Doanh nghiệp xây dựng tăng tốc số hóa, chuyển đổi xanh

Đây là động lực nâng cao hiệu quả hoạt động, năng lực cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.

Thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn

Ông Nguyễn Quốc Việt, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Xi măng Việt Nam (VICEM) cho biết, những năm qua, VICEM triển khai nhiều giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm phát thải và phát triển bền vững.

Một trong những định hướng trọng tâm là thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất xi măng. Các đơn vị thành viên đã tăng cường tái sử dụng tro xỉ, thạch cao nhân tạo và các chất thải công nghiệp làm nguyên liệu thay thế trong sản xuất clinker và xi măng. Đồng thời triển khai đồng xử lý bùn thải, chất thải trong lò nung xi măng nhằm giảm tiêu hao nhiên liệu hóa thạch.

Giai đoạn 2020-2025, VICEM đã sử dụng khoảng 12,69 triệu tấn tro xỉ; 1,37 triệu tấn thạch cao nhân tạo và xử lý khoảng 0,42 triệu tấn bùn thải, chất thải công nghiệp.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, VICEM sử dụng tro, xỉ làm phụ gia xi măng đạt hơn 1 triệu tấn, sử dụng thạch cao nhân tạo thay thế thạch cao thiên nhiên đạt hơn 233.000 tấn, sử dụng rác thải làm nhiên liệu thay thế hơn 180 tấn...

Cùng đó, các đơn vị trong hệ thống đã từng bước sử dụng nhiên liệu thay thế, nhiên liệu tái tạo từ chất thải công nghiệp có khả năng thu hồi năng lượng. Tổng khối lượng nhiên liệu thay thế sử dụng của VICEM giai đoạn 2020-2025 đạt khoảng 1,53 triệu tấn.

Các dự án tận dụng nhiệt khí thải để phát điện tiếp tục được đầu tư và khai thác hiệu quả, góp phần giảm tiêu hao điện năng, giảm phát thải khí nhà kính…

Chuyển đổi số nâng tầm quản trị doanh nghiệp

Cuối năm 2025, Tổng công ty Viglacera - CTCP đưa vào vận hành Trung tâm điều hành thông minh (IOC Viglacera), được ví như "bộ não số" điều hành các khu công nghiệp xanh, thông minh do Viglacera làm chủ đầu tư.

Hệ thống cho phép số hóa hồ sơ khách hàng, mốc giới, hợp đồng thuê đất và dịch vụ hạ tầng, giúp khách hàng dễ dàng tra cứu trên ứng dụng quản lý vận hành khu công nghiệp.

Công tác bảo vệ môi trường được hỗ trợ bằng hệ thống quan trắc nước thải liên tục 24/24, kết hợp thuật toán AI mô phỏng, dự báo diễn biến các chỉ số và đề xuất kịch bản vận hành. Đáng chú ý, điện mặt trời áp mái tại các nhà điều hành và nhà máy xử lý nước thải hiện đáp ứng bình quân 30-40% tổng lượng điện tiêu thụ tại các khu công nghiệp của Viglacera.

Theo ông Bùi Lê Cao Kế, Phó tổng giám đốc Viglacera - CTCP, IOC Viglacera không chỉ giúp giám sát trực tuyến các chỉ số vận hành hạ tầng, môi trường, an ninh mà còn hỗ trợ lãnh đạo ra quyết định nhanh chóng, hiệu quả dựa trên dữ liệu thời gian thực.

Chuyển đổi số cũng được Viglacera ứng dụng trong lĩnh vực nhà ở xã hội. Tại dự án CT3 Kim Chung (Hà Nội), với 3.653 hồ sơ hợp lệ, trong khi số lượng căn hộ có hạn, liên danh Handico - Viglacera đã hợp tác với CMC Technology & Solution xây dựng hệ thống bốc thăm trực tuyến trên nền tảng điện toán đám mây AWS, có khả năng đáp ứng 10.000 người truy cập đồng thời.

Hệ thống sử dụng thuật toán ngẫu nhiên ba lớp, mã hóa và lưu vết lịch sử thao tác, phục vụ giám sát, đối soát. Người dân có thể bốc thăm trên điện thoại hoặc máy tính, nhận kết quả ngay và giấy chứng nhận điện tử kèm mã QR.

Hướng tới chuỗi cung ứng toàn cầu

Ông Nguyễn Văn Hùng, Tổng giám đốc Tổng công ty Lilama cho biết, doanh nghiệp xác định, muốn phát triển và vươn ra thị trường quốc tế, cần chuyển mạnh sang cạnh tranh bằng công nghệ, chất lượng, năng suất lao động và năng lực quản trị.

Theo đó, Lilama tập trung đổi mới công nghệ và phương thức tổ chức. Doanh nghiệp không ngừng nâng cao năng lực chế tạo cơ khí, ứng dụng công nghệ mới trong hàn, gia công kim loại và tổ hợp thiết bị tiên tiến; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong thiết kế, quản lý dự án, tiến độ và chi phí.

Việc thành lập Trung tâm Tư vấn thiết kế và Đổi mới sáng tạo, ứng dụng BIM, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) vào tính toán thiết kế từ khâu chào giá đến triển khai dự án là một trong những bước đi cụ thể.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp chú trọng phát triển nhân lực có năng lực, trình độ. Thông qua hợp tác với các tập đoàn, tổng công ty lớn trên thế giới, đội ngũ kỹ sư và công nhân kỹ thuật của Lilama có cơ hội tiếp cận, học hỏi công nghệ mới. Các dự án Nhơn Trạch 3, 4 và sản xuất module điện phân hydrogen xuất khẩu cho thấy khả năng tham gia những công việc phức tạp, từng bước đảm nhận một khâu trong chuỗi cung ứng sản phẩm xuất khẩu.

Lilama cũng chuyển dịch sang các lĩnh vực và thị trường mới, tập trung vào điện LNG và sản xuất module điện phân. Đây là hướng đi cần thiết khi lĩnh vực năng lượng truyền thống, đặc biệt là các nhà máy nhiệt điện than, không còn nhiều dư địa phát triển.