Dòng chảy nghệ thuật ấy khơi nguồn từ những bảo vật quốc gia thâm trầm tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, hòa quyện cùng những thể nghiệm đương đại táo bạo của "Mã hóa", "Ngựa trong nghệ thuật tạo hình", "Chào xuân Bính Ngọ 2026" và triển lãm "Ngựa xuân" trong không gian mở tại Báo Nhân Dân.
Tất cả tựa như một bản giao hưởng sắc màu, nơi di sản và hiện tại khẽ khàng giao thoa, cùng nhau "đánh thức" những rung cảm xuân thì đang nảy nở trong lòng công chúng.


Khởi động cho chuỗi hoạt động mừng Đảng, mừng Xuân Bính Ngọ, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam đã ra mắt trưng bày chuyên đề "Ngựa trong nghệ thuật tạo hình". Theo Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam Nguyễn Anh Minh, hình tượng ngựa không chỉ gắn liền với đời sống lao động của đồng bào các dân tộc mà còn là biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng, gắn với huyền thoại Thánh Gióng. Đặc biệt, hình tượng này đã được bất tử hóa trong hai bảo vật quốc gia: "Gióng" của danh họa Nguyễn Tư Nghiêm và "Bác Hồ ở chiến khu Việt Bắc" của danh họa Dương Bích Liên.

Trong giai đoạn kháng chiến, ngựa là người bạn đồng hành tin cậy. Hình ảnh những chú ngựa bên cạnh Bác Hồ được khắc họa vô cùng đặc sắc qua các tác phẩm "Rời lều cỏ Bác tiếp tục hành quân" (Nguyễn Trọng Kiệm), "Bác Hồ đi công tác" (Nguyễn Thụ)... tạo nên sự gần gũi, thân thương. Triển lãm giới thiệu 60 tác phẩm đa dạng chất liệu, từ mỹ thuật dân gian đến đương đại, khẳng định vị thế của linh vật này trong dòng chảy lịch sử mỹ thuật Việt Nam


Hòa chung nhịp đập ấy, triển lãm "Ngựa Xuân" tại Báo Nhân Dân (71 Hàng Trống) và "Chào xuân Bính Ngọ 2026" tại phố cổ Hà Nội cũng góp thêm những gam màu rực rỡ. Với sự tham gia của các họa sĩ tên tuổi như: Lê Anh Vân, Đặng Dương Bằng, Đào Hải Phong..., các triển lãm này không chỉ là sự kiện mỹ thuật mà còn là không gian văn hóa mở.

Giữa không gian phố cổ thâm trầm, người xem còn bắt gặp những nhịp cầu kết nối giữa bục giảng và giá vẽ, nơi chứa đựng nỗ lực sáng tạo bền bỉ của những người nghệ sĩ – giáo viên. Qua những góc nhìn chân thành, họ không chỉ giảng dạy cái đẹp mà còn trực tiếp dấn thân để kiếm tìm diện mạo mới cho sắc Xuân. Họa sĩ Nguyễn Quý Dương, Giáo viên Mỹ thuật Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Victoria Thăng Long 3, chia sẻ về các tác phẩm của mình được trưng bày tại triển lãm "Chào Xuân Bính Ngọ 2026": Có những bức tranh được vẽ ra trong những khoảng thời gian rất chật, nhưng lại chứa đựng nhiều suy nghĩ và cảm xúc nhất, nhưng đó là tất cả sự nghiêm túc và nỗ lực trong giai đoạn vừa qua.


Với tư duy nghệ thuật khác biệt, triển lãm "Mã hóa" do 39 Concept tổ chức tại tầng 2 Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam mang đến một "điểm chạm" cảm xúc đặc biệt. Trả lời câu hỏi vì sao chọn thời điểm cận Tết để tổ chức, Ban tổ chức cho biết: "Việc lựa chọn thời điểm cận Tết Bính Ngọ là một sự tính toán về mặt nhịp điệu cảm xúc. Giữa nhịp sống hối hả của Hà Nội những ngày cuối năm, hình tượng đóng vai trò như một lời nhắc nhở về sự tự tại và bản lĩnh. Chúng tôi mong khán giả tạm gác lại những xô bồ để 'mã hóa' lại cảm xúc, tìm thấy nguồn năng lượng cho chu kỳ mới".

Quy tụ 25 nghệ sĩ với 90 tác phẩm, "Mã hóa" là cuộc đối thoại liên thế hệ đầy thú vị. Các nghệ sĩ không vẽ lại quá khứ mà dùng "tần số" sáng tạo riêng để tái định nghĩa biểu tượng ngựa.

Tại "Mã hóa", các tác phẩm không đứng yên mà chuyển động cùng thời đại số. Nghệ sĩ Nguyễn Phan Thảo Đan, tác giả của "Mã trở về bóng", "Hình tròn thở nhẹ" chia sẻ góc nhìn đầy chiều sâu: Với mình, các nghệ sĩ không giữ hình tượng con ngựa chỉ ở trạng thái hoài niệm... Ở đó, con ngựa bước ra khỏi biểu tượng văn hóa truyền thống, đi vào dòng chảy của hiện đại, vẫn mang theo nhịp điệu, sức sống và ý niệm tiến lên. Giữ lại hồn cốt di sản trong kỷ nguyên số.

Sự đa dạng của triển lãm còn thể hiện qua nhiếp ảnh trừu tượng. Nghệ sĩ Nhật Lê (con trai cố họa sĩ Lê Thiết Cương) mang đến bộ ảnh "Ngựa vằn" đầy ấn tượng. Anh cho biết: Ngựa vằn trong nhiếp ảnh được khai thác và mã hóa một cách trừu tượng thông qua sự kết hợp của tương phản đen - trắng với cấu trúc của phố phường Hà Nội. Mỗi bức ảnh tượng trưng 1 vệt sọc, 1 ngựa vằn, 1 con người, 1 câu chuyện... Tất cả hòa chung làm một.

Là một trong những nghệ sĩ góp mặt tại triển lãm với tác phẩm "Sắc xuân", "Bình yên" và bộ đĩa gốm "Thân tâm như nhất", họa sĩ Ngô Bình Nhi nhận định sâu sắc về tính kế thừa và phát triển: "Người nghệ sĩ đã cách điệu những đường nét hoa văn của nghệ thuật tranh dân gian bằng ngôn ngữ hội họa hiện đại... Họ đưa những ý tưởng táo bạo của cá nhân vào, làm cho những bức tranh ngựa khác biệt với sự lặp lại của tranh dân gian. Đó là sự giao thoa, vừa kế thừa, gìn giữ giá trị truyền thống nhưng vẫn bắt nhịp với kỷ nguyên mới".

Vượt qua những rào cản về kiến thức học thuật, sức hấp dẫn của triển lãm đã chạm đến trái tim của công chúng yêu cái đẹp. Bà Nguyễn Thanh Nhung (79 tuổi, Trích Sài, Tây Hồ), một giáo viên dạy nhạc về hưu chia sẻ cảm xúc chân thật: "Cô xem, đến với triển lãm vì niềm yêu thích hội họa". Sự rung động thuần khiết của khán giả chính là mảnh ghép hoàn thiện cho bức tranh xuân đầy màu sắc này.

Có thể nói, chuỗi hoạt động triển lãm từ "Ngựa trong nghệ thuật tạo hình" đến "Mã hóa", "Chào xuân Bính Ngọ 2026" hay "Ngựa xuân" đã thực sự đánh thức không khí Tết tại Hà Nội.
Bình luận bài viết (0)
Gửi bình luận