“Hành trình từ đất và lửa”: Đặt vật liệu truyền thống trong kiến trúc đương đại

"Từ đất và lửa" đến hành trình kiến tạo

Tại Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, diễn ra từ ngày 13-28/11, Tổng công ty Viglacera - CTCP mang đến không gian trưng bày pavilion "Hành trình từ đất và lửa", với tinh thần xuyên suốt là kết tinh giá trị truyền thống trong công trình hiện đại.

Ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc Ban truyền thông Tổng công ty Viglacera - CTCP cho biết, lấy cảm hứng từ chiều sâu của nghề gốm, gạch truyền thống, không gian triển lãm "Hành trình từ đất và lửa", thiết lập cuộc đối thoại giữa cội nguồn tự nhiên với công nghệ vật liệu xây dựng hiện đại, đồng thời tái hiện chặng đường hơn nửa thế kỷ kiến tạo và đồng hành cùng ngành Xây dựng, kiến trúc Việt Nam của Viglacera.

Viglacera lựa chọn hai hình tượng gần gũi là đất và lửa, hai chất liệu khởi nguyên của vũ trụ và nghề nghiệp để kể câu chuyện phát triển. Trong đó, đất đại diện cho khởi nguồn của nghề vật liệu xây dựng, nền móng của những không gian sản xuất, những tổ ấm và vùng đất được con người bồi đắp mỗi ngày.

Lửa là linh hồn của lò nung, đồng thời tượng trưng cho nhiệt huyết, lòng quả cảm và ngọn lửa sáng tạo của người thợ.

Sắc đỏ gốm nung được lựa chọn làm nền chủ đạo, kết hợp các khối trưng bày kính kiến trúc, sứ vệ sinh, sen vòi, ngói cổ và ngói tráng men, tạo nên sự kết nối giữa cội nguồn di sản với nhịp sống đương đại.

"Cách tiếp cận này giúp mỗi dòng vật liệu trở thành một phần của câu chuyện phát triển, thay vì chỉ đơn thuần là sản phẩm được giới thiệu trong không gian trưng bày", ông Huy chia sẻ.

Pavilion "Hành trình từ đất và lửa" đồng thời kể câu chuyện phát triển hơn 50 năm của Viglacera. Khởi đầu từ Công ty Gạch ngói Sành sứ Xây dựng thành lập năm 1974, từ những sản phẩm vật liệu truyền thống, Viglacera từng bước phát triển thành Hệ sinh thái vật liệu xây dựng đồng bộ, hiện đại, từ kết cấu móng đến mái, đáp ứng nhu cầu xây dựng của nhiều loại công trình.

Trong hành trình đó, Viglacera đã mở rộng sang nhiều dòng sản phẩm, từng bước làm chủ công nghệ sản xuất và nâng cao chất lượng vật liệu. Ở lĩnh vực vật liệu xây không nung, bê tông khí chưng áp và tấm panel lõi thép gia cường là những sản phẩm góp phần hiện thực hóa chủ trương phát triển vật liệu xây dựng không nung của Chính phủ.

Trong lĩnh vực kính, từ dấu mốc tiên phong đưa kính vào sản xuất tại Việt Nam, Viglacera tiếp tục phát triển các dòng sản phẩm cao cấp như kính nổi, kính tiết kiệm năng lượng, kính chống phản quang và kính siêu trắng.

Ở lĩnh vực sứ vệ sinh, từ một nhà máy ban đầu, Viglacera phát triển hệ thống sản xuất tự động hóa theo công nghệ châu Âu với các nhà máy tại cả hai miền đất nước. Những thế hệ sản phẩm sứ vệ sinh thông minh, tiết kiệm nước, phủ men nano kháng khuẩn cùng sen vòi phủ PVD cao cấp được đưa ra thị trường. Viglacera hiện nằm trong Top 27 doanh nghiệp có quy mô sản xuất sứ vệ sinh lớn nhất thế giới.

Trong sản xuất gạch ốp lát, từ doanh nghiệp "mở đường" với những viên gạch ceramic đầu tiên kích thước 30x30cm, Viglacera đã vươn lên Top 20 thế giới về quy mô sản xuất.

"Trong không gian trưng bày, đất và lửa không chỉ là nguyên liệu, công đoạn sản xuất mà còn là biểu tượng cho sức lao động, sự sáng tạo và khát vọng vươn lên của nhiều thế hệ người lao động", ông Nguyễn Quốc Huy nhấn mạnh.

Đưa bản sắc truyền thống vào không gian đương đại

Chia sẻ cảm nhận về pavilion "Hành trình từ đất và lửa", TS Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam nhận định, cách tiếp cận của Viglacera mang đậm tính sáng tạo, nghệ thuật và phù hợp với chủ đề "Kinh tế sáng tạo", với tên gọi "Thăng Long Kẻ Nghệ" của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026.

Những không gian và sản phẩm được giới thiệu tại "Hành trình từ đất và lửa" gợi lên cảm xúc gần gũi với làng nghề, phố nghề, đồng thời mở ra cách khám phá những giá trị quý báu trong truyền thống và bản sắc Việt Nam.

"Sau quá trình phát triển các sản phẩm hiện đại, hội nhập với thế giới và đạt được những dấu ấn tại nhiều quốc gia, Viglacera trở lại với những giá trị truyền thống đã gắn bó từ những ngày đầu hình thành là một cách tiếp cận đáng chú ý. Đó là những vật liệu từng hiện diện trong không gian sống, những ngôi nhà Việt và lưu lại dấu ấn trong ký ức của nhiều thế hệ".

"Việc khơi dậy những giá trị ấy theo cách tiếp cận mới không chỉ giúp làm mới sản phẩm mà còn góp phần phát triển công nghiệp văn hóa từ nền tảng bản sắc dân tộc. Những giá trị truyền thống sâu lắng, gần gũi với con người Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành nét đặc sắc, tạo sức hấp dẫn đối với du khách quốc tế", TS Phan Đăng Sơn cũng nhận định.

Đề cập xu hướng sử dụng vật liệu truyền thống trong kiến trúc đương đại mà pavilion "Hành trình từ đất và lửa" đề cập, TS Sơn cho rằng việc khai thác những chất liệu này ngày càng được quan tâm. Tuy nhiên, điểm khác biệt nằm ở cách ứng dụng công nghệ và phương thức tiếp cận mới, giúp vật liệu truyền thống trở nên xanh hơn, thân thiện sinh thái hơn và phù hợp với yêu cầu phát triển bền vững.

"Điều quan trọng là dù được cải tiến về công nghệ và cách thức ứng dụng, vật liệu vẫn cần giữ được tinh thần, bản sắc vốn có. Sự kết hợp giữa vật liệu truyền thống và công nghệ hiện đại không chỉ mở ra khả năng sáng tạo trong kiến trúc mà còn góp phần đưa bản sắc Việt vào không gian sống đương đại", TS Phan Đăng Sơn nhấn mạnh.