Nghị định 218 đơn giản hóa thủ tục, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp vận tải đường bộ

Cắt giảm thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả quản lý

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 218/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 158/2024/NĐ-CP quy định về hoạt động vận tải đường bộ. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 10/8/2026, với nhiều quy định mới nhằm tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin và nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh vận tải.

Theo Sở Xây dựng TP Huế, Nghị định 218 ra đời mang lại nhiều đổi mới tích cực, đặc biệt trong việc nâng cao chất lượng quản lý nhà nước, chuẩn hóa nghiệp vụ lái xe và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực vận tải đường bộ.

Theo đó, điều chỉnh quy trình đăng ký khai thác vận tải hành khách tuyến cố định, góp phần giảm thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý.

Cụ thể, với tuyến vận tải đã công bố, đơn vị kinh doanh vận tải theo tuyến cố định có nhu cầu đăng ký khai thác các giờ xe chạy (nốt xe) còn trống; điều chỉnh, bổ sung hành trình tuyến hoặc tăng, giảm thời gian giãn cách giữa các chuyến xe liền kề; hoặc tăng lưu lượng khai thác sẽ chủ động xây dựng phương án khai thác tuyến gửi về Sở Xây dựng (nơi đơn vị kinh doanh vận tải đặt trụ sở chính hoặc trụ sở chi nhánh) để đăng ký khai thác tuyến theo quy định và Sở Xây dựng đầu tuyến bên kia để phối hợp quản lý.

Đối với các tuyến mới chưa được công bố, doanh nghiệp phải có văn bản trao đổi hoặc biên bản thống nhất với bến xe hai đầu tuyến. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi nhận được đề nghị, bến xe phải có văn bản hoặc biên bản trả lời; trường hợp không đồng ý phải nêu rõ lý do.

Sau khi có ý kiến thống nhất của các bến xe hai đầu tuyến, đơn vị kinh doanh vận tải xây dựng phương án khai thác tuyến gửi về Sở Xây dựng để đăng ký khai thác tuyến theo quy định và Sở Xây dựng đầu tuyến bên kia để phối hợp quản lý.

Nghị định cũng sửa đổi quy trình đăng ký khai thác tuyến, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp. Cụ thể, theo quy định mới, trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ đúng theo quy định, Sở Xây dựng nơi tiếp nhận hồ sơ phải thực hiện rà soát và gửi văn bản lấy ý kiến thống nhất trên Hệ thống dịch vụ công trực tuyến của Bộ Xây dựng với Sở Xây dựng đầu tuyến bên kia.

Trong thời gian 1 ngày làm việc, Sở Xây dựng đầu tuyến bên kia có trách nhiệm trả lời bằng văn bản trên Hệ thống dịch vụ công trực tuyến của Bộ Xây dựng về việc đồng ý hoặc không đồng ý (nêu rõ lý do). Trường hợp Sở Xây dựng đầu tuyến bên kia không có văn bản trả lời thì hệ thống sẽ tự động chuyển sang trạng thái đã đồng ý.

Ông Phạm Xuân Sơn, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Bến xe Huế cho biết: Bến xe khách cũng chịu tác động trực tiếp, đầu mối kết nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp vận tải và hành khách.

Các bến xe sẽ phải phối hợp chặt chẽ hơn trong việc cập nhật dữ liệu tuyến, biểu đồ chạy xe, giờ xuất bến và thông tin phương tiện theo quy định mới. Đồng thời, nơi tuyên truyền, hướng dẫn doanh nghiệp và lái xe thực hiện đúng các quy định mới, góp phần bảo đảm hoạt động vận tải diễn ra thông suốt.

Giảm áp lực thu hồi tuyến đối với doanh nghiệp

Nghị định 218/2026 đã sửa đổi quy định về thu hồi đăng ký khai thác tuyến đối với doanh nghiệp vận tải tuyến cố định. Trong đó, ngưỡng xem xét thu hồi đăng ký khai thác tuyến được giảm từ dưới 70% xuống dưới 50% tổng số chuyến xe đã đăng ký trong tháng, trừ các trường hợp bất khả kháng theo quy định.

