Lập quy hoạch sân bay Côn Đảo, hướng tới công suất 5 triệu khách/năm
Cục Hàng không Việt Nam vừa trình Bộ Xây dựng thẩm định, phê duyệt đề cương lập Quy hoạch chi tiết Cảng hàng không quốc tế Côn Đảo thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 nhằm cụ thể hóa định hướng phát triển, đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng.
Cập nhật định hướng phát triển, nâng cao năng lực khai thác
Theo Cục Hàng không Việt Nam, Cảng hàng không Côn Đảo có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và bảo đảm kết nối giao thông đối với đặc khu Côn Đảo nói riêng, khu vực biển phía Nam và cả nước nói chung.

Sân bay Côn Đảo được định hướng quy hoạch đạt tiêu chuẩn cấp 4E, đáp ứng nhu cầu khai thác khoảng 5 triệu hành khách/năm vào năm 2050 (ảnh minh họa).
Quy hoạch Cảng hàng không Côn Đảo thời kỳ đến năm 2030 được Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng) phê duyệt tại Quyết định số 1533 ngày 17/8/2021 với định hướng là cảng hàng không nội địa, cấp sân bay 4C theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO), đường cất hạ cánh dài 1.830m, công suất khoảng 2 triệu hành khách/năm.
Tuy nhiên, bối cảnh phát triển của Côn Đảo đã có những thay đổi quan trọng, đặt ra yêu cầu rà soát, cập nhật định hướng phát triển và dự báo nhu cầu vận tải hàng không dài hạn.
Đáng chú ý, việc Côn Đảo trở thành đặc khu thuộc TP.HCM mở ra cơ hội tăng cường liên kết với trung tâm kinh tế, tài chính, thương mại, dịch vụ và hàng không lớn của khu vực phía Nam. Đây cũng là điều kiện thuận lợi thu hút nguồn lực đầu tư, phát triển hạ tầng, du lịch và các ngành kinh tế biển đảo.
Cùng với đó, định hướng phát triển Côn Đảo đang từng bước mở rộng từ du lịch nghỉ dưỡng truyền thống sang du lịch sinh thái biển đảo, văn hóa - lịch sử, tâm linh và nghỉ dưỡng chất lượng cao.
Sự quan tâm đầu tư vào các dự án du lịch, dịch vụ và hạ tầng được kỳ vọng sẽ làm đa dạng cơ cấu hành khách, bao gồm khách du lịch trong nước và quốc tế, khách công vụ, chuyên gia, nhà đầu tư và lực lượng lao động phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Những yếu tố này đòi hỏi phải đánh giá đầy đủ khả năng tăng trưởng nhu cầu vận tải hàng không, năng lực kết nối và khả năng khai thác cảng trong dài hạn.
Với đặc thù địa bàn biển đảo, vận tải hàng không giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong kết nối Côn Đảo với đất liền, đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân, khách du lịch cũng như phục vụ các hoạt động kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh.
Vận tải đường biển có vai trò bổ trợ nhưng chưa thể thay thế hàng không về thời gian và tính thuận tiện, nhất là đối với nhu cầu đi lại thường xuyên và phân khúc khách chất lượng cao.
Bên cạnh đó, Chính phủ đã định hướng tập trung tháo gỡ nút thắt về giao thông hàng không, nghiên cứu phương án kéo dài đường cất hạ cánh Cảng hàng không Côn Đảo nhằm đáp ứng yêu cầu, điều kiện khai thác các chuyến bay quốc tế và thu hút nhà đầu tư chiến lược theo phương thức đối tác công tư.
Đặc biệt, tại Quyết định số 1140 ngày 1/7/2026 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng về việc phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Cảng hàng không Côn Đảo được định hướng là cảng hàng không quốc tế, cấp sân bay 4E theo tiêu chuẩn ICAO.
Theo định hướng mới, công suất thiết kế của cảng dự kiến đạt khoảng 2 triệu hành khách/năm vào năm 2030 và khoảng 5 triệu hành khách/năm vào năm 2050.
