Chiến lược mới của VATM: Vươn tầm châu Á - Thái Bình Dương, tiên phong AI và chuyển đổi số

Theo chiến lược phát triển mới, VATM được giao đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, ứng dụng các công nghệ quản lý không lưu hiện đại, bảo đảm điều hành bay an toàn tuyệt đối và từng bước khẳng định vị thế hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Tăng tốc chuyển đổi số, hướng tới trung tâm quản lý không lưu khu vực

Bộ Xây dựng vừa ban hành Quyết định giao nhiệm vụ và một số chỉ tiêu cơ bản trong Chiến lược phát triển giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045 đối với Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM).

Theo quyết định, Bộ Xây dựng định hướng VATM tiếp tục duy trì mô hình doanh nghiệp 100% vốn nhà nước, lấy cung ứng dịch vụ công ích bảo đảm hoạt động bay là lĩnh vực cốt lõi. Doanh nghiệp được giao tập trung nguồn lực triển khai các kế hoạch phát triển quản lý không lưu toàn cầu và thực hiện các chương trình hội nhập hàng không khu vực theo định hướng của các tổ chức hàng không quốc tế.

Bộ Xây dựng cũng yêu cầu VATM từng bước nâng tầm vị thế từ doanh nghiệp hàng đầu khu vực Đông Nam Á lên tầm châu lục; đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ số tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data); bảo đảm hoàn thành các chỉ tiêu tài chính phù hợp với diễn biến khách quan của thị trường. Đồng thời, doanh nghiệp phải chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật, chỉ đạo của Bộ Xây dựng và các cơ quan quản lý nhà nước.

Mục tiêu đến năm 2030 là xây dựng VATM trở thành nhà cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương về ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Doanh nghiệp sẽ tập trung nguồn lực đáp ứng các yêu cầu của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO) về Kế hoạch không lưu toàn cầu (GANP), Chương trình Bầu trời liền mạch (Seamless ANS APAC) và lộ trình triển khai hệ thống quản lý không lưu (ATM) hiện đại.

Cùng với đó, VATM phấn đấu nâng cao mức độ trưởng thành theo Tiêu chuẩn xuất sắc (SoE) của Tổ chức các nhà cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay dân dụng (CANSO); từng bước đảm nhiệm vai trò dẫn dắt trong chia sẻ dữ liệu không lưu khu vực thông qua hệ thống Quản lý thông tin diện rộng (SWIM) và triển khai phương thức khai thác dựa trên quỹ đạo bay (TBO) trên các luồng bay trục chính.

Tầm nhìn đến năm 2045, VATM được định hướng trở thành nhà cung cấp dịch vụ không lưu hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương, tiên phong trong ứng dụng công nghệ số và phát triển bền vững; bảo đảm an toàn ở mức cao nhất, tối ưu hiệu quả khai thác và góp phần đưa Việt Nam trở thành trung tâm trung chuyển hàng không của khu vực.

Đảm bảo mục tiêu điều hành hơn 6,17 triệu chuyến bay giai đoạn 2026-2030

Về nhiệm vụ chính trị, Bộ Xây dựng yêu cầu VATM bảo đảm điều hành bay an toàn tuyệt đối cho 100% chuyến bay trong vùng thông báo bay và các vùng trời trách nhiệm được giao. 

Đồng thời, phối hợp chặt chẽ giữa hoạt động cung ứng dịch vụ bảo đảm hoạt động bay với nhiệm vụ giữ vững an ninh, quốc phòng và bảo vệ chủ quyền vùng trời quốc gia trong tình hình mới.

Trong lĩnh vực công nghệ và hiện đại hóa hạ tầng, VATM được giao đẩy mạnh lộ trình chuyển đổi số toàn diện, hiện đại hóa đồng bộ hệ thống kỹ thuật CNS/ATM (thông tin liên lạc, dẫn đường, giám sát và quản lý không lưu), hướng tới hình thành hệ sinh thái quản lý luồng không lưu thông minh. 

Doanh nghiệp cũng phải tiên phong ứng dụng các công nghệ theo lộ trình của ICAO như SWIM (hệ thống quản lý thông tin diện rộng), TBO (phương thức khai thác dựa trên quỹ đạo bay), ASBU (khung nâng cấp theo từng giai đoạn của hệ thống hàng không) nhằm tối ưu năng lực thông qua của vùng trời và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Bộ Xây dựng đặc biệt yêu cầu VATM tập trung nguồn lực triển khai đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng các công trình hạ tầng hàng không trọng điểm quốc gia, đồng thời phát triển đồng bộ năng lực điều hành bay với quy mô hạ tầng cảng hàng không trên cả nước.

Đối với hoạt động đầu tư, VATM được giao tập trung nguồn lực cho các dự án trọng điểm, quán triệt nguyên tắc đầu tư dứt điểm, đồng bộ, không dàn trải. Doanh nghiệp ưu tiên sử dụng tối đa nguồn vốn tự có nhằm giảm áp lực nợ vay, bảo toàn và phát triển vốn nhà nước; thường xuyên rà soát tiến độ, chủ động điều chỉnh hoặc giãn, hoãn các dự án chưa cấp thiết khi thị trường biến động để bảo đảm an toàn tài chính.

Quyết định cũng đặt ra yêu cầu bảo toàn và phát triển vốn nhà nước; tối ưu hiệu quả sử dụng Quỹ đầu tư phát triển và các nguồn vốn hợp pháp khác phục vụ lộ trình hiện đại hóa của Tổng công ty. Hoạt động sản xuất, kinh doanh phải gắn với việc kiểm soát chặt chẽ cơ cấu nguồn vốn, khả năng thanh toán và các chỉ tiêu an toàn tài chính.

Về quản trị doanh nghiệp, VATM được yêu cầu cơ cấu lại bộ máy theo hướng tinh gọn, chuyên nghiệp, hiện đại; chuyển đổi phương thức quản trị theo mục tiêu gắn với hệ thống chỉ tiêu KPI và trách nhiệm giải trình; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị, điều hành.

Đối với nguồn nhân lực và hội nhập quốc tế, VATM cần xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao, trọng tâm là lực lượng chuyên môn sâu, đủ năng lực làm chủ và vận hành hiệu quả các hệ thống công nghệ hiện đại. Cùng với đó, doanh nghiệp chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng, từng bước khẳng định vai trò của Quản lý bay Việt Nam trong các tổ chức hàng không quốc tế như ICAO, CANSO và các chương trình hợp tác khu vực.

Trong giai đoạn 2026-2030, Bộ Xây dựng giao Công ty mẹ VATM đạt tổng sản lượng điều hành bay khoảng 6,17 triệu lần chuyến; tổng doanh thu 30.323 tỷ đồng; lợi nhuận trước thuế (sau trích Quỹ phát triển khoa học và công nghệ) đạt 5.263 tỷ đồng; tổng vốn đầu tư từ Quỹ đầu tư phát triển của Công ty mẹ hơn 2.504 tỷ đồng.