Tập trung hoàn thiện hồ sơ, đẩy nhanh kiểm đếm
Theo Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc, đoạn tuyến đường sắt qua địa bàn Phú Thọ có điểm đầu tại xã Sông Lô, điểm cuối tại phường Phúc Yên, đi qua các phường Vĩnh Yên, Phúc Yên và các xã Sông Lô, Tiên Lữ, Sơn Đông, Hội Thịnh, Vĩnh An, Vĩnh Hưng, Yên Lạc, Bình Nguyên.

Xã Tiên Lữ đang tập trung thực hiện kiểm kê, lập phương án bồi thường nhưng gặp khó khăn do tình trạng đất nông nghiệp manh mún, nhiều thửa ruộng không có bờ thửa nên khó xác định chủ sử dụng.
Trên tuyến dự kiến bố trí ba ga, gồm hai ga hỗn hợp Sơn Đông và Phúc Yên cùng ga hành khách Vĩnh Phúc. Trong đó, ga Sơn Đông được UBND tỉnh Phú Thọ lựa chọn là ga trung tâm cấp tỉnh.
Tổng diện tích đất dự kiến bị ảnh hưởng khoảng 210ha, với khoảng 627 hộ thuộc diện tái định cư. Tỉnh dự kiến xây dựng 16 khu tái định cư và 6 khu nghĩa trang nhân dân.
Tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự kiến khoảng 8.087 tỷ đồng; kế hoạch vốn năm 2026 được phân bổ 1.000 tỷ đồng.
Đến nay, công tác bàn giao mốc giải phóng mặt bằng cơ bản hoàn tất. Toàn bộ 3/3 ga và 10/10 xã, phường thuộc khu vực Vĩnh Phúc cũ đã được bàn giao cọc mốc giải phóng mặt bằng. Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc cũng hoàn thành lập hồ sơ giải thửa tại 10/10 xã, phường.
Công tác kiểm kê đang được đẩy mạnh. Riêng tuyến chính, trong kỳ báo cáo đã kiểm kê 2.551 hộ, tương ứng 54/210,02ha, đạt khoảng 25,7% diện tích cần thực hiện.
Cùng với kiểm kê, việc phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ được triển khai từng bước. Trong kỳ, địa phương đã phê duyệt 8 quyết định với tổng số tiền 62,6 tỷ đồng, nâng lũy kế lên 63,5 tỷ đồng.
Tuy nhiên, diện tích mặt bằng thực tế bàn giao cho Ban Quản lý dự án đường sắt đến nay chưa phát sinh. Đây là điểm nghẽn cần sớm được tháo gỡ để bảo đảm tiến độ triển khai dự án.

Xã Sơn Đông huy động các bộ phận chuyên môn phối hợp Ban QLDA khu vực Vĩnh Phúc đo đạc, kiểm đếm, quy chủ, xác minh nguồn gốc đất và lập phương án bồi thường, hỗ trợ các hộ dân.
Các địa phương quyết liệt vào cuộc
Tại xã Tiên Lữ, công tác kiểm kê, lập phương án bồi thường đang được tập trung thực hiện. Theo ông Dương Hà Phú, Phó phòng phụ trách Phòng Nông nghiệp và Môi trường xã Tiên Lữ, địa phương đã kiểm kê để người dân ký biên bản khoảng 1.200m chiều dài tuyến, tương ứng khoảng 450 thửa đất nông nghiệp; đồng thời hoàn thành kiểm kê 21 ngôi mộ, trong đó có hai ngôi mộ vô chủ.
Địa phương đã phê duyệt phương án bồi thường đợt 1 với số tiền 13,625 tỷ đồng, tương ứng 109 thửa đất, diện tích 2,2883ha. Tiền bồi thường đã được chi trả, song vẫn còn một số hộ chưa nhận hoặc chưa đồng thuận nhận tiền.
