Mở thông mạng lưới giao thông, chờ khai thác sân bay Long Thành

Tăng tốc trên công trường đường bộ kết nối TP.HCM - sân bay Long Thành

Ở giai đoạn nước rút chuẩn bị đưa sân bay Long Thành vào khai thác thương mại, dự kiến từ ngày 24/12/2026, hàng loạt dự án giao thông kết nối được đẩy nhanh tiến độ. Từ cao tốc, đường vành đai, các trục đường địa phương đến đường sắt, mạng lưới hạ tầng từng bước hình thành, tạo nền tảng kết nối sân bay với TP.HCM, các trung tâm công nghiệp, logistics và cụm cảng biển lớn phía Nam.

Trong mạng lưới giao thông kết nối sân bay Long Thành, cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây giữ vai trò trục giao thông chủ lực. Dự án đang được đẩy nhanh mở rộng gần 22km, từ nút giao Vành đai 2 TP.HCM đến nút giao cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, lên quy mô 8-10 làn xe; đồng thời xây dựng thêm đơn nguyên cầu Long Thành mới với 5 làn xe.

Theo ông Phạm Thanh Hải, Giám đốc Ban Quản lý dự án các đường cao tốc phía Nam thuộc Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), dự án phấn đấu cơ bản hoàn thành vào tháng 12/2026, riêng cầu Long Thành mới dự kiến hoàn thiện trong năm 2027.

Cùng với trục cao tốc này, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu dài khoảng 54km tăng cường kết nối Đồng Nai với TP.HCM, sân bay Long Thành, cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải và các trung tâm công nghiệp, logistics. Trong khi đó, cao tốc Bến Lức - Long Thành dài gần 58km đã đưa vào khai thác từ ngày 1/10/2026, mở thêm hành lang giao thông Đông - Tây, tạo thuận lợi cho phương tiện từ miền Tây đến Đồng Nai mà không phải đi xuyên trung tâm TP.HCM.

Vành đai 3 TP.HCM cũng đang từng bước hoàn thiện. Đoạn từ cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây đến đường 25B, bao gồm cầu Nhơn Trạch, đã đưa vào khai thác; đoạn còn lại dài khoảng 11km, kết nối đến nút giao cao tốc Bến Lức - Long Thành, dự kiến khai thác trong quý IV/2026. Về dài hạn, Vành đai 4 TP.HCM dài khoảng 207km theo quy hoạch được kỳ vọng tiếp tục mở rộng không gian kết nối giữa các địa phương, nâng cao năng lực vận tải hàng hóa và phát triển logistics liên vùng.

Trực tiếp phục vụ kết nối sân bay là hai tuyến đường T1 và T2. Trong đó, tuyến T1 dài khoảng 4,3km nối sân bay với Quốc lộ 51; tuyến T2 dài khoảng 3,5km kết nối T1 với cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây. Cùng với đó, các tuyến 25B, 25C và ĐT769, 770B, 763... đóng vai trò kết nối khu vực Nhơn Trạch, Long Thành với sân bay và các trung tâm kinh tế lân cận. Đáng chú ý, đường 25C kết nối với tuyến T1, mở thêm hướng tiếp cận sân bay từ phía Bắc và Đông Bắc.

Ở hướng ven biển, tuyến cao tốc đô thị Hồ Tràm - Cảng hàng không quốc tế Long Thành được kỳ vọng mở thêm hành lang kết nối các đô thị, khu du lịch ven biển với sân bay trong tương lai, góp phần mở rộng không gian phát triển du lịch và dịch vụ. 

Không chỉ dựa vào đường bộ, tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành cũng được định hướng trở thành phương thức vận tải công cộng khối lượng lớn, kết nối trung tâm TP.HCM với sân bay, giảm áp lực lên mạng lưới đường bộ và hạn chế sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân.

Gỡ khó khăn, phân luồng giao thông hợp lý giai đoạn đầu khai thác sân bay

Theo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và đại diện các hãng hàng không, đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông kết nối là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm hoạt động khai thác sân bay Long Thành. Các đơn vị kiến nghị Bộ Xây dựng, chính quyền TP.HCM, Đồng Nai và các chủ đầu tư tiếp tục đôn đốc, tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng, nguồn vật liệu, tập trung nguồn lực thi công để sớm hoàn thiện các tuyến đường.

Thực tế, thời điểm sân bay dự kiến khai thác thương mại đang đến gần, trong khi tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành chưa được triển khai xây dựng, một số dự án đường bộ vẫn tiếp tục hoàn thiện. Vì vậy, trong giai đoạn đầu vận hành, áp lực giao thông sẽ tập trung chủ yếu vào cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, Bến Lức - Long Thành, QL51 và cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.

Theo ACV, một thách thức khác là tổ chức hài hòa các luồng giao thông, nhất là giữa phương tiện chở hành khách và xe vận tải hàng hóa. Với vai trò là đầu mối hàng không gắn với các khu công nghiệp, trung tâm logistics và cụm cảng Cái Mép - Thị Vải, sân bay Long Thành được dự báo phát sinh nhu cầu vận tải lớn bằng xe tải, xe container. Do đó cần có phương án phân luồng phù hợp, rà soát tổng thể về năng lực thông hành, phương án phân luồng và khả năng kết nối, bảo đảm vận hành đồng bộ với sân bay.

Trong giai đoạn đầu, việc chuyển đổi, phân chia khai thác giữa sân bay Tân Sơn Nhất và sân bay Long Thành từ tháng 12/2026 cần được phối hợp chặt chẽ, phù hợp với năng lực hạ tầng giao thông ngoại vi. Phương án điều tiết hợp lý sẽ góp phần kiểm soát lưu lượng hành khách, hạn chế nguy cơ ùn tắc và bảo đảm việc đi lại thuận lợi trong những ngày đầu sân bay hoạt động.

Đơn vị mong muốn về lâu dài, việc ứng dụng ITS được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành giao thông trên các tuyến kết nối sân bay. Hệ thống camera giám sát, cảm biến lưu lượng và bảng thông tin điện tử biến đổi sẽ hỗ trợ cơ quan chức năng theo dõi tình hình giao thông, phát hiện sự cố, cập nhật thông tin và điều tiết dòng phương tiện theo thời gian thực. Song song đó, cần đẩy nhanh các dự án giao thông công cộng đặc biệt là đường sắt kết nối sân bay giúp hạn chế áp lực lên đường bộ.

Theo ông Nguyễn Văn Út, Chủ tịch UBND TP Đồng Nai, trong giai đoạn từ nay đến 2030, Đồng Nai chi 300.000 tỷ đồng cho hạ tầng để kết nối với TP.HCM, sân bay. Địa phương đang có lợi thế khi sở hữu hệ thống kết nối đường bộ, đường thủy, hàng không cùng hệ thống cảng biển, từng bước hình thành không gian kinh tế - đô thị đa trung tâm, gắn kết với các vùng động lực, nhất là TP.HCM.