Hà Nội: Tìm kiếm giải pháp đánh thức không gian sáng tạo đô thị

17 tác phẩm đoạt giải

Ngày 15/11, tại Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội), Tạp chí Kiến trúc (Hội Kiến trúc sư Việt Nam) phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức trao giải cuộc thi "Thiết kế Không gian Sáng tạo Hà Nội 2026", chủ đề "Hà Nội - Đánh thức không gian đô thị".

Cuộc thi nằm trong khuôn khổ Chương trình Phát triển Hạ tầng sáng tạo thuộc Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, với sự đồng hành của UNESCO, các trường đại học và nhiều đối tác trong lĩnh vực thiết kế, sáng tạo.

Phát động từ ngày 18/7/2026, cuộc thi hướng tới kết nối kiến trúc sư, nhà thiết kế, nghệ sĩ, chuyên gia, giảng viên, sinh viên và cộng đồng, cùng đề xuất ý tưởng đổi mới cho không gian đô thị Hà Nội.

Sau hơn 3 tháng triển khai, Ban tổ chức tiếp nhận 100 phương án từ 92 đơn vị dự thi trên toàn quốc, thuộc hai bảng Chuyên nghiệp và Không chuyên, với 3 hạng mục: Thúc đẩy thiết kế sáng tạo tại không gian công cộng trong đô thị; Thiết kế sáng tạo trên cơ sở khai thác các công trình phải di dời hoặc chuyển đổi chức năng; Bảo tồn và phát huy giá trị không gian kiến trúc truyền thống, vùng ven đô và làng nghề.

Hội đồng Thi tuyển gồm 12 chuyên gia trong nước và quốc tế, do TS.KTS Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam làm Chủ tịch Hội đồng. Thành viên Hội đồng còn có đại diện lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, Văn phòng Vùng Région Ile-de-France tại Hà Nội, các viện nghiên cứu, trường đại học và mạng lưới sáng tạo.

Qua hai vòng đánh giá độc lập, bỏ phiếu xét chọn kết hợp bình chọn cộng đồng, Hội đồng đánh giá cao những phương án có sự kết hợp giữa tư duy tạo hình hiện đại, bản sắc văn hóa địa phương và tính khả thi trong thực tế. 

Đáng chú ý, tính khả thi chiếm 40% tổng số điểm đánh giá. Nhiều đồ án đề xuất rõ mô hình quản trị, tài chính và phương thức vận hành với sự liên kết giữa doanh nghiệp xã hội, khu vực tư nhân và chính quyền địa phương.

Tại lễ trao giải, ban tổ chức công bố 17 phương án đoạt giải tại 3 hạng mục, gồm 2 giải Nhất, 5 giải Nhì, 6 giải Ba và 4 giải Khuyến khích.

Ở hạng mục Thúc đẩy thiết kế sáng tạo tại không gian công cộng trong đô thị, giải Nhất bảng Chuyên nghiệp thuộc về Công ty TNHH TOOB Studio; giải Nhì thuộc về tác giả Lê Ngọc Nhi; giải Ba thuộc về NaP architects. Hai giải Khuyến khích được trao cho Công ty TNHH Kecho Collective và tác giả Lê Anh Trúc.

Ở bảng Không chuyên, hạng mục này không có giải Nhất và giải Nhì. Giải Ba thuộc về phương án của tác giả Vũ Hoài Thư. Hai giải Khuyến khích thuộc về nhóm Nguyễn Thị Trường An, Ngô Ái Hân, Dương Hồ Thảo Tiên và nhóm Nguyễn Đình Thành Lợi, Đàm Quang Phúc Anh, Nguyễn Tấn Phong.

Tại hạng mục Thiết kế sáng tạo trên cơ sở khai thác các công trình phải di dời hoặc chuyển đổi chức năng, giải Nhất bảng Chuyên nghiệp thuộc về Công ty CP Thiết kế và Xây dựng LAB CONCEPT; Giải Nhì thuộc về Nguyễn Hoàng Khải; giải Ba thuộc về Công ty CP Thiết kế và Xây dựng LAB CONCEPT.

Ở bảng Không chuyên, giải Nhì được trao cho nhóm tác giả Lương Hồng Ngọc, Lê Hồng Minh, Đoàn Thu Minh, Phạm Kiều Oanh; giải Ba thuộc về nhóm Đoàn Thị Khánh Linh, Nguyễn Hoàng Việt, Nguyễn Văn Bính – Đại học Kiến trúc Hà Nội. Hạng mục này không có giải Nhất.

Với hạng mục Bảo tồn và phát huy giá trị không gian kiến trúc truyền thống, bảng Chuyên nghiệp trao giải Nhì cho Công ty CP Tư vấn Quốc tế UPD; giải Ba cho Phương Thanh Tùng.

Bảng Không chuyên trao giải Nhì cho nhóm Phùng Nhật Mai, Vũ Tuấn Nam, Tạ Văn Phong, Trần Chí Bằng, Nguyễn Tuấn Đạt; giải Ba cho tác giả Hoàng Thị Hoài Trang. Hạng mục này không có giải Nhất.

Bên cạnh giải thưởng chuyên môn, cuộc thi còn trao 4 giải Bình chọn, gồm hai phương án của LAB CONCEPT ở bảng Chuyên nghiệp; hai phương án của nhóm Lương Hồng Ngọc và tác giả Phùng Nhật Mai ở bảng Không chuyên.

Đánh thức tiềm năng không gian đô thị

Không chỉ là sân chơi chuyên môn, cuộc thi Thiết kế Không gian Sáng tạo Hà Nội 2026 còn hướng tới hiện thực hóa chủ trương phát triển hạ tầng sáng tạo của UBND TP Hà Nội, từng bước chuyển hóa những tiềm năng sẵn có thành hệ thống không gian sáng tạo có khả năng vận hành lâu dài.

TS.KTS Phan Đăng Sơn nhận định, các phương án dự thi tiếp cận trực diện những vấn đề của đô thị, từ tái kích hoạt không gian công cộng, chuyển đổi công năng các nhà máy, cơ sở sản xuất cũ phải di dời thành tổ hợp nghệ thuật - sáng tạo, đến bảo tồn và phát huy giá trị kiến trúc truyền thống tại vùng ven đô, làng nghề.

Nhiều đồ án không dừng ở ý tưởng thiết kế mà còn đề xuất mô hình quản trị, cơ chế tài chính và phương thức huy động nguồn lực xã hội hóa. Đây là những yếu tố được Hội đồng chú trọng khi đánh giá khả năng đưa phương án từ bản vẽ vào thực tế.

Các phương án xuất sắc của cuộc thi cũng được giới thiệu tới cộng đồng trong không gian Triển lãm Ý tưởng sáng tạo Cộng đồng 2026 do Ban tổ chức lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội chủ trì, qua đó kêu gọi người dân đóng góp ý tưởng cho thành phố.

Thông qua cuộc thi, những ý tưởng thiết kế không gian đô thị được đặt trong mối liên hệ với yêu cầu phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo. Việc khai thác hiệu quả các không gian hiện hữu, kết hợp bảo tồn giá trị truyền thống với sáng tạo đương đại được kỳ vọng góp phần hình thành mạng lưới hạ tầng sáng tạo bền vững, tạo động lực phát triển kinh tế sáng tạo và nâng tầm vị thế Hà Nội trong Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO.