới đổi mới sáng tạo thống nhất, nơi ý tưởng được nuôi dưỡng, tri thức được sẻ chia, các sản phẩm khoa học và công nghệ của học sinh có thêm cơ hội phát triển, ứng dụng vào thực tiễn.

Tính đến tháng 9/2026, chương trình Stem Innovation Petrovietnam ghi nhận gần 40.000 học sinh được tiếp cận, hơn 1.300 giáo viên tham gia giảng dạy và hơn 850 bài giảng STEM được xây dựng.

Thầy Lạc Minh Sơn, Hiệu trưởng Trường THPT Phạm Hùng, tỉnh Vĩnh Long, cho biết nhà trường đã triển khai giáo dục STEM từ năm 2020. Tuy nhiên, hạn chế về thiết bị và kiến thức chuyên sâu khiến các dự án nghiên cứu chưa đạt kỳ vọng.

Phòng thực hành do Petrovietnam hỗ trợ tạo thêm điều kiện để nhà trường nâng cao hiệu quả dạy học, thúc đẩy phong trào nghiên cứu khoa học trong giáo viên và học sinh. Qua đó, các câu lạc bộ, chuyên đề và sản phẩm STEM có thêm không gian phát triển, giúp học sinh vận dụng kiến thức vào thực hành.

Từ phòng thực hành ra đấu trường quốc tế

Từ những giờ thực hành trong phòng STEM, học sinh từng bước học cách biến ý tưởng thành sản phẩm, thử nghiệm và hoàn thiện giải pháp cho từng bài toán cụ thể.

Việc đầu tư thiết bị cùng quá trình hướng dẫn, đồng hành của thầy cô và chuyên gia đã tạo thêm nền tảng để các em tự tin tham gia những sân chơi robotics trong nước và quốc tế. Đây cũng là cơ hội để học sinh thể hiện khả năng vận dụng kiến thức, tư duy sáng tạo và kỹ năng hợp tác được bồi đắp từ nhà trường.

TS Lưu Văn Thông, Hiệu trưởng Trường THCS Cầu Giấy, Hà Nội, nhấn mạnh: "Để phòng STEM thực sự ‘sống’, điều quan trọng là tạo điều kiện để học sinh được học tập, trải nghiệm và thỏa sức sáng tạo nhiều nhất có thể".

Theo ông, hoạt động STEM cần được duy trì hằng ngày, mở rộng cơ hội trải nghiệm cho học sinh. Sự hỗ trợ của Petrovietnam có ý nghĩa thiết thực bởi nhiều trường khó tự trang bị công nghệ hiện đại bằng nguồn ngân sách hiện có.

Việc được tiếp cận và sử dụng trang thiết bị hiện đại, đạt chuẩn quốc tế ngay từ đầu sẽ giúp các em rút ngắn khoảng cách, hình thành tư duy logic, nâng cao khả năng hợp tác, tham gia các sân chơi quốc tế và tiếp cận tri thức, công nghệ tiên tiến của thế giới.

Tại VEX World Championship 2026 - đấu trường robotics lớn nhất thế giới, đội tuyển Việt Nam đã giành nhiều giải thưởng ở các hạng mục. Riêng Trường THCS Cầu Giấy, Hà Nội, có ba đội đạt thành tích cao ở hạng mục VEX IQ: SuperNova vào top 3 liên minh bảng Design, IronBots vào top 3 liên minh bảng Arts và Venus vào top 4 liên minh bảng Science.

Ở các sân chơi quốc tế khác, đội HMD 1 của Trường THPT Chuyên Huỳnh Mẫn Đạt, An Giang giành giải Nhì toàn cầu tại cuộc thi Robotics for Good Youth Challenge Global; đội GART 24751 của Trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam giành vị trí Á quân liên minh (2nd Finalist Alliance) tại FTC World Championship.

Bên cạnh thành tích robotics, học sinh Trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam còn giành 2 Huy chương Bạc AI quốc tế (IAIO 2026), ghi dấu ấn ở lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

Tại Vòng chung kết quốc gia VSAR 2025-2026, 90 đội tuyển đến từ 37 trường thuộc chương trình Stem Innovation Petrovietnam đã góp mặt.

Các nội dung thi kết hợp robotics với năng lượng và những bài toán thực tiễn, tạo sân chơi để học sinh vận dụng kiến thức, rèn luyện kỹ năng và học hỏi lẫn nhau. Sự tham gia của nhiều trường miền núi, biên giới cho thấy phong trào sáng tạo có thể lan rộng khi điều kiện học tập được cải thiện.

Bên cạnh các sân chơi cấp quốc gia, hoạt động STEM tại các địa phương cũng được triển khai với nhiều hình thức, thu hút đông đảo học sinh tham gia.

Thành công của các đội tuyển STEM tại những sân chơi trong nước và quốc tế bước đầu cho thấy hiệu quả của các phòng học STEM trong khơi mở tư duy, rèn luyện kỹ năng và nuôi dưỡng năng lực sáng tạo của học sinh...