Không ít trường hợp sử dụng flycam tự phát đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động hàng không. Vì vậy, việc chủ động tra cứu khu vực cấm bay trước khi cất cánh UAV là bước quan trọng giúp tránh rủi ro pháp lý và bảo đảm an toàn.
Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) cho biết, theo quy định của Luật Phòng không nhân dân và Nghị định số 288/2025/NĐ-CP của Chính phủ, mọi tổ chức, cá nhân khi sử dụng tàu bay không người lái và các phương tiện bay khác đều phải tuân thủ nghiêm các quy định về đăng ký, cấp phép và tổ chức hoạt động bay.
VATM khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng UAV, flycam hoặc các phương tiện bay khác trong khu vực cảng hàng không, sân bay khi chưa được cấp phép của cơ quan có thẩm quyền (ảnh minh hoạ).
Trong đó, việc xác định khu vực được phép bay, khu vực cấm bay và hạn chế bay là yêu cầu bắt buộc trước khi thực hiện hoạt động bay.
Hiện nay, các khu vực cấm bay và hạn chế bay đã được công bố công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Quốc phòng và có thể dễ dàng tra cứu, xác định phạm vi hoạt động phù hợp. Cụ thể, các khu vực được hiển thị rõ ràng với mã màu: khu vực cấm bay (màu đỏ), khu vực hạn chế bay (màu vàng).
Đối với khu vực hạn chế bay, việc tổ chức hoạt động bay cũng bị kiểm soát chặt chẽ, đặc biệt tại khu vực đông dân cư hoặc vùng trời có yêu cầu bảo đảm an toàn bay cao.
Đại diện VATM đánh giá, hoạt động trái phép của các tàu bay không người lái tại các khu vực cấm bay, hạn chế bay không chỉ gây ra những nguy cơ về an ninh, an toàn mà còn gây ra những thiệt hại đáng kể về mặt tài chính đối với ngành hàng không.
Cụ thể, khi phát hiện có UAV xâm nhập khu vực sân bay hoặc vùng trời kiểm soát, các cơ sở điều hành bay tại sân phải áp dụng các biện pháp bảo đảm an toàn như tạm dừng cất, hạ cánh hoặc điều hướng về sân bay dự bị nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối. Những biện pháp này kéo theo việc chậm chuyến, trễ chuyến, tăng chi phí nhiên liệu, chi phí khai thác của hãng hàng không, đồng thời ảnh hưởng dây chuyền đến toàn bộ hệ thống khai thác.
Ngoài ra, việc gián đoạn khai thác còn làm phát sinh chi phí phục vụ hành khách và gây tác động tiêu cực đến uy tín của ngành hàng không.
"Việc ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi bay UAV trái phép là vô cùng cấp thiết, không chỉ nhằm bảo đảm an toàn mà còn góp phần giảm thiểu thiệt hại kinh tế, duy trì hoạt động khai thác ổn định và hiệu quả của toàn ngành hàng không", đại diện VATM nhấn mạnh.
Để bảo đảm an toàn cho hoạt động bay, giữ vững an ninh, trật tự và góp phần xây dựng môi trường hàng không an toàn, VATM khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng UAV, flycam hoặc các phương tiện bay khác trong khu vực cấm bay, hạn chế bay bao gồm khu vực Cảng hàng không, sân bay khi chưa được cấp phép của cơ quan có thẩm quyền.
Người dân cũng cần chủ động tra cứu thông tin khu vực bay trên hệ thống chính thức của Bộ Quốc phòng trước khi thực hiện hoạt động bay; tuân thủ đầy đủ quy trình xin cấp phép bay theo quy định của pháp luật; nâng cao ý thức trách nhiệm, không thực hiện các hành vi bay tự phát, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
"Việc chấp hành nghiêm các quy định về quản lý tàu bay không người lái không chỉ là trách nhiệm pháp lý của mỗi cá nhân, tổ chức mà còn là hành động thiết thực góp phần bảo đảm an toàn hàng không, bảo vệ chủ quyền vùng trời và giữ vững ổn định xã hội", đại diện VATM chia sẻ.
Theo quy định hiện hành, mọi hành vi sử dụng tàu bay không người lái, phương tiện bay khác trong khu vực cấm bay, hạn chế bay khi chưa được cấp phép đều là vi phạm pháp luật.
Các hành vi vi phạm không chỉ bị xử phạt hành chính với mức phạt có thể lên tới hàng chục triệu đồng mà còn có thể bị áp dụng các biện pháp chế áp, thu giữ phương tiện và xử lý theo quy định của pháp luật.
Đặc biệt, trong trường hợp gây ảnh hưởng đến hoạt động bay dân dụng, quân sự hoặc đe dọa an ninh, an toàn, người vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.