Số GPLX hạng CE, D đang cao hơn lượng xe đang lưu hành
Trước thông tin phản ánh, hiện đang xảy ra tình trạng thiếu hụt lái xe hạng CE và D điều khiển xe đầu kéo, xe container, xe khách trên 30 chỗ và xe giường nằm, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, qua phân tích số liệu đào tạo, sát hạch và cấp giấy phép lái xe (GPLX), chưa có căn cứ để xác định tình trạng thiếu lái xe hạng D, CE xuất phát từ việc thiếu giấy phép lái xe.
Cả nước có hơn 199.000 GPLX hạng CE, cao hơn đáng kể số xe đầu kéo, container đang lưu hành.
Một kiến nghị khác của Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam liên quan giới hạn độ tuổi hành nghề lái xe.
Theo ông Lương Duyên Thống, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định độ tuổi của người lái xe tại Điều 59; trong khi Điều 61 quy định người tham dự sát hạch phải có độ tuổi, sức khỏe theo quy định nhưng không quy định độ tuổi tham gia học lái xe.
Đối với lái xe hạng D, điểm e khoản 1 Điều 59 quy định tuổi tối đa của người lái xe ô tô chở người trên 29 chỗ, không kể chỗ của người lái xe, và xe ô tô chở người giường nằm là đủ 57 tuổi đối với nam, đủ 55 tuổi đối với nữ.
Trước kiến nghị của Hiệp hội, ông Thống cho rằng vấn đề này thuộc phạm vi cần được đơn vị chủ trì xây dựng Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ xem xét, giải quyết và đề nghị Hiệp hội gửi ý kiến tới cơ quan chủ trì.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, năm 2025 có 45 cơ sở đào tạo lái xe trên toàn quốc tổ chức đào tạo, cấp gần 7.300 giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo lái xe hạng CE.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cơ sở đào tạo tại 16 tỉnh, thành phố đã cấp hơn 7.500 giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo hạng này.
Đối với hạng D, năm 2025 có 95 cơ sở đào tạo tổ chức đào tạo, cấp gần 6.400 giấy chứng nhận hoàn thành khóa học. Trong 6 tháng đầu năm 2026, con số này là hơn 2.700 giấy chứng nhận tại các cơ sở đào tạo của 16 tỉnh, thành phố.
Ông Lương Duyên Thống, Trưởng phòng quản lý Vận tải phương tiện và người lái, Cục Đường bộ Việt Nam cho hay, qua tổng hợp số liệu hai năm, tỷ lệ người tham gia học để sát hạch, cấp giấy phép lái xe hạng CE và D có xu hướng tăng gấp đôi.
Không chỉ số lượng người học tăng, số giấy phép lái xe hiện có cũng đang ở mức cao so với số phương tiện tương ứng.
Đối với hạng CE, từ ngày 1/3/2025 đến tháng 8/2026, cả nước cấp mới hơn 19.300 GPLX. Tổng số GPLX hạng CE hiện có là 199.200, trong khi số xe đang lưu hành là hơn 152.000 xe.
Như vậy, số GPLX hạng CE hiện có cao hơn số xe đang lưu hành, với tỷ lệ khoảng 1,3 giấy phép/xe.
Tương tự, với hạng D, từ ngày 1/3/2025 đến tháng 8/2026 có gần 25.000 GPLX được cấp mới. Tổng số GPLX hạng D hiện có hơn 646.400, trong khi số xe đang lưu hành là hơn 272.000 xe, tương ứng tỷ lệ khoảng 2,4 GPLX/xe.
"Từ các số liệu này, chưa có căn cứ xác định tình trạng thiếu lái xe hạng D, CE xuất phát từ việc thiếu GPLX", ông Thống cho hay.
Cần cái nhìn toàn diện khi đánh giá nguyên nhân thiếu hụt lái xe
Những số liệu từ Cục Đường bộ Việt Nam cho thấy một nghịch lý đáng chú ý của thị trường vận tải đường bộ là doanh nghiệp phản ánh thiếu lái xe chuyên nghiệp, nhưng xét về mặt số lượng GPLX, nguồn cung người đủ điều kiện về giấy phép không phải là vấn đề duy nhất.
Đối với xe đầu kéo container, số GPLX hạng CE hiện có đã cao hơn số xe đang lưu hành. Với xe chở khách hạng D, mức chênh lệch còn lớn hơn.
GS.TS Từ Sỹ Sùa, Giảng viên cao cấp trường Đại học GTVT nhìn nhận, bài toán thiếu lái xe chuyên nghiệp cần được nhìn rộng hơn câu chuyện đào tạo và cấp GPLX. Có bằng lái chưa đồng nghĩa với việc người sở hữu GPLX đang làm nghề lái xe chuyên nghiệp; càng không đồng nghĩa với việc họ đang làm việc trong lĩnh vực vận tải hàng hóa hoặc hành khách.
Đây cũng là điểm cần được doanh nghiệp vận tải và cơ quan quản lý tiếp tục làm rõ khi đánh giá nguyên nhân thiếu hụt nhân lực lái xe.
Nếu vấn đề nằm ở khả năng thu hút người lao động vào nghề, điều kiện làm việc, thu nhập, thời gian làm việc, tính ổn định của nghề hoặc sự dịch chuyển lao động sang các ngành nghề khác, việc chỉ tiếp tục mở rộng đào tạo và cấp GPLX có thể chưa giải quyết được gốc rễ của vấn đề.
Ông Nguyễn Văn Quyền, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ôtô VN cho biết, tại Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, từ đầu năm 2025 đến nay, khoảng 25-30% số xe đầu kéo phải nằm bãi vì không tuyển được tài xế.
Các doanh nghiệp kinh doanh xe khách cỡ lớn và xe giường nằm cũng gặp khó khăn tương tự. Trong khi đó, nhiều lái xe đã chuyển sang lái xe công trình hoặc taxi do điều kiện làm việc ổn định hơn.
Nguyên nhân được ông Quyền chỉ ra là sau khi các quy định mới về đào tạo, sát hạch lái xe có hiệu lực từ năm 2025, số người đăng ký học nâng hạng từ C lên CE và từ D1, D2 lên D giảm mạnh.
Bên cạnh đó, các quy định về độ tuổi và điều kiện nâng hạng GPLX được cho là chưa phù hợp. Người học phải đủ 21 tuổi mới được cấp GPLX hạng C, sau đó có ba năm kinh nghiệm mới được học nâng lên hạng CE. Với lái xe khách, phải đủ 24 tuổi mới được cấp hạng D1, D2 và sau ba năm mới được học lên hạng D.
Cùng với đó, nhiều cơ sở đào tạo không còn đáp ứng yêu cầu về sân bãi theo quy định mới nên phải dừng đào tạo hạng CE.
Bình luận bài viết (0)
Gửi bình luận