Petrolimex tiên phong phát triển nhiên liệu hàng không bền vững
Petrolimex đang đẩy mạnh hợp tác với các đối tác quốc tế để nghiên cứu khả năng triển khai dự án SAF, với mục tiêu phát triển nhà máy sản xuất nhiên liệu hàng không bền vững đầu tiên tại Việt Nam.
Sự tiên phong của Petrolimex không chỉ góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và phát triển bền vững trong lĩnh vực hàng không, mà còn góp phần cụ thể hóa cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và việc Việt Nam tham gia giai đoạn tự nguyện của Cơ chế bù đắp và giảm phát thải carbon đối với hàng không quốc tế (CORSIA) từ ngày 01/01/2026.
Hướng tới đưa sản phẩm đầu tiên ra thị trường vào năm 2030
Tại Hội thảo quốc tế "Nhiên liệu hàng không bền vững (SAF): Khung chính sách và phát triển thị trường tại ASEAN", do Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng và Trung tâm Nhiên liệu xanh toàn cầu phối hợp tổ chức cuối tháng 6/2026, chuyên gia đến từ Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) cho biết doanh nghiệp đang hợp tác nghiên cứu dự án SAF, hướng tới phát triển nhà máy sản xuất nhiên liệu hàng không bền vững đầu tiên tại Việt Nam.
Petrolimex đang hướng tới phát triển nhà máy sản xuất nhiên liệu hàng không bền vững đầu tiên tại Việt Nam.
Ông Lê Quang Huy, Chuyên gia Năng lượng và Công nghệ của Petrolimex, cho biết Petrolimex đang hợp tác với Keppel (Singapore) để nghiên cứu khả năng triển khai dự án.
Sau khi hoàn thành nghiên cứu công nghệ và đánh giá tính khả thi, Petrolimex sẽ xem xét quyết định đầu tư nhà máy SAF theo công nghệ HEFA - công nghệ hydro xử lý este và axit béo, chuyển đổi các nguyên liệu dầu, mỡ sinh học như dầu ăn đã qua sử dụng, mỡ động vật và dầu thực vật thành cấu phần nhiên liệu hàng không tổng hợp.
Tiềm năng lớn
Đánh giá về tiềm năng phát triển, ông Lê Quang Huy cho biết thị trường SAF toàn cầu dù còn nhỏ nhưng đang tăng trưởng nhanh, từ khoảng 40.000 tấn năm 2020 lên khoảng 2,4 triệu tấn vào năm 2026. Tỷ trọng SAF trong tổng nhu cầu nhiên liệu hàng không cũng tăng từ dưới 0,05% lên khoảng 0,8% trong cùng giai đoạn.
Tại Việt Nam, SAF có tiềm năng phát triển nhờ nguồn nguyên liệu đa dạng và khả năng tham gia chuỗi cung ứng khu vực. Nhu cầu sử dụng SAF tại ASEAN được dự báo có thể đạt khoảng 700.000 tấn mỗi năm vào năm 2030.
Ở góc độ nghiên cứu, bà Nguyễn Thị Phương Hiền, Phó Giám đốc Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng (Bộ Xây dựng), cho rằng Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để tham gia chuỗi giá trị SAF toàn cầu. Nguồn nguyên liệu tiềm năng tương đối đa dạng, gồm dầu ăn đã qua sử dụng, mỡ động vật, mỡ cá, sinh khối, phụ phẩm nông nghiệp và các nguồn nguyên liệu khác. Một số nghiên cứu ước tính tổng tiềm năng kỹ thuật có thể đạt trên 4 triệu tấn mỗi năm; tuy nhiên, quy mô có thể huy động cho sản xuất thương mại còn phụ thuộc vào khả năng thu gom, truy xuất nguồn gốc, các mục đích sử dụng cạnh tranh, chi phí và yêu cầu chứng nhận bền vững.
Bên cạnh đó, Việt Nam đã hình thành hệ thống hạ tầng lọc hóa dầu, kho xăng dầu, cảng biển và logistics, cùng năng lực của các doanh nghiệp năng lượng trong nước, tạo nền tảng thuận lợi để nghiên cứu phát triển ngành công nghiệp SAF.
"Ngoài ý nghĩa giảm phát thải carbon cho ngành hàng không, công nghiệp SAF còn có thể tạo tác động lan tỏa tới nhiều lĩnh vực như nông nghiệp, thu gom nguyên liệu, logistics, chế biến, hóa chất, năng lượng, vận tải và dịch vụ. Theo một số nghiên cứu quốc tế được dẫn tại hội thảo, mỗi USD doanh thu từ SAF có thể tạo ra khoảng 2 USD giá trị đóng góp cho nền kinh tế", bà Hiền nói.
Sự tiên phong của Petrolimex góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và phát triển bền vững trong lĩnh vực hàng không.
Nhu cầu gia tăng mạnh mẽ trong dài hạn
Về dư địa phát triển, bà Nguyễn Thị Phương Hiền cho biết ngành hàng không Việt Nam đang duy trì tốc độ tăng trưởng tương đối cao trong khu vực châu Á.
Năm 2025, sản lượng thông qua các cảng hàng không Việt Nam ước đạt khoảng 120 triệu lượt hành khách và 1,8 triệu tấn hàng hóa. Lượng nhiên liệu hàng không Jet A-1 tiêu thụ hiện vào khoảng 2,8-3 triệu tấn mỗi năm.
