Vượt khó, gỡ nút thắt cầu Xương Giang trên cao tốc Hà Nội - Bắc Giang

Khó khăn chồng chất

Trái ngược với tình trạng thường xuyên ùn ứ, ách tắc và mất an toàn giao thông mỗi khi lưu thông qua cầu Xương Giang, trên cao tốc Hà Nội - Bắc Giang trong những năm gần đây, thời điểm này, các phương tiện có thể lưu thông thông thoáng qua đoạn đường này. Nguyên nhân là công trình xây dựng đơn nguyên cầu Xương Giang đã hoàn thành, đưa vào sử dụng.

Trao đổi với PV Báo Xây dựng, ông Nguyễn Xuân Hòa, Chỉ huy trưởng Công ty CP Đầu tư xây dựng Trường Sơn (đơn vị đứng đầu liên danh thi công) cho biết: Hợp đồng thi công được ký kết từ ngày 27/12/2024. Tuy nhiên, do có sự thay đổi lãnh đạo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn khi đó, hồ sơ cấp phép thi công trên đê sông Thương gặp khó khăn, kéo dài. Đến ngày 7/3/2025, công trình mới chính thức được cấp giấy phép thi công để bắt đầu xây dựng.

Sau đó, công tác giải phóng mặt bằng cũng gặp khó khăn. Tháng 7/2025, chính quyền địa phương mới hoàn thành tái định cư cho các hộ dân phường Bắc Giang; hạng mục cáp viễn thông an ninh, quốc phòng trong phạm vi thực hiện dự án cũng chưa kịp thời di dời, dẫn đến khó khăn cho nhiều mũi thi công.

Bên cạnh đó, giấy phép thi công đê điều cũng quy định rõ, công trình phải dừng thi công trong mùa mưa bão (từ 31/5 - 31/10) nên tất cả công việc đào xới, khoan cọc trong hành lang đê và hành lang thoát lũ phải dừng lại, tránh ảnh hưởng an toàn đê.

Cũng theo ông Hòa, chỉ riêng tháng 9/2025, trên sông Thương liên tiếp xảy ra 2 đợt mưa lũ lớn khiến mố cầu và nhiều vật tư, máy móc ngập nước, bị lũ cuốn trôi nên phải dừng thi công gần nửa tháng để khắc phục, làm lại đường công vụ...

Đặc biệt, khó khăn nhất là hạng mục khối đúc trên đà giáo vượt đê sông Thương phải phân luồng, bảo đảm an toàn giao thông trên đê và cầu Xương Giang, hạn chế lưu thông đã gây khó khăn trong thi công và an toàn giao thông.

"Bên cạnh đó, hạng mục đường dẫn lên cầu gặp nền đất yếu. Để bảo đảm tiến độ và chất lượng, nhà thầu chủ động thay đổi biện pháp thi công dẫn đến làm tăng chi phí ngoài dự toán", ông Hòa nói.

Đưa dự án về đích đúng hẹn

Ông Nguyễn Xuân Hòa thông tin thêm, thời điểm liên tiếp gặp lũ lớn trên sông, công tác thi công công trình gần như hoàn toàn đình trệ. Khi đó, công trình xây dựng cầu Xương Giang đang có nguy cơ chậm tiến độ. Các nhà thầu tính đến phương án xin giãn tiến độ hoàn thành đến năm 2026.

Tuy nhiên, ngày 3/7/2025, ngay khi ổn định tổ chức sau sáp nhập tỉnh Bắc Giang và Bắc Ninh, trong chuyến công tác đầu tiên, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Vương Quốc Tuấn đã đến kiểm tra thi công cầu Xương Giang.

Tại đây, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh nhấn mạnh, dự án có ý nghĩa quan trọng trong việc giải quyết bài toán điểm nghẽn, ách tắc giao thông giờ cao điểm trên tuyến cao tốc Hà Nội - Bắc Giang và trong bối cảnh sáp nhập hai tỉnh, lượng phương tiện lưu thông tăng cao.

Để đẩy nhanh tiến độ dự án, chủ đầu tư cần tranh thủ thời tiết thuận lợi, lập kế hoạch chi tiết triển khai, tăng cường thời gian, tăng mũi thi công, đẩy nhanh tiến độ thi công dự án, phấn đấu hoàn thành trong năm 2025.

Khi đó, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh cũng chỉ đạo các đơn vị liên quan của tỉnh quan tâm hỗ trợ, tháo gỡ vướng mắc trong triển khai dự án. Nhờ đó, dự án đã được đẩy nhanh tiến độ thi công.

Đặc biệt, ngày 12/9/2025, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh và lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh đến kiểm tra công trình xây dựng cầu Xương Giang. Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các nhà thầu thi công huy động thêm máy móc, nhân lực, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành, kiên quyết không lùi thời điểm hoàn thành.

Ông Nguyễn Tất Đại, cán bộ Phòng Quản lý dự án 5, Ban QLDA đường sắt, Bộ Xây dựng thông tin: Sau chỉ đạo trên, chủ đầu tư đã chỉ đạo các nhà thầu huy động thêm nhân lực; tăng ca, kíp để đẩy nhanh tiến độ.

Cùng đó, do được người dân và chính quyền địa phương quan tâm, tạo điều kiện trong quá trình thi công, ngày 19/12/2025, công trình xây dựng cầu Xương Giang chính thức thông xe kỹ thuật, đáp ứng mong mỏi bấy lâu nay của người dân và chính quyền.

"Đến nay, cầu được xây xong, đưa vào sử dụng. Chúng tôi đã thực hiện đúng lời hứa với người dân và chính quyền địa phương, đưa dự án về đích đúng hẹn. Đây là niềm vui rất lớn vì góp phần bảo đảm ATGT, giúp địa phương phát triển kinh tế - xã hội", ông Nguyễn Xuân Hòa khẳng định.