Trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan xuất hiện ngày càng nhiều, úng ngập đô thị tiếp tục là một trong những thách thức lớn đối với Hà Nội.

Song song với đầu tư hạ tầng, Hà Nội đang đặc biệt chú trọng các giải pháp quản lý, vận hành hệ thống thoát nước trong mùa mưa bão. Ảnh: Bảo Hân.
Thực tế cho thấy, hệ thống thoát nước của Thủ đô vẫn chưa được đầu tư đồng bộ theo quy hoạch; nhiều công trình đầu mối, hồ điều hòa, trạm bơm, kênh dẫn còn thiếu hoặc chưa được kết nối hoàn chỉnh. Công suất các công trình đầu mối mới đáp ứng khoảng 20% nhu cầu theo quy hoạch, trong khi diện tích hồ điều hòa cũng chỉ đạt khoảng 18,7%.
Xác định úng ngập là một trong năm "điểm nghẽn" cần tập trung tháo gỡ, Thành ủy, HĐND và UBND TP Hà Nội đã chỉ đạo triển khai đồng bộ nhiều giải pháp cấp bách và lâu dài nhằm nâng cao năng lực tiêu thoát nước trên địa bàn.
Một trong những giải pháp trọng tâm được thành phố triển khai trong năm 2026 là đầu tư 10 dự án thoát nước khẩn cấp, gồm 5 dự án hồ điều hòa và 5 dự án cải tạo hệ thống thoát nước.
Đến nay, các dự án giai đoạn I cơ bản đã hoàn thành và đưa vào vận hành trước mùa mưa.
Sau hơn 4 tháng thi công và đưa vào khai thác, các công trình đã phát huy hiệu quả rõ rệt. Qua các trận mưa lớn vừa qua, nhiều khu vực từng là "điểm nóng" về úng ngập như Võ Chí Công, Mỹ Đình, Ngoại Giao Đoàn, Tây Hồ Tây, Ciputra, Resco Ecohome hay dọc Đại lộ Thăng Long đã giảm đáng kể tình trạng ngập sâu, thời gian nước rút nhanh hơn so với trước.
Đối với những trận mưa có lượng mưa trên 100mm, hệ thống mới vẫn bảo đảm tiêu thoát nước hiệu quả hơn, không còn xuất hiện tình trạng ngập sâu kéo dài gây chia cắt giao thông như trước đây. Một số vị trí còn xảy ra ngập cục bộ chủ yếu do lượng mưa vượt quá năng lực thiết kế của hệ thống hoặc chịu ảnh hưởng từ quá trình thi công các dự án hạ tầng đang triển khai.
Song song với đầu tư hạ tầng, Hà Nội đang đặc biệt chú trọng các giải pháp quản lý, vận hành hệ thống thoát nước trong mùa mưa bão.
Theo Quyết định số 2280/QĐ-UBND về kế hoạch bảo đảm thoát nước mùa mưa năm 2026, thành phố yêu cầu duy trì 100% nhân lực, phương tiện và thiết bị ứng trực tại các khu vực trọng điểm, sẵn sàng vận hành các trạm bơm, hồ điều hòa và hệ thống cống thoát nước khi có mưa lớn.
Các đơn vị quản lý được giao nhiệm vụ thường xuyên nạo vét cống rãnh, kênh mương, duy tu hồ điều hòa, bảo dưỡng các trạm bơm và cập nhật kịch bản vận hành trước, trong và sau mỗi trận mưa nhằm phát huy tối đa hiệu quả của hệ thống.
Các địa phương được yêu cầu tăng cường trách nhiệm trong xử lý các điểm ngập theo phân cấp; kiểm tra việc khớp nối hệ thống thoát nước tại các khu đô thị, dự án đầu tư mới nhằm tránh phát sinh các điểm úng ngập cục bộ do đấu nối không đồng bộ.
Đối với công tác bảo đảm giao thông, Hà Nội đã xây dựng bốn kịch bản phân luồng ứng với các mức ngập khác nhau tại 141 vị trí từng xảy ra úng ngập.
Bên cạnh các giải pháp trước mắt, Hà Nội đang tập trung tháo gỡ các khó khăn về vốn, giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư để đẩy nhanh tiến độ 12 dự án thoát nước theo quy hoạch.
Đây là những công trình có vai trò then chốt trong việc nâng cao năng lực tiêu thoát nước cho các lưu vực Tả Nhuệ, Hữu Nhuệ, Hà Đông, Long Biên và khu vực phía Tây thành phố. Trong đó có nhiều dự án đầu mối quan trọng như trạm bơm Phương Trạch, trạm bơm Văn Khê, cụm công trình Liên Mạc, hệ thống thoát nước lưu vực Tả sông Nhuệ, trạm bơm Yên Nghĩa, Đông Mỹ, Cự Khối...
Đáng chú ý, tuyến kênh La Khê đang được hoàn thiện để kết nối với trạm bơm Yên Nghĩa, góp phần tăng khả năng hạ mực nước sông Nhuệ và cải thiện đáng kể năng lực tiêu thoát nước cho khu vực phía Tây Thủ đô.
Về lâu dài, thành phố sẽ ưu tiên đầu tư các trục tiêu thoát nước lớn như sông Nhuệ, sông Cầu Bây và sông Đáy. Trong đó, dự án cải tạo sông Nhuệ theo phương thức đối tác công tư (PPP) sẽ được triển khai giai đoạn 2026-2029; dự án cải tạo trục tiêu sông Cầu Bây cũng đã được HĐND thành phố thông qua chủ trương đầu tư.
Song song với phát triển hạ tầng, Hà Nội sẽ xây dựng Quy hoạch cao độ nền và thoát nước Thủ đô với tầm nhìn 100 năm; nghiên cứu triển khai Đề án xử lý úng ngập khu vực nội thành giai đoạn 2026-2030...
Bình luận bài viết (0)
Gửi bình luận