Theo ông Philip Goh, Tổng Giám đốc Trung tâm Hàng không bền vững châu Á - Thái Bình Dương (APSAC), SAF sau khi được sản xuất, phối trộn và chứng nhận đáp ứng tiêu chuẩn có thể sử dụng với đội tàu bay và phần lớn hạ tầng hiện hữu. Tùy thuộc vào nguyên liệu và công nghệ sản xuất, SAF có thể giúp giảm tới khoảng 80% phát thải carbon trong toàn bộ vòng đời so với nhiên liệu hàng không truyền thống.
Đặc biệt, SAF có thể được sản xuất từ nhiều nguồn nguyên liệu khác nhau, tạo điều kiện để mỗi quốc gia xây dựng lộ trình phát triển phù hợp với lợi thế sẵn có.
Theo Báo cáo LTAG của ICAO, các loại nhiên liệu hàng không phát thải thấp, trong đó SAF giữ vai trò chủ đạo, được kỳ vọng đóng góp tỷ trọng lớn nhất vào mục tiêu giảm phát thải của ngành hàng không đến năm 2050, tương đương khoảng 41 - 55% tổng mức giảm phát thải trong các kịch bản tích hợp 2 và 3.
SAF không chỉ là giải pháp giảm phát thải mà còn mở ra cơ hội kinh tế thông qua việc hình thành các ngành công nghiệp mới, đa dạng hóa nguồn cung và tăng cường an ninh năng lượng, đồng thời góp phần giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu và hạn chế tác động của biến động giá quốc tế.
Trong tương lai, cùng với sự phát triển của hệ thống cảng hàng không theo quy hoạch, nhu cầu vận tải hàng không được dự báo tiếp tục tăng mạnh, kéo theo lượng nhiên liệu tiêu thụ có thể đạt khoảng 4 triệu tấn vào năm 2030 và khoảng 11 triệu tấn vào năm 2050.
Việc phát triển SAF tại Việt Nam cũng được thúc đẩy bởi nhiều động lực quốc tế và khu vực, như Mục tiêu khát vọng dài hạn toàn cầu đối với hàng không quốc tế của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO), Cơ chế bù đắp và giảm phát thải carbon đối với hàng không quốc tế (CORSIA), cùng các quy định thúc đẩy sử dụng SAF tại một số quốc gia và khu vực trên thế giới.
"Đây là những động lực để Việt Nam tham gia phát triển và sử dụng SAF trong tương lai. Những kết quả bước đầu đã được ghi nhận khi các hãng hàng không Việt Nam như Vietnam Airlines và Vietjet Air thực hiện các chuyến bay có sử dụng SAF.
Nhu cầu sử dụng SAF được dự báo sẽ gia tăng mạnh trong dài hạn, không chỉ từ các hãng hàng không Việt Nam mà còn từ các hãng hàng không quốc tế khai thác tại Việt Nam, qua đó mở ra thị trường SAF tại các cảng hàng không của Việt Nam", bà Nguyễn Thị Phương Hiền nhận định.
Đánh giá triển vọng phát triển SAF tại Việt Nam giai đoạn 2030-2050, bà Sharmine Tan, Giám đốc Phát triển bền vững và Chính sách khu vực Đông Nam Á của Boeing, cho rằng nguồn phụ phẩm nông nghiệp và lâm nghiệp của Việt Nam, trong đó có phụ phẩm từ lúa gạo, sắn, ngô, mía và lâm nghiệp, có thể tạo ra tiềm năng kỹ thuật tương đương khoảng 1 triệu thùng SAF mỗi ngày. Tuy nhiên, đây là ước tính tiềm năng dài hạn dựa trên nguồn nguyên liệu, không đồng nghĩa với quy mô sản xuất thương mại có thể hình thành ngay trong thực tế.
Theo kịch bản đánh giá được trình bày, Việt Nam có thể trở thành một trong những quốc gia xuất khẩu SAF thặng dư lớn tại ASEAN, đứng sau Thái Lan và Indonesia. Lợi thế này đến từ hệ thống hạ tầng hàng hải thuận lợi, trong đó các cảng biển như Hải Phòng và Cái Mép - Thị Vải có khả năng kết nối tốt, phù hợp để phân phối SAF tới các thị trường có nhu cầu lớn như Nhật Bản và Hàn Quốc.
Về hợp tác khu vực, Việt Nam có thể đóng vai trò cửa ngõ trung chuyển cho Lào và các quốc gia không giáp biển trong khu vực, kết nối các nước này với các tuyến thương mại SAF quốc tế thông qua hệ thống cảng biển và các hành lang kinh tế Mekong.
Petrolimex hiện sở hữu hệ thống hạ tầng và mạng lưới phân phối quy mô lớn, với sức chứa kho xăng dầu khoảng 2,2 triệu m³, hệ thống đường ống dài 570 km, đội tàu có tổng trọng tải khoảng 500.000 DWT, hệ thống cảng xăng dầu và mạng lưới khoảng 5.500 cửa hàng xăng dầu trên cả nước.
Năm 2025, doanh thu hợp nhất của Tập đoàn đạt khoảng 312.000 tỷ đồng (tương đương khoảng 11,8 tỷ USD), lợi nhuận trước thuế hợp nhất đạt khoảng 3.643 tỷ đồng (tương đương khoảng 140 triệu USD), qua đó tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những doanh nghiệp có quy mô doanh thu lớn tại Việt Nam.
Trong quá trình phát triển, Petrolimex luôn là doanh nghiệp tiên phong ứng dụng công nghệ mới vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, nâng cao năng suất lao động và chất lượng phục vụ khách hàng, đồng thời bảo đảm an toàn và góp phần giữ vững an ninh năng lượng quốc gia.