Đồng Nai - “Mắt xích vàng” của hạ tầng liên vùng, bệ phóng cho cực tăng trưởng mới

Đồng Nai có siêu sân bay và hạ tầng giao thông đa phương thức

Hiện nay ít có địa phương nào sở hữu vị trí địa lý đặc biệt như Đồng Nai: Nằm ngay trung tâm vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, giáp ranh với TP.HCM và là điểm giao thoa của khu vực Đông Nam Bộ, miền Tây, Tây Nguyên, Nam Trung Bộ. Vị trí này giúp Đồng Nai trở thành nơi hội tụ và phân luồng của những dòng vận tải lớn từ hàng hóa công nghiệp, nông sản, hành khách và dịch vụ logistics. Trên nền tảng đó, một hệ thống hạ tầng giao thông đa phương thức đang được định hình, đồng bộ với quy mô chưa từng có.

Với hơn 15.000km mạng lưới giao thông, trong đó có gần 600km quốc lộ và hơn 1.000km đường tỉnh, Đồng Nai đang sở hữu một hệ thống đường bộ dày đặc, kết nối trực tiếp các khu công nghiệp, đô thị và trung tâm logistics. Hơn nữa, Đồng Nai cùng lúc nằm trên cả hai trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông và phía Tây tạo nên một lợi thế hiếm có.

Tỉnh đã và đang triển khai nhiều tuyến cao tốc và vành đai chiến lược, trong đó có những trục xương sống như cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây; Dầu Giây - Phan Thiết; Bến Lức - Long Thành; Biên Hòa - Vũng Tàu; Gia Nghĩa - Chơn Thành - Dầu Giây - Tân Phú; Tân Phú - Bảo Lộc…

Ngoài ra có Vành đai 3 TP.HCM, Vành đai 4 TP.HCM khi đi vào khai thác toàn tuyến sẽ giảm tải cho khu vực nội đô TP.HCM và mở rộng không gian đô thị mở ra hành lang kết nối công nghiệp, đô thị liên vùng quy mô lớn.

Nếu đường bộ là xương sống kết nối thì đường sắt chính là bài toán vận tải khối lượng lớn, bền vững. Hiện tại, tuyến đường sắt Bắc - Nam đi qua Đồng Nai vẫn giữ vai trò vận tải thông suốt với chiều dài lên đến 89km. Đặc biệt trong tương lai hàng loạt dự án sẽ tiếp tục được triển khai như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành; kéo dài metro Bến Thành - Suối Tiên đến trung tâm hành chính chính trị Đồng Nai và sân bay Long Thành.

Sự xuất hiện của metro và đường sắt liên vùng không chỉ giúp giảm áp lực giao thông, rút ngắn thời gian di chuyển mà còn tái định hình thói quen di chuyển, kéo giãn không gian đô thị, đưa Đồng Nai xích lại gần hơn với TP.HCM, kết nối siêu sân bay Long Thành và sân bay Tân Sơn Nhất thuận lợi hơn.

Với hạ tầng đường thủy, Đồng Nai có con sông nội địa dài nhất Việt Nam ngang qua cộng thêm hệ thống sông ngòi chằng chịt và gần 200 bến thủy nội địa giúp địa phương có khả năng vận chuyển khối lượng lớn hàng hóa với chi phí thấp, tăng khả năng cạnh tranh logistics. Đặc biệt, Đồng Nai còn có hệ thống cảng cạn ở cận kề các khu công nghiệp lớn cộng thêm cảng biển Phước An có khả năng tiếp nhận tàu đến 100.000 DWT cũng tạo thêm thế mạnh và năng lực cạnh tranh cho địa phương.

Đặc biệt nhất, trong toàn bộ hệ sinh thái hạ tầng, Cảng hàng không quốc tế Long Thành chính là mảnh ghép giúp Đồng Nai trở thành cực tăng trưởng mới của toàn vùng. Với quy mô 5.000ha, công suất thiết kế lên tới 100 triệu hành khách và 5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm nên khi đi vào hoạt động, sân bay này sẽ đặt Đồng Nai lên cùng bản đồ với các trung tâm hàng không lớn trên thế giới. Giúp nâng tầm hàng không Việt Nam và cùng với đó sẽ phát triển đô thị sân bay, khu thương mại tự do.

Quan trọng hơn, sân bay Long Thành không đứng một mình mà được kết nối, bao bọc bởi mạng lưới cao tốc, đường sắt và cảng biển, tạo nên một chuỗi logistics đồng bộ hàng không - đường bộ - biển…

Nhìn một cách tổng thể, Đồng Nai là địa phương hội tụ đầy đủ cả các phương thức vận tải, đây không chỉ là lợi thế mà là nền tảng để địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư chiến lược, phát triển logistics hiện đại và từng bước hình thành một đô thị trung ương trong tương lai. Đặc biệt trong bối cảnh Đồng Nai trước thềm tiến lên thành phố trực thuộc Trung ương thì lợi thế về hạ tầng càng giúp địa phương "ghi điểm".

