World Cup 2026: Nhiều kỷ lục được thiết lập

Kỷ lục khán giả đến sân

World Cup 2026 khép lại sau hơn một tháng tranh tài với những dấu ấn vượt xa phạm vi sân cỏ. Lần đầu tiên được tổ chức tại ba quốc gia Mỹ, Mexico và Canada, đồng thời mở rộng lên 48 đội tuyển với 104 trận đấu, giải đấu đã vận hành như một "cỗ máy" kinh tế khổng lồ, tạo sức bật cho du lịch, dịch vụ, truyền thông, công nghệ và hoạt động thương mại tại khu vực Bắc Mỹ.

Theo nguồn tin từ FIFA, có khoảng 6,5 triệu lượt khán giả đã có mặt trên các sân vận động để cổ vũ cho các đội bóng, cao gần gấp đôi con số hơn 3,4 triệu lượt tại World Cup 2022 ở Qatar. Riêng ngày 16/6, các sân vận động đón tổng cộng 281.223 người, thiết lập kỷ lục về lượng khán giả trong một ngày thi đấu. Công suất trung bình đạt tới 99,7%, cho thấy sự quan tâm đặc biệt dành cho kỳ World Cup đầu tiên áp dụng thể thức 48 đội.

Sân vận động Thành phố Mexico là địa điểm thu hút đông người xem nhất. Năm trận đấu được tổ chức tại đây đón tổng cộng 404.120 khán giả. Những khán đài liên tục được lấp đầy phản ánh tình yêu bóng đá đặc biệt của người dân Mexico, đồng thời cho thấy hiệu quả của việc tận dụng các sân vận động lớn và giàu truyền thống tại Bắc Mỹ.

Đáng chú ý, tổng lượng khán giả của World Cup 2026 còn cao hơn hai kỳ giải trước cộng lại. World Cup 2018 tại Nga và World Cup 2022 tại Qatar thu hút khoảng 6,44 triệu lượt người, dù mỗi giải chỉ tổ chức 64 trận. Việc tăng số đội từ 32 lên 48, nâng số trận lên 104 và trải rộng giải đấu tại 16 thành phố đã tạo điều kiện để nhiều người hâm mộ trực tiếp tiếp cận ngày hội bóng đá hơn.

Sức hút vượt khỏi các khán đài

Tuy nhiên, sức hút của World Cup không chỉ được đo bằng số người bước qua các cổng sân vận động. Khoảng 7,7 triệu người đã tham dự các sự kiện FIFA Fan Festival, cao gấp nhiều lần con số hơn 1,8 triệu người tại Qatar năm 2022. Các khu vực dành cho cổ động viên trở thành những "sân vận động thứ hai", nơi người dân và du khách cùng theo dõi trận đấu qua màn hình lớn, thưởng thức âm nhạc, ẩm thực và tham gia các hoạt động cộng đồng.

Fan Festival đồng thời là không gian để các thành phố đăng cai quảng bá văn hóa, hình ảnh và sản phẩm địa phương. Nhờ đó, sức nóng của một trận đấu không chỉ tồn tại trong 90 phút mà kéo dài suốt cả ngày, lan từ sân vận động ra quảng trường, tuyến phố, nhà hàng, khách sạn và trung tâm thương mại.

Trên không gian số, World Cup 2026 cũng thiết lập một cột mốc mới với khoảng 20 tỷ lượt tương tác video trên các nền tảng toàn cầu. Con số này phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong cách công chúng tiếp cận bóng đá. Bên cạnh truyền hình truyền thống, người hâm mộ có thể theo dõi bàn thắng, tình huống đáng chú ý, nội dung hậu trường và phản ứng của cầu thủ gần như ngay lập tức trên mạng xã hội.

Một trận đấu vì thế có vòng đời truyền thông dài hơn rất nhiều so với thời gian bóng lăn. Nội dung có thể được khai thác trước trận, trong trận và tiếp tục lan truyền nhiều ngày sau đó. Điều này không chỉ giúp FIFA mở rộng phạm vi tiếp cận, đặc biệt với nhóm khán giả trẻ, mà còn tạo thêm không gian thương mại cho nhà tài trợ, đơn vị sở hữu bản quyền và các nền tảng kỹ thuật số.