Khó khăn chủ yếu tại xã Tiên Lữ là tình trạng đất nông nghiệp manh mún, nhiều thửa ruộng sắn không có bờ thửa nên khó xác định chủ sử dụng. Diện tích đo vẽ trên bản đồ có trường hợp chênh lệch so với giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đòi hỏi phải rà soát, đo vẽ lại.
Bên cạnh đó, một số hộ dân đi làm ăn xa hoặc chưa phối hợp trong việc xác minh chủ sử dụng; có thửa đất trên bản đồ nhưng không có trong sổ dã ngoại; một số thửa đất thực tế do nhiều hộ cùng sử dụng hoặc đã được trao đổi, chuyển nhượng qua nhiều chủ nhưng chưa hoàn tất thủ tục pháp lý.
Đối với khu tái định cư, UBND xã Tiên Lữ đã ban hành thông báo thu hồi đất ngày 11/11/2026. Địa phương dự kiến tổ chức họp dân trước ngày 25/11, sau đó tiến hành kiểm kê và phấn đấu hoàn thành trước ngày 5/12.
Tại xã Sơn Đông, công tác giải phóng mặt bằng cũng đang được triển khai quyết liệt. Đoạn tuyến đi qua địa bàn xã dài khoảng 5km, ảnh hưởng đến đất đai, tài sản và đời sống nhân dân tại 10 thôn.
Tổng diện tích đất dự kiến thu hồi hơn 142.352m², gồm 111.731,1m² đất nông nghiệp và 30.395,4m² đất phi nông nghiệp.
Xác định đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, cấp ủy, chính quyền xã Sơn Đông đã huy động các bộ phận chuyên môn phối hợp với Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc triển khai đo đạc, kiểm đếm, quy chủ, xác minh nguồn gốc đất và lập phương án bồi thường, hỗ trợ.
Công tác tuyên truyền, vận động nhân dân được tăng cường nhằm tạo đồng thuận trong quá trình thực hiện.
Đến nay, công tác quy chủ đất nông nghiệp tại thực địa đạt kết quả tích cực. Các thôn Quyết Tiến, Quyết Thắng, Tân Thành và Hạnh Phúc đạt 100%; Đông Mật và Phú Đa đạt 90%; Sơn Hòa đạt 80%.
UBND xã đã phê duyệt phương án bồi thường tại các thôn Tân Thành, Phú Đa và Quyết Tiến. Ngày 10/11, xã phối hợp với Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc tổ chức chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho 190 hộ dân, với tổng diện tích đất thu hồi 18.393,8m2 và kinh phí hơn 11,8 tỷ đồng.
Công tác di chuyển mồ mả cũng được đẩy nhanh. Đến nay, xã đã kiểm kê 525 ngôi mộ, tổng kinh phí bồi thường dự kiến khoảng 12,1 tỷ đồng. Hồ sơ đang được hoàn thiện, thẩm định để phê duyệt phương án và tổ chức chi trả, bảo đảm quyền lợi của các gia đình có mồ mả phải di chuyển.

Ông Nguyễn Thế Phương, Phó giám đốc Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc (áo xanh than ngoài cùng) đang trao đổi các khó khăn vướng mắc tại xã Sơn Đông.
Đồng bộ ranh giới, tháo gỡ điểm nghẽn
Cùng với công tác kiểm kê, bồi thường, tỉnh Phú Thọ đang triển khai đồng thời các khu tái định cư. Đến nay, 18 khu đã được chấp thuận địa điểm; 7 khu có quy hoạch chi tiết, trong đó 4 khu đã hoàn thành lập dự án.
Đối với hạ tầng kỹ thuật, các thủ tục lựa chọn đơn vị tư vấn đã hoàn tất, hợp đồng được ký kết và các đơn vị đang khảo sát, lập dự án.
Riêng việc di chuyển hệ thống đường nước đã hoàn thành khảo sát các đoạn tuyến bị ảnh hưởng, nhưng chưa thể hoàn thiện phương án do thiết kế mặt cắt ngang tuyến đường sắt chưa được phê duyệt.
