Những ngày cuối năm, hoa đào, hoa mai nơi ga biên giới năm nay nở sớm. Sắc xuân len lỏi vào từng góc sân ga, từng ca trực xuyên đêm. Những chuyến tàu liên vận vẫn đều đặn đi - về, mang theo cả niềm tin về một năm mới bình an.
Đêm lạnh ở ga Đồng Đăng
Ga Đồng Đăng những ngày cuối năm chìm trong cái rét cắt da. Gió lùa qua sân ga rộng, mang theo hơi lạnh miền biên viễn.
Đoàn tàu khách liên vận quốc tế MR2 từ Nam Ninh sang Gia Lâm, dừng làm thủ tục tại ga Đồng Đăng. Ảnh: Tạ Hải.
Gần 1h sáng, ánh đèn cao áp hắt xuống đường ray loang loáng, báo hiệu chuyến tàu khách liên vận quốc tế từ Gia Lâm chuẩn bị vào ga. Đó là thời điểm mà ca làm việc của nhiều bộ phận bắt đầu bước vào những phút căng thẳng.
Chị Trần Thanh Loan, Tổ trưởng tổ giao tiếp thương vụ, Sở Giao tiếp ga liên vận quốc tế Đồng Đăng kéo lại cổ áo cho kín hơn rồi nhanh chóng nhắc các đồng nghiệp vào vị trí.
Ngoài sân ga, những người làm trực ban, bảo vệ, khách vận… đã đứng sẵn. Ai cũng quen với nhịp làm việc xuyên đêm, nhưng mỗi chuyến tàu đến vẫn mang theo áp lực riêng.
Tàu dừng bánh. Trong ánh đèn vàng nhạt, chị Loan cùng đồng nghiệp bắt tay ngay vào công việc. Mọi thông tin liên quan đến đoàn tàu, hành khách, tổ tàu nước bạn được rà soát cẩn thận. Sau đó, chị phối hợp với các lực lượng chức năng để hoàn tất thủ tục cho hành khách và nhân viên đường sắt Trung Quốc tiếp tục hành trình.
Trên sân ga, anh Nguyễn Tiến Hoàn, nhân viên giao tiếp toa xe cùng đồng đội lặng lẽ đi dọc đoàn tàu dài hun hút. Họ quan sát, kiểm tra từng toa xe, rồi thực hiện các bước bàn giao với phía bạn. Công việc diễn ra nhanh gọn, chính xác, bởi chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến cả chuyến tàu.
Gần 3 giờ sáng, tàu rời ga Đồng Đăng, lăn bánh về phía Bằng Tường. Nhưng với những người ở lại, công việc chưa dừng. Họ quay trở lại phòng trực, cập nhật thông tin, chuẩn bị cho những chuyến tàu tiếp theo.
Cảm giác lái tàu ở đây rất khác…
Chị Loan cho biết, để một chuyến tàu liên vận quốc tế có thể chạy an toàn, phía sau là sự phối hợp của rất nhiều con người: Từ tổ chức chạy tàu, khách vận, hàng hóa, đến những công nhân âm thầm kiểm tra, bảo dưỡng đoàn tàu, tuần tra đường ray.
Lái tàu Lê Hùng Cường kiểm tra đầu máy trước khi kéo tàu hàng liên vận quốc tế qua cửa khẩu ga Lào Cai.
Riêng tổ giao tiếp của chị là "đầu mối" kết nối giữa đường sắt Việt Nam và đường sắt Trung Quốc. Họ làm việc theo chế độ 24 giờ liên tục, rồi nghỉ 24 giờ. Một ca trực kéo dài từ sáng hôm trước sang sáng hôm sau, đón, tiễn hàng loạt chuyến tàu hàng và tàu khách xuất, nhập cảnh.
Công việc đòi hỏi sự cẩn trọng tuyệt đối. Mỗi chuyến tàu đi hay đến đều mang theo trách nhiệm chung, không cho phép bất kỳ sự lơ là nào.
Với anh Hoàn, công việc còn gắn liền với những bước chân đều đặn dọc theo đường ray mỗi khi tàu vào ga. Anh đã quen với việc đi hết chiều dài đoàn tàu, quan sát từng chi tiết, đối chiếu thông tin trước khi bàn giao.