Hạ tầng giao thông Đồng Nai hiếm có, ngày càng hoàn thiện

Theo ông Nguyễn Văn Út, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai, hiếm có nơi nào sở hữu hệ thống kết nối đồng bộ giữa đường bộ, đường thủy, đường hàng không, cùng với hệ thống cảng biển như Đồng Nai. Đây chính là nền tảng để tỉnh chủ động thu hút đầu tư hạ tầng, đón dòng vốn doanh nghiệp và chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao.

Người đứng đầu chính quyền tỉnh Đồng Nai cũng đã gửi đi thông điệp, Đồng Nai không chỉ là điểm đến đặt nhà máy, mà còn là nơi đồng hành cùng doanh nghiệp xây dựng một tương lai phát triển xanh, bền vững và thịnh vượng.

Lãnh đạo tỉnh Đồng Nai cho hay, thời gian qua tỉnh đang từng bước hình thành không gian kinh tế - đô thị đa trung tâm, gắn kết chặt với các vùng động lực, nhất là TP.HCM.

Với quy mô dân số gần 4,5 triệu người, GRDP năm 2025 đạt gần 678.000 tỷ đồng và thu ngân sách khoảng 103.000 tỷ đồng, Đồng Nai hiện nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu cả nước. Cùng với đó là hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ gồm đường bộ, đường sắt, đường thủy và hàng không, tạo lợi thế lớn trong liên kết vùng.

Để nhanh chóng định hình diện mạo đô thị hiện đại, tỉnh xác định hạ tầng chiến lược là đòn bẩy then chốt, tập trung vào các tuyến cao tốc, đường vành đai, tuyến metro kết nối TP.HCM với sân bay Long Thành, cùng hệ thống logistics liên vùng.

Theo ông Nguyễn Văn Út, Đồng Nai sẽ phối hợp chặt chẽ với TP.HCM, triển khai quyết liệt các dự án kết nối. Vừa qua đã khởi công cầu Cát Lái, cầu Long Hưng (Đồng Nai 2), sắp tới là hương lộ 2, trục kết nối qua cầu Mã Đà, cũng như tăng tốc triển khai Vành đai 4 TP.HCM.

Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai cho rằng, sân bay Long Thành được xác định là trái tim phát triển của địa phương và cả vùng Đông Nam Bộ. Tỉnh lấy mô hình đô thị sân bay Long Thành làm động lực chính, hướng đến xây dựng một đô thị hiện đại, thông minh, trở thành cực tăng trưởng mới trong các lĩnh vực dịch vụ, logistics và hàng không.

Song song đó, sông Đồng Nai được định hướng là trục cảnh quan - phát triển chiến lược, với hệ thống đô thị ven sông xanh, hiện đại. Tỉnh cũng lên kế hoạch đầu tư các đại lộ ven sông và hệ thống cầu kết nối nhằm gia tăng liên kết vùng.

Tương tự, ông Nguyễn Kim Long, Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Đồng Nai cho rằng, sau sáp nhập tỉnh, Đảng bộ tỉnh Đồng Nai cùng tập thể chính quyền các cấp đã nỗ lực thực hiện nhiều mục tiêu cốt lõi. Trong đó, đáng chú ý là các cuộc làm việc với Thành ủy TP.HCM để thúc đẩy phát triển hạ tầng giao thông và thực hiện các dự án kết nối sân bay Long Thành.

Ông cho biết, Đồng Nai nằm ở vị trí giao điểm chiến lược của cả vùng phía Nam nên không phát triển đơn lẻ. Địa phương vừa là cửa ngõ kết nối với TP.HCM, vừa là cầu nối giữa Đông Nam Bộ với Tây Nguyên, Duyên hải Nam Trung Bộ, vừa có tác động lan tỏa đến Đồng bằng sông Cửu Long.

Đặc biệt, với sự hình thành của sân bay quốc tế Long Thành, Đồng Nai không chỉ là địa phương có hạ tầng lớn, mà còn là nơi hội tụ của một không gian phát triển mới: công nghiệp, logistics, đô thị, dịch vụ, thương mại quốc tế và kinh tế hàng không.

Một khi sân bay Long Thành vận hành đồng bộ với các tuyến vành đai, cao tốc, cảng biển, đường sắt liên vùng, Đồng Nai sẽ không chỉ đi cùng TP.HCM mà còn chia sẻ, bổ trợ và cùng tạo thành trục động lực phát triển mới của toàn vùng.

Lãnh đạo tỉnh này cũng cho biết sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ để đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao hơn khi Đồng Nai trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thời gian tới. Ông cũng tin tưởng Đồng Nai khi lên thành phố sẽ trở thành một đô thị mang ý nghĩa chiến lược đối với tương lai phát triển của vùng và đất nước.

Đồng Nai lên thành phố trực thuộc Trung ương: Triển khai nhanh các dự án kết nối vùng

Thống nhất cao với chủ trương thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu phát triển đồng bộ hệ thống hạ tầng giao thông đa phương thức để tăng cường kết nối vùng, tạo động lực cho cực tăng trưởng phía Nam.