Nghệ An: Rà soát, tháo gỡ hàng loạt vụ việc xây dựng, đất đai tồn đọng kéo dài

Gỡ vướng về đất đai, môi trường ngay từ cấp xã

Sau gần 8 tháng chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, trên địa bàn các xã, phường vẫn còn nhiều vấn đề nóng tồn đọng, chủ yếu liên quan đến chế độ, chính sách đất đai, trật tự xây dựng, môi trường và giải phóng mặt bằng. 

Đáng chú ý, việc chậm cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đang phát sinh nhiều kiến nghị của người dân. 

Theo kế hoạch của UBND tỉnh Nghệ An, các xã, phường phải hoàn thành đăng ký đất đai lần đầu và cấp giấy chứng nhận đối với các trường hợp tồn đọng đủ điều kiện trước ngày 31/12/2026.

Cán bộ Trung tâm hành chính công các phường, xã tại Nghệ An đang tập trung rà soát, xử lý những vấn đề tồn đọng kéo dài nhằm đảm bảo quyền lợi chính đáng cho nhân dân.

Ông Lô Xuân Điệp, Chủ tịch UBND xã Tri Lễ cho biết: Những hồ sơ đất đai không tranh chấp, không vướng mắc trước đây cơ bản đã được cấp huyện cũ giải quyết; số còn lại chủ yếu là các trường hợp phức tạp được chuyển giao về xã. 

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã đã thành lập tổ hỗ trợ người dân giải quyết thủ tục hành chính liên quan đến đất đai. 

Nhờ đó, nhiều hồ sơ tồn đọng kéo dài từng bước được tháo gỡ, với mục tiêu hoàn thành cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu cho các trường hợp đủ điều kiện trước cuối năm 2026.

Nằm cạnh lòng hồ Nhà máy thủy điện Chi Khê, bản Bãi Gạo, xã Châu Khê có khoảng 100 hộ dân sinh sống. Từ khi Nhà máy thủy điện Chi Khê hoàn thành và tích nước năm 2017, nguồn nước sinh hoạt của người dân bị ô nhiễm, không thể sử dụng; nhiều nhà xuất hiện tình trạng sụt lún, nứt gãy.

Cuối tháng 7/2023, Sở Tài nguyên và Môi trường Nghệ An (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An) đã kiểm tra hiện trạng, lấy mẫu xét nghiệm và kết luận phản ánh của người dân về ô nhiễm nguồn nước là có cơ sở. Tuy nhiên đến nay, người dân vẫn chưa được cung cấp nguồn nước sạch bảo đảm vệ sinh cho sinh hoạt hằng ngày.

Bà Lô Thị Phòng, trú bản Bãi Gạo, cho biết gia đình phải hứng nước mưa để dùng; giếng của hàng chục hộ dân trong bản đều bị ảnh hưởng nặng nề từ khi có thủy điện. Nhà bà cũng xuất hiện vết nứt, đất sụt lún, mỗi khi mưa lớn phải di dời tạm sang nơi khác. Người dân mong các cấp, ngành sớm có giải pháp hỗ trợ để ổn định cuộc sống.

Trong khi đó, ông Nguyễn Thế Mạnh, Chủ tịch UBND xã Châu Khê, cho biết Thủy điện Chi Khê đi vào hoạt động từ năm 2019 nhưng đến nay vẫn còn một số tồn tại trong công tác giải phóng mặt bằng chưa được xử lý dứt điểm. Việc tích nước theo cao trình 38m đã gây sụt lún đất, nứt gãy công trình, ảnh hưởng đến đời sống của một số hộ dân bản Bãi Gạo.

Sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã đã tập trung chỉ đạo xử lý các vấn đề này, đồng thời làm việc với đại diện thủy điện Chi Khê. Thời gian tới, chính quyền sẽ phối hợp với doanh nghiệp tổ chức gặp gỡ các hộ bị ảnh hưởng để thống nhất phương án hỗ trợ, đền bù.

Nhiều tồn đọng trong trật tự xây dựng, hỗ trợ đền bù được giải quyết

Là địa bàn có tốc độ đô thị hóa nhanh, phường Quỳnh Mai (Nghệ An) phát sinh nhiều vấn đề về trật tự xây dựng, quản lý đất đai. 

Vì vậy, sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, cấp ủy, chính quyền phường đã xác định nhiệm vụ trọng tâm là chấn chỉnh trật tự xây dựng, lập lại kỷ cương trong quản lý, sử dụng đất đai.

Ông Hồ Văn Sơn, Phó chủ tịch UBND phường Quỳnh Mai, cho biết: Ngay khi mô hình chính quyền hai cấp đi vào hoạt động, phường đã tổ chức lực lượng ra quân, tháo dỡ 12 công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp tồn đọng từ trước. 

Hiện nay, các bộ phận được giao kiểm tra, giám sát thường xuyên nhằm ngăn chặn tái vi phạm; khi phát hiện hoặc tiếp nhận tin báo sai phạm trật tự xây dựng, phường sẽ chỉ đạo xử lý nghiêm để răn đe.

Tại UBND phường Hoàng Mai, để giải quyết đơn thư khiếu nại liên quan công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án nâng cấp, mở rộng QL1A, phường đã thành lập tổ rà soát, xử lý đơn nhằm trả lời dứt điểm cho công dân. 

Đồng thời, thành lập hội đồng bồi thường, giải phóng mặt bằng để xem xét, phê duyệt các trường hợp đủ điều kiện, kịp thời giải ngân nguồn kinh phí đã được cấp.

Ông Nguyễn Bá Bình, Chánh Văn phòng HĐND - UBND phường Hoàng Mai cho biết: Sau khi sáp nhập, phường đã tiếp nhận 193 đơn khiếu nại liên quan công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) dự án nâng cấp QL1A và đến ngày 30/11/2025 đã giải quyết xong 193/193 đơn. 

Năm 2026, phường tiếp tục rà soát các hộ thuộc diện chuyển mục đích bồi thường từ đất vườn sang đất ở, hoàn thiện phương án bồi thường GPMB, bảo đảm đúng quy định và tiến độ.

Theo ông Dương Danh Vỹ, Trưởng phòng Cải cách hành chính và Văn thư lưu trữ, Sở Nội vụ Nghệ An, thời gian tới Sở sẽ tham mưu UBND tỉnh Nghệ An ban hành Chỉ thị đẩy mạnh cải cách hành chính giai đoạn 2026 - 2030. 

Qua đó, tạo cơ sở để chính quyền xã, phường xử lý hiệu quả các thủ tục còn tồn đọng, đồng thời tiếp tục rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính theo hướng nhanh gọn, thuận lợi nhất cho người dân.