Xuất khẩu nông sản hướng tới kỷ lục 74 tỷ USD

Nhóm hàng xuất khẩu trên 1 tỷ USD

Năm 2025, kinh tế nông nghiệp cũng như nhiều ngành nghề khác đối diện với bão lũ, thời tiết cực đoan song kết quả khả quan.

Theo Cục Thủy sản và Kiểm ngư, tổng sản lượng thủy sản ước đạt 9,95 triệu tấn, tăng 3% so với năm 2024. Kim ngạch xuất khẩu đã có sự bứt phá ngoạn mục khi cán mốc hơn 11,3 tỷ USD, tăng 12,7% so với năm trước và vượt 7,8% so với kế hoạch đề ra.

Lĩnh vực này cũng chuyển dịch cơ cấu theo định hướng giảm khai thác, tăng nuôi trồng. Sản lượng khai thác giữ mức khoảng 3,83 triệu tấn, sản lượng nuôi trồng đạt trên 6,1 triệu tấn, chiếm tới 61% tổng sản lượng toàn ngành. Tôm và cá tra vẫn là chủ lực.

Chăn nuôi cũng có những kết quả tích cực, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 2,1 tỷ USD, tăng 17,4% so với năm 2024.

Trong khi đó, Hiệp hội Rau quả Việt Nam (Vinafruit) ước tính, kim ngạch xuất khẩu rau quả năm 2025 vượt 8,5 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay. Riêng tháng 12/2025 đạt khoảng 795 triệu USD. Trung Quốc hiện là thị trường xuất khẩu lớn nhất của rau quả Việt Nam, chiếm khoảng 64% tổng kim ngạch.

Theo tổng hợp của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, năm 2025, giá trị gia tăng khu vực nông, lâm, thủy sản ước tăng 3,7-3,92%, cơ bản đạt mục tiêu đề ra. Tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản ước đạt 70,09 tỷ USD, tăng 12%, mức cao nhất từ trước đến nay.

Trong tổng kim ngạch xuất khẩu, nông sản đạt 37,25 tỷ USD, lâm sản 18,5 tỷ USD, thủy sản 11,32 tỷ USD. Xuất siêu đạt khoảng 20,7 tỷ USD, tăng 16,8%. Riêng tháng 12/2025, kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt 6,21 tỷ USD, tạo cú bứt phá quan trọng.

Chuẩn hóa nguyên liệu, đẩy mạnh chế biến sâu

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đặt mục tiêu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt 73-74 tỷ USD. Trong đó, nông sản khoảng 40 tỷ USD, thủy sản khoảng 12 tỷ USD, lâm sản và đồ gỗ khoảng 18,8 tỷ USD.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho biết, để tạo bứt phá về giá trị, toàn ngành tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp theo chuỗi "vùng nguyên liệu - tiêu chuẩn - chế biến - logistics - thị trường".

Trọng tâm là chuẩn hóa vùng nguyên liệu theo đơn hàng thị trường. Đẩy mạnh chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm; giảm chi phí logistics; nâng cao năng lực tiếp cận thị trường và xây dựng thương hiệu nông sản quốc gia.

Chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, đo lường và giảm phát thải carbon được xác định là "giấy thông hành" để nông sản Việt Nam tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị và phân khúc thị trường cao cấp. Nâng cao năng lực tài chính, quản trị rủi ro và dự báo thị trường, tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong giai đoạn tới.

Thí điểm truy xuất nguồn gốc nông sản

Riêng với thủy sản, ngành này đặt mục tiêu đạt trên 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu đạt 11,5 tỷ USD. Để đạt được mục tiêu, ngành xác định hiện đại hóa lĩnh vực nuôi trồng thủy sản thông qua đẩy mạnh nuôi biển công nghiệp, nuôi xa bờ bằng vật liệu mới và thu hút các tập đoàn lớn đầu tư theo mô hình kinh tế xanh; tập trung vào các mặt hàng chủ lực như tôm, cá tra và các loài đặc sản theo lợi thế từng vùng.

Đồng thời, khai thác bền vững, tiếp tục cắt giảm hạn ngạch giấy phép khai thác vùng khơi để bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Chuyển đổi số toàn diện thông qua triển khai cơ sở dữ liệu số, tích hợp dữ liệu về mã số vùng nuôi, môi trường và an toàn thực phẩm.

Về mặt hàng rau, củ, quả, ông Trần Gia Long, Phó vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của các thị trường nhập khẩu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Quyết định 5272 ngày 13/12/2025 về kế hoạch thí điểm truy xuất nguồn gốc quả sầu riêng.

Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch, quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm cho ngành hàng chủ lực.

Giai đoạn thí điểm sẽ triển khai từ ngày 1/1/2026 đến 30/6/2026, tập trung xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc thống nhất, kết nối toàn bộ chuỗi từ sản xuất, thu mua, sơ chế, đóng gói đến vận chuyển và phân phối. Sản phẩm sẽ được gắn mã QR hoặc các công nghệ xác thực điện tử để truy xuất thông tin theo thời gian thực.

Kết thúc giai đoạn thí điểm, các cơ quan chức năng sẽ đánh giá toàn diện hiệu quả hệ thống, làm cơ sở để hoàn thiện và nhân rộng mô hình cho các mặt hàng nông sản chủ lực khác, hướng tới triển khai trên phạm vi toàn quốc vào cuối năm 2026.