"Chị chị em em 3" gây tranh cãi vẫn thắng doanh thu: Tiếp thị đang thay đổi cuộc chơi?

"Chị chị em em 3" kiếm tiền thế nào ngoài rạp?

Theo số liệu ghi nhận từ Box Office Vietnam (đơn vị quan sát phòng vé độc lập), tổng doanh thu phòng vé Việt Nam trong ngày 3/11 (tính đến trưa cùng ngày) đạt hơn 3 tỷ đồng.

Dẫn đầu là phim "Chị chị em em 3" của đạo diễn Nguyễn Hữu Hoàng với doanh thu hơn 2,65 tỷ đồng, bán được 39.192 vé qua 5.036 suất chiếu. Tính đến trưa 3/11, phim đạt tổng doanh thu hơn 77 tỷ đồng sau 5 ngày chính thức ra rạp.

Đứng thứ hai là phim "Clayface" với 216,5 triệu đồng. Xếp thứ ba là "Trại buôn người" với 197,3 triệu đồng, tiếp đến là "Án mạng Karaoke" đạt 137,3 triệu đồng.

Hai vị trí còn lại thuộc về "Bò sữa bay" với 45,37 triệu đồng và phim Thái Lan "Quỷ ăn tạng 4: Hồ tinh" với doanh thu 28,2 triệu đồng.

Trước đó, trong tuần đầu công chiếu (từ 30/10-1/11), gần như độc chiếm phòng vé Việt khi đạt doanh thu hơn 50 tỷ đồng trong 3 ngày khởi chiếu.

"Phần phim này có doanh thu phòng vé gấp đôi so với phần phim trước. Nếu không có gì thay đổi, tác phẩm này sẽ dễ dàng vượt được cột mốc trăm tỷ và hướng tới các mục tiêu cao hơn", Box Office Vietnam nhận định.

Tranh cãi về thông điệp dành cho phụ nữ

Dù ghi nhận thành tích khả quan tại phòng vé nhưng từ khi ra rạp, "Chị chị em em 3" vấp làn sóng tranh luận trên mạng xã hội.

Trên nền tảng Threads, nhiều bài viết đạt hàng chục nghìn lượt tương tác, chủ yếu chỉ ra các hạn chế của phim như: Kịch bản khai thác chủ đề ngoại tình, các nhân vật công kích nhau bằng chuyện mang thai, hay các cảnh nóng được cho là thừa thãi.

Những tranh cãi khiến khán giả và giới chuyên môn đặt vấn đề về thông điệp dành cho phụ nữ.

Theo nhà nghiên cứu điện ảnh Nguyễn Anh Tuấn, từ tên gọi, tiền đề câu chuyện và những thông điệp truyền thông, loạt phim dường như muốn nhấn mạnh tình cảm, vị thế và giá trị của phụ nữ.

Tuy nhiên, điều đáng suy ngẫm là cách xây dựng nhân vật nữ, đặc biệt trong những câu chuyện xoay quanh các mối quan hệ tình ái.

Anh Tuấn cho rằng, nếu mục đích sống, giá trị và hạnh phúc của những người phụ nữ trong phim vẫn chủ yếu được xác định thông qua tình yêu, sự chú ý hay sự chấp thuận của một người đàn ông, thông điệp tôn vinh phụ nữ có thể trở nên thiếu thuyết phục.

"Nếu cuối cùng hành trình của những người phụ nữ vẫn chỉ xoay quanh việc giành lấy tình yêu, sự chú ý hay sự chấp thuận của một người đàn ông, thì đó không phải là thông điệp thực sự tôn vinh phụ nữ.

Thậm chí, nó có thể trở thành một thông điệp vô tình hạ thấp giá trị của người phụ nữ, khi mặc định rằng họ tồn tại như những phần thưởng để một người đàn ông lựa chọn, chinh phục hoặc sở hữu", anh Nguyễn Anh Tuấn bày tỏ.

Vị chuyên gia nhấn mạnh, phụ nữ không phải là phần thưởng của bất kỳ người đàn ông nào. Giá trị, bản sắc, mục đích sống và hạnh phúc của họ không thể chỉ được xác định bởi việc được ai yêu thương, lựa chọn hay chấp nhận.

Theo anh Tuấn, một tác phẩm thực sự muốn nói về phụ nữ và tôn vinh phụ nữ cần nhìn nhận họ như những cá thể độc lập, có khát vọng, lựa chọn, thế giới nội tâm và giá trị tự thân. Họ không nên chỉ tồn tại như những nhân vật xoay quanh cuộc chiến giành lấy tình yêu của một người đàn ông.

Khi tranh cãi trở thành lợi thế tiếp thị phim

Ông Nguyễn Khánh Dương, nhà sáng lập và điều hành Box Office Vietnam, cho biết tính đến thời điểm hiện tại, những thông tin tiêu cực trên mạng xã hội chưa gây ảnh hưởng đáng kể đến doanh thu của "Chị chị em em 3".

Từ góc nhìn cá nhân, ông Dương cho rằng khán giả đến rạp xem phim có thể không đặt kỳ vọng quá cao vào một bộ phim có kịch bản xuất sắc, nhiều nút thắt bất ngờ hay chiều sâu trí tuệ. Thay vào đó, họ bị thu hút bởi những yếu tố giải trí khác.

