Tiết kiệm 2% lượng điện tiêu thụ tương đương giảm đầu tư 1.000MW công suất nguồn điện mới

Xây dựng Quỹ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả

Dưới áp lực nhu cầu điện ngày càng tăng, ông Đặng Hải Dũng, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công thương) cho biết, công suất cực đại của hệ thống điện đã vượt 58.000MW, trong khi sản lượng điện có ngày đạt trên 1 tỷ kWh. Đây là dấu hiệu cho thấy nhu cầu năng lượng đang tăng mạnh cùng với đà phát triển của nền kinh tế.

Theo ông Dũng, mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số sẽ kéo theo nhu cầu điện năng tiếp tục gia tăng trong thời gian tới. Tuy nhiên, công tác bảo đảm cung ứng điện đang đối mặt nhiều thách thức, trước hết là những bất ổn địa chính trị toàn cầu tác động đến chuỗi cung ứng năng lượng, làm gia tăng chi phí than, dầu, khí và điện.

Bên cạnh đó, các yêu cầu mới về giảm phát thải carbon, thuế xanh, cơ chế CBAM và Green Deal từ các thị trường xuất khẩu lớn đòi hỏi hệ thống điện phải giảm dần hệ số phát thải, qua đó thúc đẩy gia tăng tỷ trọng năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, việc phát triển mạnh nguồn năng lượng tái tạo cũng khiến công tác dự báo và vận hành hệ thống điện trở nên phức tạp hơn do phụ thuộc nhiều vào yếu tố thời tiết và tác động của biến đổi khí hậu.

Ông Dũng cũng cho rằng, quá trình chuyển dịch cơ cấu nguồn điện đòi hỏi công nghệ vận hành, bảo dưỡng hệ thống phải liên tục được nâng cấp. Đồng thời, việc đẩy nhanh đầu tư nguồn và lưới điện vẫn gặp nhiều khó khăn liên quan đến thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng và tiến độ triển khai dự án.

Để ứng phó với các thách thức này, Chính phủ và Bộ Công thương đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, trong đó sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được xác định là một trong những trụ cột quan trọng. Các chính sách thúc đẩy điện mặt trời mái nhà, nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện và điều chỉnh biểu giá điện theo giờ cao điểm sẽ tiếp tục được triển khai.

Song song đó, Bộ Công thương đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp thông qua kiểm toán năng lượng, chuyển đổi công nghệ và nghiên cứu các cơ chế tài chính hỗ trợ tiết kiệm năng lượng. Thời gian tới, Bộ Công thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính xây dựng Quỹ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả nhằm tạo thêm nguồn lực cho quá trình chuyển đổi và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trên phạm vi cả nước.

Mỗi năm hệ thống điện quốc gia cần bổ sung khoảng 4.000-5.000 MW công suất mới

Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) Ngô Sơn Hải cho rằng, tiết kiệm điện không chỉ nhằm giảm chi phí sử dụng điện mà còn góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy phát triển bền vững.

Theo ông Hải, với tốc độ tăng trưởng nhu cầu điện hiện nay, mỗi năm hệ thống điện quốc gia cần bổ sung khoảng 4.000-5.000 MW công suất mới. Trong khi các dự án điện gió ngoài khơi hoặc điện khí LNG cần từ 3-4 năm để hoàn thành và đưa vào vận hành, việc tiết kiệm khoảng 2% sản lượng điện tiêu thụ đã tương đương với giảm nhu cầu đầu tư khoảng 1.000 MW công suất nguồn điện mới. Điều này cho thấy tiết kiệm điện là giải pháp nhanh, hiệu quả và tiết kiệm chi phí.

Ông Hải nhấn mạnh, mỗi kWh điện tiết kiệm được không chỉ giúp giảm hóa đơn tiền điện cho người dân và doanh nghiệp mà còn góp phần giảm chi phí chung của toàn xã hội. Khi nhu cầu phụ tải tăng cao, hệ thống điện buộc phải huy động thêm các nguồn điện có giá thành cao hơn. Vì vậy, sử dụng điện tiết kiệm sẽ giúp hạn chế việc huy động các nguồn điện đắt đỏ, qua đó giảm chi phí vận hành của toàn hệ thống.

Để nâng cao hiệu quả sử dụng điện, EVN đã triển khai nhiều công cụ hỗ trợ và tư vấn trên website của Tập đoàn và các tổng công ty điện lực. Đối với hộ gia đình trong mùa nắng nóng, ông Hải khuyến nghị nên cài đặt điều hòa ở mức khoảng 26 độ C, đóng kín cửa khi sử dụng, đồng thời thường xuyên vệ sinh, bảo dưỡng thiết bị để duy trì hiệu suất vận hành.

Bên cạnh đó, người dân và doanh nghiệp nên tận dụng các giải pháp thông gió tự nhiên, hạn chế sử dụng đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn trong giờ cao điểm, thường từ 18h đến 22h-23h vào mùa hè. Việc chuyển các thiết bị không thực sự cần thiết sang các khung giờ khác sẽ góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện.

Theo ông Hải, khi đầu tư thiết bị điện, người dân và doanh nghiệp nên ưu tiên lựa chọn các sản phẩm có hiệu suất năng lượng cao. EVN hiện cung cấp nhiều công cụ trực tuyến hỗ trợ tính toán mức tiêu thụ điện, đánh giá hiệu quả sử dụng năng lượng và kiểm toán năng lượng, giúp người dùng xác định hiệu quả kinh tế của các khoản đầu tư tiết kiệm điện.

Đối với các nhu cầu tư vấn, hỗ trợ liên quan đến sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả, EVN hiện có 5 tổng công ty điện lực cùng 5 trung tâm chăm sóc khách hàng hoạt động thường xuyên, sẵn sàng tiếp nhận và giải đáp các vướng mắc của người dân và doanh nghiệp.