Viện VLXD và S1 Mekong ký kết hợp tác khoa học công nghệ và dịch vụ kỹ thuật

Lễ ký kết đánh dấu bước khởi đầu trong việc thiết lập cơ chế hợp tác lâu dài giữa Viện Vật liệu xây dựng, tổ chức khoa học công nghệ chuyên ngành trực thuộc Bộ Xây dựng, với S1 Mekong, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, sản xuất bê tông thương phẩm, bê tông ly tâm, cấu kiện bê tông đúc sẵn và vật liệu xây dựng.

Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng vật liệu xanh và công nghệ xây dựng bền vững

Phát biểu tại buổi lễ, TS Nguyễn Quang Hiệp, Viện trưởng Viện Vật liệu xây dựng cho biết, ngành Xây dựng trên thế giới đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng sử dụng vật liệu phát thải thấp, phát triển kinh tế tuần hoàn, ứng dụng công nghệ số và quản lý chất lượng theo vòng đời công trình.

Theo Báo cáo hiện trạng công trình và xây dựng toàn cầu 2024 - 2025 của Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEP), lĩnh vực công trình và xây dựng tiêu thụ khoảng 32% tổng năng lượng toàn cầu, đồng thời đóng góp khoảng 34% lượng phát thải CO₂. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với việc đổi mới công nghệ sản xuất vật liệu, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và từng bước giảm phát thải trong toàn bộ chuỗi giá trị xây dựng.

TS Nguyễn Quang Hiệp nhấn mạnh: "Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp ngày nay không chỉ nằm ở việc cung cấp sản phẩm tốt hay giao hàng đúng tiến độ. Quan trọng hơn là năng lực đổi mới sáng tạo, làm chủ công nghệ, kiểm soát chất lượng và cung cấp giải pháp kỹ thuật toàn diện cho khách hàng - từ vật liệu, cấp phối, độ bền lâu, thi công đến môi trường và hiệu quả vòng đời công trình".

Trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh đầu tư công, phát triển kết cấu hạ tầng, đô thị, công nghiệp, nhà ở và triển khai các dự án theo phương thức đối tác công tư (PPP), nhu cầu về vật liệu xây dựng và các giải pháp kỹ thuật chất lượng cao ngày càng gia tăng.

Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 08/01/2026 của Chính phủ xác định mục tiêu phấn đấu tăng trưởng GDP năm 2026 từ 10% trở lên. Trong kịch bản tăng trưởng, lĩnh vực xây dựng được định hướng đạt mức tăng khoảng 14,5%.

Theo Viện trưởng Nguyễn Quang Hiệp, đây vừa là cơ hội mở rộng thị trường, vừa đặt ra yêu cầu đối với các doanh nghiệp xây dựng và sản xuất vật liệu xây dựng trong việc nâng cao năng lực công nghệ, đổi mới phương thức hoạt động. Thay vì chỉ tập trung cung cấp sản phẩm, doanh nghiệp cần từng bước chuyển sang cung cấp các giải pháp kỹ thuật đồng bộ, gắn với dịch vụ chuyên môn có giá trị gia tăng cao, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, hiệu quả kinh tế và môi trường.

Trên cơ sở đó, Hợp đồng nguyên tắc giữa VIBM và S1 Mekong xác định nhiều nhóm nội dung hợp tác trọng tâm, bao gồm nghiên cứu, chuyển giao và tư vấn khoa học công nghệ; phát triển vật liệu xanh, bê tông ít phát thải carbon và bê tông lưu trữ carbon; tư vấn sử dụng cát biển đã qua tuyển rửa; nghiên cứu công nghệ hóa cứng bùn lỏng; xử lý, tái chế và tái sử dụng cặn bê tông dư trong quá trình sản xuất.

Bên cạnh đó, hai đơn vị sẽ phối hợp triển khai các hoạt động thử nghiệm, kiểm định, đánh giá chất lượng và chứng nhận sản phẩm; xây dựng tiêu chuẩn cơ sở, quy trình kỹ thuật; cung cấp vật liệu đặc chủng; tư vấn các giải pháp môi trường, đồng thời tổ chức đào tạo, trao đổi chuyên môn nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu, ứng dụng và triển khai công nghệ trong thực tiễn.

