Tại dự thảo QCVN thay thế QCVN 09:2024/BGTVT đang được lấy ý kiến, công nghệ chống bó cứng phanh và ổn định thân xe sẽ trở thành bắt buộc trên nhiều loại xe.
ABS sẽ là trang bị bắt buộc trên hầu hết ô tô
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến góp ý cho dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe ô tô, nhằm thay thế QCVN 09:2024/BGTVT. Dự thảo này bổ sung nhiều quy định mới về an toàn giao thông và bảo vệ môi trường cho xe cơ giới.
Phanh ABS có thể trở thành trang bị bắt buộc trên ô tô tại Việt Nam.
Đáng chú ý tại dự thảo QCVN thay thế QCVN 09:2024/BGTVT, một nội dung liên quan đến an toàn nhận được sự quan tâm, liên quan đến hệ thống phanh và ổn định thân xe.
Theo đó, dự thảo QCVN thay thế nêu rõ: "Ô tô thuộc nhóm M và N trừ loại có từ năm trục trở lên phải được trang bị hệ thống chống bó cứng bánh xe khi phanh ABS (Anti-Iock Braking System)".
Hiện nay, tại QCVN 09:2024/BGTVT, chỉ có ô tô khách giường nằm mới bắt buộc phải được trang bị hệ thống chống bó cứng phanh ABS.
Theo quy định, ô tô nhóm M là xe chở người có từ 4 bánh trở lên, phân loại từ M1 (xe chở người có tối đa 9 chỗ ngồi (tính cả ghế lái). Ví dụ như xe con, xe sedan, SUV nhỏ) đến M3 (Xe chở người có trên 9 chỗ ngồi và khối lượng toàn bộ xe lớn hơn 5 tấn, ví dụ như xe khách lớn, xe buýt).
Còn ô tô thuộc nhóm N là xe dùng để chở hàng hóa, được phân loại từ N1 (Xe chở hàng có khối lượng toàn bộ tối đa không quá 3,5 tấn) đến N3 (Xe chở hàng có khối lượng toàn bộ lớn hơn 12 tấn).
Bên cạnh đó tại dự thảo QCVN mới còn bổ sung thêm ô tô khách có giường nằm phải được trang bị hệ thống có chức năng kiểm soát ổn định xe, như hệ thống kiểm soát ổn định điện tử ESC (Electronic Stability Control) hoặc hệ thống tương đương.
Theo tìm hiểu của PV, đối với ô tô chở người hiện nay, hầu hết xe sản xuất mới đã đều được trang bị hệ thống phanh ABS. Còn với xe khách giường nằm, một số mẫu xe cũng đã có hệ thống kiểm soát ổn định thân xe, nhưng chưa nhiều.
Xe khách giường nằm bắt buộc phải có hệ thống kiểm soát ổn định thân xe.
Bắt buộc trang bị ABS nhằm nâng cao an toàn
Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, QCVN hiện chỉ bắt buộc trang bị ABS đối với ô tô khách có giường nằm. Tuy nhiên, phạm vi này không còn phù hợp trong bối cảnh hạ tầng đường bộ, tốc độ khai thác và mật độ phương tiện ngày càng tăng, đồng thời chưa theo kịp xu hướng nâng cao an toàn phương tiện trên thế giới.
"Cụ thể, khoản 5.2.1.22 UN R13 bắt buộc trang bị ABS đối với xe M2, M3, N2, N3 có không quá bốn trục; EU đưa UN R13 và UN R13-H vào hệ thống phê duyệt kiểu bắt buộc theo Quy định (EU) 2019/2144; Trung Quốc áp dụng ABS đối với hầu hết ô tô theo GB 7258-2017, trừ xe ba bánh và một số xe chuyên dùng từ năm trục trở lên; Nhật Bản cũng quy định các yêu cầu kỹ thuật riêng về ABS trong hệ thống tiêu chuẩn an toàn phương tiện", Cục Đăng kiểm Việt Nam nêu.
Cũng theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, thực tiễn trên cho thấy ABS đã trở thành yêu cầu an toàn cơ bản đối với nhiều loại ô tô, không chỉ riêng ô tô khách có giường nằm.
Vì vậy, cần mở rộng yêu cầu bắt buộc trang bị ABS đối với xe nhóm M, N, đồng thời quy định cụ thể trường hợp miễn trừ đối với một số xe có kết cấu hoặc công dụng đặc thù.
Riêng đối với ô tô khách có giường nằm, đây là loại phương tiện được sử dụng phổ biến tại Việt Nam và thường vận chuyển nhiều hành khách trên các hành trình dài. Tuy nhiên, ABS chỉ có tác dụng hạn chế hiện tượng bó cứng bánh xe khi phanh, không kiểm soát được hiện tượng trượt ngang hoặc mất ổn định thân xe. Với đặc điểm kích thước lớn, trọng tâm cao và chở nhiều người, loại xe này tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cao khi xảy ra tình huống bất ổn.
Lãnh đạo phòng Phương tiện giao thông đường bộ (Cục Đăng kiểm Việt Nam) cho biết, từ những điều trên, để đảm bảo nâng cao mức độ an toàn phù hợp với phương tiện, đặc biệt xe khách giường nằm, cần bổ sung yêu cầu bắt buộc trang bị ESC hoặc hệ thống kiểm soát ổn định có tính năng tương đương nhằm nâng cao an toàn vận hành.
PGS. TS Lý Hùng Anh, chuyên gia người Việt duy nhất trong Hội đồng Kỹ thuật ASEAN NCAP (Chương trình đánh giá xe mới của Đông Nam Á) cũng đồng tình với việc bắt buộc phải trang bị ABS trên ô tô và hệ thống ổn định thân xe với xe khách giường nằm để tăng mức độ an toàn.
Theo PGS.TS Lý Hùng Anh, nhiều quốc gia đã đưa ABS trở thành trang bị bắt buộc trên ô tô và hầu hết ô tô hiện nay cũng đã được các hãng trang bị ABS trở thành tiêu chuẩn.
"Tuy nhiên nếu bắt buộc ABS, ngoài xe giường nằm thì hệ thống ổn định thân xe cũng nên được trở thành trang bị tiêu chuẩn trên ô tô chở người để tăng tính an toàn", PGS.TS Lý Hùng Anh nói thêm.