"Hai bên mỗi người một cách làm, một thói quen. Nhưng cuối cùng, tất cả đều vì an toàn chung", anh Hoàn nói.
Ở ga cửa khẩu Lào Cai, không có tàu khách liên vận, chỉ có tàu hàng nhưng công việc ở đây cũng chẳng nhẹ nhàng hơn.
Anh Lê Hùng Cường, lái tàu thuộc Trạm Đầu máy Lào Cai đã quen với những ca làm việc bắt đầu từ rất sớm. Mỗi chuyến tàu sang Trung Quốc là chuỗi công việc kéo dài hàng giờ.
Anh kể, trước khi tàu lăn bánh, tổ lái đã phải có mặt từ sớm để chuẩn bị mọi thứ. Khi tàu khởi hành, hành trình chỉ khoảng vài cây số, nhưng đi kèm là sự tập trung cao độ. Đoàn tàu dài, nặng, chạy qua những đoạn đường lên dốc, xuống đèo liên tục. Mỗi thao tác điều khiển đều phải chính xác.
"Cảm giác lái tàu ở đoạn này rất khác. Không được vội, không được chủ quan, chỉ cần lơ đãng một chút là nguy hiểm ngay", anh Cường chia sẻ.
Đêm giao thừa, ga vẫn sáng đèn
Áp lực công việc là vậy, thu nhập của người lao động đường sắt biên giới cũng không cao. Anh Hoàn chia sẻ, hơn hai mươi năm gắn bó với nghề, mức lương của anh chỉ vừa đủ trang trải cuộc sống. Nhưng điều khiến anh gắn bó không chỉ là miếng cơm manh áo. "Ở đây, anh em gắn bó với nhau như gia đình. Tết đến, dù đi làm nhưng lại thấy ấm áp", anh nói.
Nhân viên giao tiếp toa xe Nguyễn Tiến Hoàn kiểm tra trạng thái toa xe tàu liên vận quốc tế.
Những ngày giáp Tết, ga Đồng Đăng được trang hoàng rực rỡ hơn thường ngày. Các đơn vị trong khu vực cùng tổ chức Tết sum vầy, có bữa cơm tất niên, những lời chúc năm mới giữa những người lao động vốn quen gặp nhau trong ca đêm.
Đêm giao thừa, ga vẫn sáng đèn. Những chuyến tàu liên vận vẫn dừng lại làm thủ tục. Giữa nhịp công việc ấy, một bữa tiệc nhỏ được tổ chức ngay tại phòng trực. Những người làm việc xa nhà cùng nâng chén trà nóng, chúc nhau một năm mới bình an.
"Chúng tôi còn mời cả tổ tàu phía Trung Quốc cùng chung vui. Không khí rất thân tình. Chỉ mong năm mới mọi chuyến tàu đều an toàn", chị Loan kể.
Ở Lào Cai, với anh Cường, Tết còn đến từ khung cảnh hai bên đường ray. Những mái nhà đã treo đèn, trưng đào, người dân diện quần áo mới đi chơi Xuân. Trong khoang lái, anh vừa tập trung điều khiển đoàn tàu, vừa cảm nhận không khí rộn ràng đang lan tỏa.
Sang đến ga bên kia biên giới, anh lại được đồng nghiệp nước bạn đón tiếp thân tình, mời những món quà Tết, gửi lời chúc an toàn cho chuyến đi tiếp theo. Những cái bắt tay, nụ cười ấy xóa nhòa khoảng cách biên giới, để lại cảm giác gần gũi giữa những người cùng chung nghề.
Với những người lao động đường sắt ở Đồng Đăng, Lào Cai, ước mong lớn nhất không phải điều gì xa vời. Họ mong hàng hóa nhiều hơn, tàu chạy đều hơn để đường sắt phát triển, đời sống người lao động được cải thiện. "Nghề này vất vả quen rồi. Chỉ mong có thêm việc làm, thêm thu nhập để anh em yên tâm gắn bó", anh Nguyễn Tiến Hoàn chia sẻ.