Định hướng này đòi hỏi phải nghiên cứu, cụ thể hóa phương án quy hoạch cảng phù hợp với quy hoạch hệ thống, nhu cầu vận tải dự báo, điều kiện khai thác thực tế và khả năng huy động nguồn lực đầu tư.
Với các lý do nêu trên, Cục Hàng không Việt Nam khẳng định việc lập Quy hoạch Cảng hàng không quốc tế Côn Đảo thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 là cần thiết nhằm định hướng phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng hàng không dân dụng và quân sự, đáp ứng yêu cầu phát triển Côn Đảo trong giai đoạn mới.
Đề xuất lộ trình đầu tư phù hợp với nhu cầu vận tải
Theo đề cương được Cục Hàng không Việt Nam trình Bộ Xây dựng, quy hoạch có mục tiêu bố trí không gian hợp lý, bảo đảm phát triển Cảng hàng không quốc tế Côn Đảo phù hợp với nhu cầu vận tải hàng không và định hướng tại Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Đồng thời, nghiên cứu đề xuất lộ trình đầu tư phù hợp với nhu cầu vận tải và xác định các giải pháp chủ yếu để tổ chức thực hiện quy hoạch.
Các nội dung nghiên cứu trước hết bao gồm khảo sát, điều tra, thu thập số liệu cần thiết phục vụ công tác quy hoạch như địa hình, địa chất, khí hậu, thủy văn, hải văn... Cùng với đó, khảo sát, đánh giá chướng ngại vật hàng không (nếu có), phục vụ việc lập phương thức bay và thiết kế theo tiêu chuẩn hàng không dân dụng, quân sự.
Việc lập quy hoạch cũng sẽ điều tra, cập nhật số liệu hiện trạng, các dự án đã và đang triển khai tại khu vực quy hoạch; dự báo nhu cầu vận chuyển thông qua cảng hàng không; đánh giá khả năng khai thác các công trình hiện hữu và nghiên cứu các phương án quy hoạch.
Trên cơ sở đó, rà soát các quy hoạch liên quan, nghiên cứu phương án phát triển phù hợp với nhu cầu khai thác trong tương lai và định hướng của quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc.
Trong đó bao gồm quy hoạch khu bay, khu hàng không dân dụng, hệ thống giao thông và hạ tầng kỹ thuật, quy hoạch sử dụng đất đai...
Đồng thời, xác định tính chất, vai trò, quy mô của cảng, cùng các chỉ tiêu cơ bản về đất đai cho thời kỳ quy hoạch và hạ tầng kỹ thuật.
Đề cương cũng đặt ra yêu cầu ước toán tổng mức đầu tư theo nhu cầu phát triển, phân kỳ các giai đoạn đầu tư; xây dựng cơ sở dữ liệu quy hoạch theo yêu cầu chung của hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu quốc gia về quy hoạch.
Nội dung quy hoạch sẽ được thể hiện trên bản đồ GIS để tích hợp vào hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu quốc gia về quy hoạch. Các yêu cầu về bảo vệ môi trường và những điều kiện cần thiết khác phù hợp với mục tiêu phát triển cảng cũng sẽ được nghiên cứu, xác định.
Sau khi hoàn thành, quy hoạch sẽ được triển khai các bước cắm mốc giới và công bố theo quy định.
Theo kế hoạch, thời gian lập quy hoạch dự kiến từ quý IV/2026 - quý I/2027, chưa bao gồm thời gian thẩm định, phê duyệt quy hoạch cảng theo quy định.
Trên cơ sở các nội dung đề xuất, Cục Hàng không Việt Nam kiến nghị Bộ Xây dựng tổ chức thẩm định, phê duyệt đề cương lập quy hoạch chi tiết Cảng hàng không quốc tế Côn Đảo. Đây sẽ là cơ sở để cơ quan này phối hợp với nhà tài trợ và đơn vị tư vấn triển khai các bước tiếp theo, cụ thể hóa định hướng phát triển cảng hàng không trong giai đoạn mới.