Dòng tiền hàng chục tỷ USD

Với hơn 6,5 triệu lượt khán giả đến sân và hàng tỷ lượt tương tác trên các nền tảng số, sức hút của World Cup 2026 nhanh chóng được chuyển hóa thành giá trị kinh tế.

Theo ước tính của FIFA và Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), giải đấu đóng góp khoảng 40,9 tỷ USD cho GDP Bắc Mỹ, trong khi chu kỳ World Cup 2026 mang về cho FIFA hơn 13 tỷ USD từ bản quyền truyền hình, tài trợ, bán vé và các hoạt động thương mại.

Quy mô mở rộng lên 104 trận đấu giúp gia tăng đáng kể giá trị bản quyền, quảng cáo và cơ hội thương mại. Tại các thành phố chủ nhà của Mỹ, World Cup được ước tính tạo thêm từ 160 - 620 triệu USD hoạt động kinh tế, lan tỏa đến các lĩnh vực lưu trú, vận tải, bán lẻ, nhà hàng và dịch vụ.

Trước trận chung kết, khoảng 6 triệu vé đã được tiêu thụ, cùng hơn 607.000 gói dịch vụ cao cấp (hospitality) được bán ra, trong đó người hâm mộ cá nhân chiếm khoảng 60%. Điều này cho thấy nhu cầu trải nghiệm bóng đá ngày càng đa dạng, không chỉ dừng ở việc vào sân theo dõi trận đấu.

Du lịch cũng hưởng lợi lớn khi nhiều khách sạn gần khu vực thi đấu đạt công suất khoảng 95%, còn các tour kết hợp xem bóng đá với khám phá địa phương thu hút đông đảo du khách. Mỗi người hâm mộ không chỉ chi cho vé mà còn dành ngân sách cho lưu trú, di chuyển, mua sắm và giải trí, tạo nên chuỗi giá trị kinh tế rộng lớn.

Tuy nhiên, lợi ích kinh tế không hoàn toàn thuộc về các địa phương đăng cai. Trong khi FIFA thu phần lớn doanh thu từ bản quyền và thương mại, chính quyền các thành phố vẫn phải đầu tư đáng kể cho hạ tầng, an ninh và công tác tổ chức. Vì vậy, hiệu quả lâu dài của World Cup sẽ phụ thuộc vào khả năng các nước chủ nhà khai thác di sản của giải đấu để phát triển du lịch, hạ tầng và kinh tế sau khi ngày hội bóng đá khép lại.

Đổi mới và bài toán giữ gìn giá trị cốt lõi

Bên cạnh những thành công về quy mô và sức lan tỏa, World Cup 2026 cũng đặt ra không ít thách thức cho FIFA. Một trong những chủ đề gây tranh luận nhiều nhất là việc ứng dụng công nghệ trong điều hành trận đấu.

VAR, công nghệ việt vị bán tự động và quả bóng gắn cảm biến giúp giảm đáng kể sai sót của trọng tài, nhưng cũng làm dấy lên tranh cãi khi nhiều bàn thắng của Đức, Croatia hay Ai Cập bị từ chối bởi những lỗi việt vị chỉ tính bằng vài centimet hoặc những pha chạm bóng rất nhẹ.

Điển hình là bàn gỡ hòa của Croatia trước Bồ Đào Nha ở vòng 1/16 không được công nhận sau khi cảm biến xác định bóng đã chạm Igor Mantanovic trước khi đến chân Josko Gvardiol. Quyết định đúng luật nhưng tiếp tục đặt ra câu hỏi về ranh giới giữa sự chính xác của công nghệ và cảm xúc của bóng đá.

Quy định nghỉ bổ sung tiếp nước giữa mỗi hiệp đấu cũng tạo nên nhiều ý kiến trái chiều. Dù được áp dụng nhằm bảo vệ sức khỏe cầu thủ trong điều kiện nắng nóng tại Bắc Mỹ, việc trận đấu thường xuyên bị ngắt quãng khiến không ít người hâm mộ cho rằng nhịp độ và cảm xúc bị ảnh hưởng.

Ở góc độ khác, quy mô mở rộng kéo theo chi phí vé, lưu trú và đi lại tăng cao, khiến nhiều cổ động viên gặp khó trong việc tiếp cận giải đấu. Đồng thời, sự gia tăng mạnh mẽ về doanh thu từ bản quyền truyền hình, tài trợ và thương mại cũng cho thấy xu hướng thương mại hóa ngày càng rõ nét của bóng đá hiện đại.