Mở lối nghệ thuật vào không gian thang máy

Phát biểu khai mạc tọa đàm "Mở lối nghệ thuật vào thang máy" do Hiệp hội Thang máy Việt Nam tổ chức ngày 8/4, ông Nguyễn Hải Đức, Chủ tịch Hiệp hội Thang máy Việt Nam nhấn mạnh, thang máy là phương tiện di chuyển nhằm giải quyết bài toán công năng cho công trình một cách tiện lợi, an toàn.

Trong dòng chảy của sự phát triển, khi những tiêu chuẩn về kỹ thuật của thang máy dần được hoàn thiện, chúng ta cần nhìn nhận thiết bị này ở một góc độ cao hơn, đó chính là bản sắc và nghệ thuật.

Theo ông Đức, mục tiêu hiện nay là đưa thang máy vượt ra khỏi giới hạn của những khối thép vô tri để trở thành một "không gian văn hóa" thu nhỏ. Bằng việc kết hợp các tác phẩm nghệ thuật từ gốm, sơn mài…, thang máy sẽ không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại mà còn là nơi chuyên chở những giá trị tinh thần cốt lõi.

Chia sẻ tại tọa đàm, PGS.TS.KTS Vũ Hồng Cương, Trưởng khoa Nội thất, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội nhận định, tương tự nhiều loại hình kiến trúc du nhập vào Việt Nam, thang máy đang dần trở thành một phần không thể tách rời của đời sống đô thị.

Không còn giới hạn trong các tòa cao ốc, phương tiện giao thông trục đứng này ngày càng phổ biến tại công trình thấp tầng và nhà ở gia đình, nhằm tối ưu hóa công năng và nâng cao chất lượng sống.

Theo ông Cương, vì tiếp thu công nghệ muộn hơn so với thế giới, Việt Nam cần thực hiện quá trình "nội hóa" mạnh mẽ để thiết bị này phù hợp môi trường, văn hóa và kiến trúc bản địa. Đây chính là tiền đề để ngành thang máy Việt Nam tự tin bước ra thị trường quốc tế trong tương lai.

Nền văn hóa phong phú cùng sự đa dạng của các vật liệu truyền thống như sơn mài, gốm sứ, đất nung hay đá tự nhiên chính là nguồn cảm hứng để gia tăng giá trị thẩm mỹ cho những chiếc thang máy hiện đại.

Theo KTS Trần Đức Toàn, Tổng giám đốc Tổng công ty Tư vấn xây dựng Việt Nam, thang máy đóng vai trò là giao thông trục đứng, kết nối trực tiếp các không gian và chức năng trong công trình.

KTS Toàn đánh giá, việc mở lối đưa nghệ thuật vào thang máy là một hướng tiếp cận mới mẻ và đầy khả quan. Đây không chỉ là giải pháp làm sinh động không gian di chuyển vốn dĩ khô cứng, mà còn là cơ hội để tôn vinh bản sắc Việt thông qua việc ưu tiên sử dụng các vật liệu địa phương và họa tiết truyền thống.

Tuy nhiên, để hiện thực hóa ý tưởng này một cách bền vững, KTS Toàn lưu ý, bên cạnh các tiêu chuẩn kỹ thuật, cần sớm xây dựng và áp dụng bộ tiêu chí mới về thiết kế thẩm mỹ và trang trí nội thất.

Dưới góc nhìn của người làm nghệ thuật, họa sĩ Đỗ Khải bày tỏ sự ủng hộ trước ý tưởng đưa hội họa vào không gian kỹ thuật.

Ông cho rằng, nếu từ trước đến nay chúng ta vốn quen với những cabin thang máy thuần sắt thép và cơ khí khô cứng, thì sự hiện diện của hội họa sẽ tạo nên một bước ngoặt về cảm xúc.

Theo họa sĩ Đỗ Khải, chỉ trong vài giây ngắn ngủi di chuyển giữa các tầng, con người vẫn có thể chạm vào một trải nghiệm thẩm mỹ đầy tinh tế.

Khi đó, thang máy không còn là "hộp kỹ thuật" mà trở thành một phòng trưng bày thu nhỏ, nơi nghệ thuật âm thầm hiện diện và lan tỏa sức sống.

Thậm chí, chủ nhân của công trình còn có thể gửi gắm vào đó những tâm tư, cảm xúc cá nhân, biến cabin thang máy thành không gian nghệ thuật độc bản. Đây chính là cách biến một phương tiện di chuyển thông thường trở thành thực thể di động mang đậm dấu ấn cá nhân và chiều sâu bản sắc dân tộc.