Phương án di chuyển Trường THPT Bình Xuyên cũng đã được thống nhất với quy hoạch tổng mặt bằng 45 lớp, đầu tư hoàn trả 33 lớp. Dự kiến công trình được khởi công tháng 3/2027, hoàn thành và đưa vào sử dụng trước ngày 25/8/2028.
Tuy nhiên, một trong những khó khăn lớn hiện nay là phạm vi, ranh giới của một số hạng mục chưa được bàn giao đầy đủ.
Ban Quản lý dự án đường sắt chưa cung cấp đầy đủ phạm vi, mốc giới các mỏ vật liệu, bãi đổ thải; ranh giới giải phóng mặt bằng đối với các công trình hoàn trả giao thông, đường dẫn và quảng trường ga cũng chưa được xác định đầy đủ.
Việc thiếu đồng bộ về ranh giới ảnh hưởng trực tiếp đến xác định phạm vi thu hồi đất, lập phương án bồi thường và bố trí tái định cư.
Nếu các công trình hoàn trả được xác định sau khi đã bồi thường tuyến chính, người dân có thể phải thực hiện thu hồi đất, tài sản nhiều lần, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh khiếu nại, đồng thời làm tăng áp lực đối với công tác giải phóng mặt bằng.
Một số tuyến giao thông như ĐT301 tại phường Phúc Yên, đường Nguyễn Lương Bằng tại phường Vĩnh Yên dự kiến bị ảnh hưởng nhưng chưa xác định được ranh giới để thực hiện phương án hoàn trả. Vị trí xây dựng nghĩa trang phục vụ di chuyển mồ mả tại các phường Vĩnh Yên và Phúc Yên cũng chưa được xác định.
Trước thực tế này, Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc đề nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo Ban Quản lý dự án đường sắt sớm bàn giao đầy đủ hồ sơ, ranh giới giải phóng mặt bằng đối với các công trình hoàn trả, mỏ vật liệu, bãi đổ thải, đường dẫn và quảng trường ga.
Việc xác định đầy đủ phạm vi ngay từ đầu được xem là điều kiện quan trọng để địa phương triển khai đồng bộ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, hạn chế tình trạng phải thu hồi đất nhiều lần, qua đó bảo đảm quyền lợi và ổn định đời sống người dân.
Địa phương cũng đề nghị cho phép hạ ngầm một số vị trí cáp điện hiện trạng giao chéo với hướng tuyến đường sắt trong phạm vi đất dành cho đường sắt; nghiên cứu bố trí đường ống nước sạch sau di chuyển trong phạm vi hành lang an toàn đường sắt, thuộc chỉ giới giải phóng mặt bằng đã được cắm mốc, bàn giao.
Cùng với đó, UBND tỉnh Phú Thọ được đề nghị sớm phê duyệt điều chỉnh Dự án thành phần sơ bộ về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khu vực Vĩnh Phúc. UBND các phường Vĩnh Yên, Phúc Yên cần khẩn trương xác định vị trí xây dựng nghĩa trang để có cơ sở triển khai các thủ tục tiếp theo.
Với khối lượng giải phóng mặt bằng lớn, phạm vi ảnh hưởng rộng và nhiều hạng mục liên quan cần triển khai đồng bộ, việc sớm hoàn thiện ranh giới, hồ sơ kỹ thuật, kiểm kê và phương án tái định cư có ý nghĩa quyết định đối với tiến độ dự án.
Theo lãnh đạo Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc, hiện nay xã Sơn Đông đã phê duyệt phương án 525 ngôi mộ và đã chi trả tiền. Xã Tiên Lữ đã ban hành thông báo và kiểm kê khu tái định cư.
Phú Thọ đang tập trung tháo gỡ từng điểm nghẽn, phát huy vai trò của chính quyền cơ sở, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị và đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân.
Mục tiêu là đẩy nhanh bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, sớm tạo mặt bằng sạch, bảo đảm các điều kiện cần thiết để dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng triển khai đúng kế hoạch.
Bình luận bài viết (0)
Gửi bình luận