Vì sao nhiều công trường tại Bắc Ninh và Lạng Sơn lâm cảnh "khát" vật liệu?

Công trường chờ vật liệu

Có mặt, chỉ đạo công tác tập kết vật liệu tại dự án sửa chữa hư hỏng nền, mặt đường và công trình trên tuyến, đoạn Km 94+00 - Km 98+900 (qua xã Yên Thế và Tam Tiến, TP Bắc Ninh) quốc lộ 17, ông Nguyễn Trọng Dũng, cán bộ Công ty Cổ phần Trí Việt Investcons cho biết: Dự án được khởi công ngày 14/4/2025, tổng kinh phí đầu tư hơn 40 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Nhà nước. 

Theo thiết kế, đoạn đường trên có tổng chiều dài hơn 4,9km, nền đường rộng 7 - 7,5m theo hiện trạng, mặt đường rộng 5 - 5,5m. 

Cụ thể, trên nền đường hiện trạng, công trình được sửa chữa các vị trí hư hỏng cục bộ nền, mặt bê tông nhựa, gia cố lề, hệ thống thoát nước và hoàn thiện hệ thống an toàn giao thông.

Theo kế hoạch ban đầu, dự án hoàn thành trong năm 2025 nhưng quá thời hạn trên, nhiều hạng mục vẫn còn dở dang nên đã 4 lần được gia hạn thời gian hoàn thành, hiện mục tiêu dự án phải hoàn thành trước ngày 30/11/2026. 

Tuy nhiên, hiện nay dự án vẫn đang gặp khó khăn về nguồn cung cấp vật liệu, nhiều ngày chỉ vận chuyển được vài xe đá dăm khiến công tác thi công gặp nhiều khó khăn.

Cũng có thời hạn về đích trước ngày 31/12 năm nay, ông Từ Ngọc Hưng, Chỉ huy trưởng công trường cầu Cẩm Lý (Bắc Ninh), thuộc Công ty CP Tập đoàn Miền Trung cho biết: Đơn vị đang huy động hơn 50 người, chia ca thi công, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành cầu vượt đường sắt trong dự án xây dựng cầu Cẩm Lý, xã Cẩm Lý, TP Bắc Ninh.

Hiện, nhà thầu đã cơ bản hoàn thành xây dựng cầu Cẩm Lý, xây dựng xong nền đường dẫn hai bên nên đang cần nhập khoảng 20.000m³ cấp phối đá dăm nhưng nguồn cung hạn chế, giá tăng hơn 2 lần so với giá phê duyệt trong hồ sơ dự án. 

Tuy vậy, do nguồn cung hạn chế, mỗi ngày đơn vị cung cấp cũng chỉ vận chuyển cầm chừng làm chậm tiến độ thi công.

Hay như, ông Phạm Minh Khôi, Chỉ huy trưởng công trường của Công ty CP Thịnh Vượng TVT - nhà thầu thi công dự án xây dựng tuyến đường giao thông kết nối khu công nghiệp Hữu Lũng, đường tỉnh 245 với quốc lộ 31 - Cảng Mỹ An, tỉnh Bắc Giang (nay là TP Bắc Ninh) cho biết: Dự án được triển khai từ tháng 3/2026, chúng tôi đang duy trì 4 mũi thi công với 50 người, 30 máy, xe để thi công nền đường, cống thoát nước; tổng khối lượng hoàn thành hơn 30% giá trị dự án.

Cũng theo ông Khôi, tuy hợp đồng dự án đến năm 2027 nhưng theo chỉ đạo của UBND tỉnh Lạng Sơn, dự án phải hoàn thành trong năm nay để bảo đảm khai thác hiệu quả tuyến đường. 

Trước nhiệm vụ trên, Công ty CP Thịnh Vượng TVT đang huy động thêm máy móc, nhân lực lên gấp hai lần so với hiện tại; tăng ca, tăng kíp, lập lại tiến độ thi công. Tuy nhiên, do nguồn cung khan hiếm, việc tập kết vật liệu rất chậm, gây nhiều khó khăn trong triển khai dự án.

Tình trạng trên cũng xảy ra tại hầu hết công trình, dự án khác; thông tin từ Sở Xây dựng tỉnh Lạng Sơn cho biết: Riêng hai dự án tuyến cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng và Đồng Đăng - Trà Lĩnh đang cần khoảng 1 triệu m³ đá vật liệu để phục vụ thi công các hạng mục, nhưng nguồn cung đá vật liệu hiện chỉ đảm bảo khoảng 60% so với nhu cầu.

Nhiều điểm mỏ hết công suất

Ngay khoảng 10h ngày 23/10, có mặt tại mỏ đá Hồng Phong 2, Chi nhánh Công ty TNHH Hồng Phong tại xã Cai Kinh, tỉnh Lạng Sơn chúng tôi ghi nhận có khoảng 100 xe đầu kéo đang chờ vận chuyển đá. 