Đáng chú ý, đối với hoạt động tái chế cặn bê tông, hai bên định hướng nghiên cứu theo quy trình có kiểm soát, bắt đầu từ việc khảo sát nguồn phát sinh, đánh giá đặc tính vật liệu, tổ chức thử nghiệm đến xây dựng quy trình quản lý chất lượng và lựa chọn phương án ứng dụng phù hợp.

Hướng nghiên cứu này nhằm từng bước tận dụng nguồn vật liệu phát sinh trong quá trình sản xuất bê tông, chuyển hóa thành nguồn nguyên liệu có khả năng kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật, môi trường trước khi đưa vào sử dụng. Qua đó, góp phần hạn chế chất thải, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong lĩnh vực vật liệu xây dựng.

Gắn nghiên cứu khoa học với thực tiễn sản xuất và thi công

Về phía doanh nghiệp, ông Nguyễn Văn Sơn, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc S1 Mekong cho rằng, việc tăng cường hợp tác với các tổ chức nghiên cứu chuyên ngành có ý nghĩa quan trọng trong quá trình đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu quả sản xuất.

Thông qua hợp tác với VIBM, S1 Mekong hướng tới tiếp cận, nghiên cứu và ứng dụng các giải pháp vật liệu xây dựng tiên tiến, đặc biệt là bê tông ít phát thải, công nghệ tái chế và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Đồng thời, doanh nghiệp mong muốn gắn hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm với điều kiện sản xuất, thi công thực tế, từng bước nâng cao năng lực kỹ thuật và đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của ngành Xây dựng.

Để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả triển khai, hai bên thống nhất các nhiệm vụ hợp tác cụ thể sẽ được xác lập thông qua phụ lục hợp đồng, hợp đồng dịch vụ, đơn đặt hàng hoặc các văn bản triển khai riêng.

Trong đó, từng nhiệm vụ sẽ được xác định rõ phạm vi công việc, sản phẩm bàn giao, tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng, tiến độ thực hiện, đầu mối phối hợp, giá trị hợp đồng và trách nhiệm của các bên liên quan. Cơ chế này nhằm tạo cơ sở cho việc tổ chức thực hiện, kiểm soát chất lượng, đánh giá kết quả và giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình hợp tác.

Về tổ chức thực hiện, VIBM giao Phân viện Vật liệu xây dựng miền Nam làm đầu mối triển khai các nội dung hợp tác, với người phụ trách liên hệ là TS Lê Văn Quang, Giám đốc Phân viện. Phía S1 Mekong giao bà Đinh Thị Bích Thủy, Phó Tổng Giám đốc, làm đầu mối phối hợp.

Việc xác định rõ đầu mối chuyên môn và trách nhiệm phối hợp của mỗi bên được kỳ vọng sẽ tạo thuận lợi trong quá trình triển khai các nhiệm vụ, bảo đảm sự kết nối giữa hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm, kiểm định và chuyển giao công nghệ với nhu cầu thực tế tại các cơ sở sản xuất, công trường xây dựng của doanh nghiệp.

Thông qua cơ chế phối hợp này, các kết quả nghiên cứu có điều kiện được đánh giá, kiểm chứng trong môi trường sản xuất và thi công thực tế, từ đó lựa chọn giải pháp phù hợp để ứng dụng, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư, kiểm soát chất lượng sản phẩm và sử dụng hợp lý các nguồn lực.

Việc ký kết Hợp đồng nguyên tắc giữa VIBM và S1 Mekong mở ra cơ hội tăng cường liên kết giữa tổ chức nghiên cứu khoa học và doanh nghiệp trong lĩnh vực vật liệu xây dựng. Trên cơ sở phát huy năng lực chuyên môn, điều kiện nghiên cứu, thử nghiệm của VIBM và nhu cầu ứng dụng thực tế của S1 Mekong, hoạt động hợp tác được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao năng lực công nghệ, chất lượng sản phẩm và hiệu quả sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Đồng thời, các nội dung hợp tác về vật liệu xanh, bê tông ít phát thải, tái chế và sử dụng hiệu quả tài nguyên cũng phù hợp với xu hướng chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, góp phần thúc đẩy ứng dụng các giải pháp kỹ thuật theo hướng bền vững trong ngành Xây dựng.