Dự kiến thi lớp 10 với hai môn, đổi cách tiếp nhận học sinh đầu cấp

Chuyển từ tuyển sinh sang tiếp nhận học sinh

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, cá nhân về dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp giáo dục phổ thông, được đăng tải trên cổng thông tin điện tử của Bộ.

Việc xây dựng quy chế mới xuất phát từ những thay đổi trong quản trị giáo dục, chuyển đổi số, sắp xếp mạng lưới trường học và tổ chức chính quyền địa phương. Quy định hướng đến bảo đảm công bằng, tạo cơ hội học tập cho người học, đồng thời giúp các địa phương chủ động dự báo nhu cầu, bố trí trường lớp, đội ngũ và cơ sở vật chất.

Quy chế mới kế thừa những quy định còn phù hợp, đồng thời thay đổi cách tiếp cận đối với học sinh vào lớp 1, lớp 6 và lớp 10. Theo đó, việc bố trí chỗ học không chỉ là thủ tục đầu năm mà còn gắn với nhu cầu học tập, quy mô dân cư, mạng lưới trường lớp và khả năng đáp ứng của từng địa bàn.

Theo định hướng này, hệ thống giáo dục có trách nhiệm chủ động bố trí chỗ học phù hợp, căn cứ vào địa bàn, đối tượng và điều kiện tiếp nhận đã xác định.

Với lớp 1, học sinh không phải trải qua bất kỳ hình thức kiểm tra, đánh giá, phân loại hay tuyển chọn nào để được tiếp nhận.

Đối với lớp 6, việc phân loại, tuyển chọn cũng không được thực hiện, trừ trường hợp cơ sở giáo dục được cấp có thẩm quyền giao nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu, thành tích nổi bật nhằm phát triển giáo dục mũi nhọn của địa phương. Những trường hợp này được tiếp nhận bằng phương thức xét tuyển theo quy định.

Cách làm mới yêu cầu các địa phương dự báo nhu cầu học tập, xác định khả năng tiếp nhận và chuẩn bị phương án điều phối từ trước, thay vì chờ thiếu chỗ học mới xử lý.

Thi vào lớp 10 dự kiến gồm hai môn

Đối với lớp 10, dự thảo giữ các phương thức tiếp nhận hiện hành, đồng thời định hướng giảm thi tuyển khi chưa thực sự cần thiết.

Sở GD&ĐT sẽ căn cứ quy mô học sinh, nhu cầu học tập, khả năng tiếp nhận của các trường, điều kiện bảo đảm chất lượng, mạng lưới trường lớp và tình hình thực tế để quyết định phương thức tiếp nhận tại từng trường hoặc nhóm trường trên địa bàn.

Theo đề xuất, kỳ thi tuyển vào lớp 10 gồm hai môn Toán và Ngữ văn. Quy định này nhằm giảm áp lực thi cử, giúp học sinh chủ động học tập và giảm nguồn lực tổ chức kỳ thi. Nội dung thi không vượt quá yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS.

Với trường THPT chuyên, học sinh phải thi các môn chung và một môn chuyên. Mỗi môn chuyên có đề thi riêng theo chương trình môn học cấp THCS, bảo đảm lựa chọn được học sinh có năng khiếu ở môn đó.

Quy chế cũng quy định các đối tượng thuộc diện chính sách được tuyển thẳng, ưu tiên và khuyến khích. Căn cứ điều kiện thực tế và quy định pháp luật, địa phương được xác định đối tượng tuyển thẳng, bảo đảm nguyên tắc và mục tiêu tiếp nhận học sinh đầu cấp.

Không dùng điều phối để loại học sinh

Dữ liệu được xác định là căn cứ để dự báo nhu cầu học tập, xác định địa bàn, quy mô học sinh và khả năng tiếp nhận của các trường. Việc đăng ký, tiếp nhận được thực hiện trên môi trường số, kết nối các cơ sở dữ liệu hợp pháp, hạn chế yêu cầu người dân nộp lại giấy tờ, thông tin đã có và được xác thực.

Chuyển đổi số phải tạo thuận lợi cho người học, không trở thành rào cản tiếp cận giáo dục. Vì vậy, khi hệ thống gặp sự cố, cần có phương án tiếp nhận phù hợp; người dân gặp khó khăn khi sử dụng các nền tảng số cũng phải được hỗ trợ.

Bên cạnh quy trình đăng ký, quy chế bổ sung cơ chế phân bổ, điều phối học sinh giữa các trường, điểm trường và phân hiệu khi cần thiết.

Việc bố trí căn cứ vào nhu cầu học tập, nơi cư trú, quy mô và khả năng tiếp nhận của trường, cùng các điều kiện về cơ sở vật chất, đội ngũ, khoảng cách và việc đi lại. Khi một cơ sở vượt quá khả năng tiếp nhận, cần chủ động xây dựng phương án điều phối phù hợp.

Đáng chú ý, việc phân bổ, điều phối không được sử dụng để tuyển chọn hoặc loại những học sinh đã đủ điều kiện tiếp nhận.