"Có thể khán giả ra rạp vì hình ảnh, vì sự xuất hiện của những diễn viên mà họ có cảm tình, vì cảnh nóng. Và khi những yếu tố này đáp ứng đúng nhu cầu, họ vẫn tiếp tục đến rạp. Tôi không nghĩ nhóm khán giả xem 'Chị chị em em 3' đặt quá nặng vấn đề nội dung, kịch bản phải hấp dẫn hay logic", ông phân tích.

Theo chuyên gia, khán giả có thể chấp nhận cách xây dựng kịch bản của bộ phim và tìm thấy sự thỏa mãn ở những yếu tố giải trí khác mà tác phẩm mang lại. Đây cũng là một thành công của nhà sản xuất.

Có quan điểm tương tự, chuyên gia truyền thông phim Châu Quang Phước cho rằng trường hợp của "Chị chị em em 3" cho thấy sự phân cực rõ nét tại rạp Việt hiện nay. 

Theo ông, nghịch lý phim vấp tranh cãi nhưng vẫn đạt doanh thu tốt cho thấy làn sóng ý kiến trái chiều trên mạng xã hội dường như không tác động đáng kể đến nhóm khán giả của phim.

Ngoài ra, những yếu tố gây tranh cãi như cảnh nóng, hiệu ứng đám đông hay tâm lý sợ bỏ lỡ xu hướng (FOMO) có thể đã trở thành một phần trong chiến lược tiếp thị, giúp bộ phim thu hút sự chú ý và kích thích khán giả ra rạp.

"Dường như những tranh cãi gay gắt về 'Chị chị em em 3' chủ yếu xuất phát từ những người xem vốn không phải là nhóm khách hàng, khán giả tiềm năng của bộ phim. 

Trong khi các ý kiến trái chiều về phim bùng nổ trên mạng xã hội, doanh thu tại rạp vẫn không bị ảnh hưởng đáng kể. Điều đó cho thấy nhóm khán giả mục tiêu của bộ phim dường như không bị chi phối nhiều bởi những luồng ý kiến tiêu cực", ông Phước nói.

Song, ông Phước cũng lưu ý, nhận định này không đồng nghĩa với việc chất lượng phim vượt trội hay không có điểm trừ. Thậm chí, phim có thể còn nhiều vấn đề cần bàn luận. Tuy nhiên, cần nhìn nhận cách bộ phim tiếp cận khán giả và đạt mục tiêu doanh thu như một vấn đề riêng.

Lý giải về lợi thế tiếp cận khán giả, ông Phước cho rằng "Chị chị em em 3" không phụ thuộc nhiều vào hoạt động tiếp thị qua hệ thống truyền thông chính thống, mà chủ yếu dựa vào mối liên hệ mật thiết với nhóm khán giả vốn tò mò và quan tâm đến dàn diễn viên.

"Điều thú vị là họ chưa hẳn là người hâm mộ diễn viên theo kiểu thông thường, mà có thể chỉ đơn thuần là những người xem bị lôi cuốn ít nhiều bởi hiệu ứng FOMO (Fear Of Missing Out) - tâm lý sợ bỏ lỡ một xu hướng hoặc thông tin đang được nhiều người quan tâm", ông phân tích.

Theo chuyên gia, những cảnh nóng trong phim cũng thuộc về chiến lược tiếp thị tạo hiệu ứng FOMO với khán giả. 

Tâm lý thích bắt xu hướng này dễ được phổ quát trong ngành phát hành phim, bởi điện ảnh luôn là loại hình nghệ thuật giải trí có sức ảnh hưởng lớn đến đám đông.

"Mọi hoạt động quảng bá phim đôi khi chỉ cần gây sốc mà không nhất thiết phải tuân thủ những quy chuẩn đánh giá, bình luận phim thường thấy trong hoạt động truyền thông điện ảnh. 

Miễn sao tăng độ nhận diện, phủ sóng hình ảnh cùng những thông tin nóng đến đúng đối tượng khán giả thực sự của phim là đủ", ông Phước nói.

Ông cũng cho rằng, nhóm khán giả này có thể tự tạo ra "bức tường phòng vệ" trước những góc nhìn quá nặng về học thuật, phê bình điện ảnh. Họ có thể không quan tâm đến những đánh giá chuyên môn, bởi khi đến rạp, mục đích đơn giản chỉ là giải trí, thư giãn, theo quan niệm thường được gọi là "cất não ở nhà".

"Tôi thấy rõ việc tiếp thị phim đã hoàn toàn nương theo khuynh hướng giải trí có tính thời thượng này của một bộ phận người xem trong nước. Xét cho cùng, mục tiêu doanh thu có vẻ là đích đến chủ lực nhất của phim. 

Về phương diện này, ê kíp tiếp thị xem như đã làm rất tốt và đạt hiệu quả đáng kể tính đến thời điểm hiện nay, bất kể chất lượng phim còn có nhiều vấn đề này kia", chuyên gia nhận định.

Theo ông Phước, mỗi dự án phim đều có mục đích riêng. Với "Chị chị em em 3", mục tiêu cốt lõi mà ê kíp hướng đến có lẽ trước hết vẫn là doanh thu phòng vé.