Ông Phạm Minh Hoàng, Giám đốc khai thác mỏ cho biết, đơn vị đang được cấp phép khai thác với công suất 958 nghìn m³/năm. Hiện, hai dây chuyền nghiền đá đã hoạt động hết công suất với 24h/7 ngày nhưng vẫn không thể đáp ứng nhu cầu thị trường.

Do đó, để bảo đảm công bằng, công ty không cho phép đặt hàng trước mà thực hiện chính sách xếp hàng chờ lốt, ai đến trước thì được mua trước. 

Do đó các xe đều chủ động đến sớm để xếp hàng, lúc nhanh thì mỗi ngày được một chuyến, bình thường mỗi xe phải chờ từ 2 - 3 ngày mới đến lượt. Tuy vậy, với sản lượng cấp phép hiện tại, đơn vị cũng chỉ đủ sản lượng duy trì đến đầu tháng 12 tới.

Tình trạng tương tự cũng xảy ra tại mỏ đá Thịnh An Bình, ông Phạm Mạnh Cường, Phó giám đốc Công ty TNHH Thịnh An Bình thông tin: Đá nghiền đến đâu đều được các xe chờ bốc ngay đến đó, nhiều xe phải chờ 2 - 3 ngày mới đến lượt bốc hàng. 

Để đáp ứng nhu cầu thị trường công ty đang làm hồ sơ đề nghị UBND tỉnh Lạng Sơn cho phép nâng công suất khai thác để bù khối lượng đơn vị chưa khai thác trong 5 năm đầu thực hiện xây dựng cơ bản mỏ.

Trước việc nhu cầu thị trường tăng cao, một số điểm mỏ đã chủ động hoàn thiện hồ sơ, nâng công suất khai thác nhưng đến nay vẫn chưa được chấp thuận. 

Đơn cử, ông Nguyễn Quốc Tuấn, Giám đốc Công ty CP Khai thác đá Đồng Tiến cho biết: Có doanh nghiệp phục vụ thi công sân bay Gia Bình đến đặt vấn đề ký kết 1 triệu m³, nhưng không thể triển khai vì mỏ chỉ được cấp 80 nghìn m³/năm. 

Hiện, công ty đang làm thủ tục nâng lên 300m³/năm nhưng chưa có kết quả.

Ông Vũ Chí Kiên, Phó giám đốc Công ty TNHH Khai thác mỏ Huyền Sơn cũng thông tin: Hiện đơn vị chỉ được cấp công suất 75 nghìn m³/năm nên mỗi tháng chỉ đủ đá nghiền khoảng 10 ngày. Đơn vị đã xin nâng công suất 3 năm nay nhưng chưa được UBND tỉnh Lạng Sơn chấp thuận.

Trao đổi về vấn đề trên, ông Bùi Quốc Khánh, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Lạng Sơn cho biết: Hiện, Sở đang nhận được rất nhiều thủ tục đề nghị nâng công suất khai thác trong năm của các doanh nghiệp khai thác đá. UBND tỉnh Lạng Sơn cũng có chủ trương tạo điều kiện cho các doanh nghiệp đáp ứng nhu cầu của thị trường. 

Tuy nhiên, việc chấp thuận phải được thực hiện trên đúng quy định của pháp luật, các doanh nghiệp phải đấu giá quyền khai thác khoáng sản và không làm ảnh hưởng đến môi trường xung quanh. 

Sở Công thương Lạng Sơn đang tích cực phối hợp, tham mưu UBND tỉnh chấp thuận phương án nâng công suất, mở rộng diện tích khai thác của các doanh nghiệp.

Ngày 7/10, ông Đinh Hữu Học, Phó chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Lạng Sơn đã đến kiểm tra thực tế tại một số mỏ đá và chỉ đạo: Việc mở rộng diện tích và nâng công suất khai thác các dự án mỏ đá vôi phải được cân nhắc kỹ lưỡng theo nhu cầu thực tế của thị trường cả trong ngắn và dài hạn, xem xét theo từng dự án mỏ, bảo đảm đáp ứng đầy đủ nhu cầu nguyên vật liệu cho các dự án giao thông, xây dựng trên địa bàn tỉnh, nhất là đối với dự án tuyến cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh, dự án tuyến cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị - Chi Lăng, gắn với việc bảo vệ môi trường, cảnh quan sinh thái, đặc biệt là khu vực Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn. 

Trường hợp đề xuất mở rộng diện tích và nâng công suất khai thác, doanh nghiệp cần đánh giá nhu cầu thị trường để đầu tư thiết bị, máy móc, nhân công phù hợp, đồng thời khẩn trương thực hiện các thủ tục, hoàn thiện hồ sơ gửi các sở, ngành liên quan xem xét, thẩm định theo quy định.

Phó chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Lạng Sơn cũng đề nghị các sở Công thương, Nông nghiệp và Môi trường, Tài chính và các cơ quan, đơn vị liên quan xem xét, đẩy nhanh quá trình thẩm định hồ sơ đối với các hồ sơ nhận được, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi, hướng dẫn cho các doanh nghiệp khai đá vôi, trên cơ sở tuân thủ đúng quy định của pháp luật, đánh giá nhu cầu của thị trường, bảo đảm tính hiệu quả lâu dài.