Đồng thời, bổ sung quy định không áp dụng thu hồi Thông báo đăng ký khai thác tuyến thành công của chuyến xe đang khai thác trong trường hợp phương tiện phải ngừng hoạt động do nguyên nhân: thiên tai, tai nạn giao thông hoặc sự kiện bất khả kháng (sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép).

Theo ông Phạm Xuân Sơn, quy định mới sẽ giúp doanh nghiệp vận tải tuyến cố định dễ thở hơn khi có thể linh hoạt trong sắp xếp hoạt động, tần suất khai thác tuyến phù hợp với tình hình thực tế.

Đại diện Sở Xây dựng TP Huế cho hay, Nghị định 218 tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp trong tổ chức phương án vận chuyển hành khách, hạn chế tình trạng bị xử lý vi phạm khi buộc phải giảm chuyến hoạt động do nguyên nhân khách quan. 

Đồng thời, việc giữ mức tối thiểu số chuyến phải thực hiện trong tháng cũng siết trách nhiệm của doanh nghiệp khi đăng ký khai thác tuyến, hạn chế tình trạng hoạt động cầm chừng để giữ lốt; tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng trong hoạt động vận tải.

Nghị định cũng giao Sở Xây dựng là cơ quan tổ chức tập huấn và cấp Giấy chứng nhận tập huấn nghiệp vụ vận tải cho lái xe kinh doanh vận tải trên địa bàn tỉnh. Thời gian, địa điểm tổ chức tập huấn sẽ được Sở Xây dựng thông báo để các đơn vị chủ động đăng ký tham gia.

Đối với hoạt động vận tải đường bộ quốc tế, Nghị định đơn giản hóa thành phần hồ sơ, mở rộng hình thức trả kết quả bằng bản điện tử thông qua ứng dụng VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia; đồng thời sửa đổi nhiều biểu mẫu liên quan đến cấp giấy phép vận tải và giấy phép liên vận quốc tế.

Siết chặt quản lý vận tải hành khách theo hợp đồng

Theo Sở Xây dựng TP Huế, Nghị định số 218 tiếp tục siết chặt vận tải hành khách theo hợp đồng, Theo đó, đơn vị kinh doanh không được xác nhận đặt chỗ cho từng hành khách, không được bán vé, không được tổ chức hành trình hoặc lịch trình cố định để phục vụ nhiều hành khách hoặc nhiều người thuê vận tải khác nhau. 

Đồng thời, không được sử dụng xe kinh doanh vận tải để đón, trả khách tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện hoặc địa điểm cố định do đơn vị thuê, hợp tác kinh doanh.

Đáng chú ý, từ ngày 1/1/2028, các đơn vị kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng phải thực hiện kết nối, chia sẻ dữ liệu hợp đồng vận tải với Bộ Công an, Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính và UBND cấp tỉnh trước khi thực hiện chuyến đi theo quy định. Nghị định cũng sửa đổi quy định về niên hạn sử dụng của xe kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng.

Một doanh nghiệp vận tải ở TP Huế cho rằng, để quy định mới phát huy hiệu quả, Bộ Xây dựng cần sớm hoàn thiện phần mềm quản lý, ngân hàng câu hỏi và hướng dẫn thống nhất trên phạm vi toàn quốc; Sở Xây dựng cần chủ động xây dựng kế hoạch tập huấn theo từng giai đoạn, tránh dồn lượng lớn học viên trong thời gian ngắn.

Ngoài ra, các doanh nghiệp vận tải cần chủ động rà soát đội ngũ lái xe và phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý. Như vậy, Nghị định mới sẽ góp phần xây dựng môi trường kinh doanh vận tải minh bạch, chuyên nghiệp và an toàn hơn.

Sở Xây dựng TP Huế cho hay, từ ngày 15/9/2026, việc tiếp nhận hồ sơ, cập nhật thông tin và trả kết quả cấp Giấy phép kinh doanh vận tải theo hình thức trực tuyến sẽ được thực hiện trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Bên cạnh đó, đơn vị kinh doanh vận tải được tự quản lý, in, dán và gỡ bỏ phù hiệu theo mẫu quy định; đồng thời bãi bỏ thành phần hồ sơ là Giấy chứng nhận đăng ký xe khi thực hiện thủ tục cấp phù hiệu.