Trường phổ thông nội trú xã biên giới có thể tuyển học sinh nước láng giềng

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa ban hành Thông tư số 12/2026/TT-BGDĐT quy định về tổ chức và hoạt động của trường phổ thông nội trú.

Thông tư được Bộ GD&ĐT xây dựng nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Đảng, Nhà nước về phát triển giáo dục tại khu vực biên giới, trong đó có chủ trương đầu tư xây dựng trường học cho các xã biên giới. Nội dung này được nhấn mạnh tại Nghị quyết số 71-NQ/TW, Nghị quyết số 281/NQ-CP và Nghị quyết số 298/NQ-CP.

Quy định mới cũng tạo hành lang pháp lý thống nhất cho việc tổ chức và vận hành mô hình trường phổ thông nội trú; góp phần bảo đảm cơ hội học tập cho học sinh tại các xã biên giới, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực địa phương, đồng thời tăng cường quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.

Quy chế nêu rõ các nội dung về tổ chức và hoạt động của trường phổ thông nội trú (PTNT), gồm: nhiệm vụ và quyền hạn của nhà trường; cơ cấu tổ chức; quản lý hoạt động giáo dục; đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và nhân sự hỗ trợ; học sinh; cơ sở vật chất; tài chính và mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội.

Theo đó, trường PTNT là loại hình trường chuyên biệt do Nhà nước thành lập tại các xã biên giới đất liền, nhằm tạo điều kiện học tập cho học sinh khu vực này, thúc đẩy công bằng trong tiếp cận giáo dục và phát triển nguồn nhân lực cho địa phương.

Hệ thống trường PTNT gồm: Trường PTNT tiểu học và trung học cơ sở; trường PTNT trung học cơ sở và trung học phổ thông và trường PTNT liên cấp từ tiểu học đến trung học phổ thông.

Về phân cấp quản lý, trường PTNT tiểu học và trung học cơ sở do Chủ tịch UBND cấp xã quyết định thành lập và do UBND cấp xã quản lý. Trường PTNT có cấp học cao nhất là trung học phổ thông do Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định thành lập và do Sở GD&ĐT quản lý.

Sở GD&ĐT chủ trì, phối hợp với UBND cấp xã xây dựng nội dung phối hợp trong công tác quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục đối với hệ thống trường này.

Về cơ cấu tổ chức, ngoài các tổ chức theo Điều lệ trường phổ thông, trường phổ thông nội trú được phép thành lập tối đa ba tổ giáo dục đặc thù. Các tổ này hỗ trợ hiệu trưởng trong công tác giáo dục, quản lý, chăm sóc và nuôi dưỡng học sinh nội trú và bán trú buổi trưa.

Đối tượng tuyển sinh là học sinh trong độ tuổi theo quy định của từng cấp học; thường trú tại xã biên giới nơi trường đặt trụ sở hoặc tại các xã biên giới liền kề; hoặc là con của cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang đang công tác tại xã biên giới.

Quy định cũng nêu rõ thứ tự ưu tiên trong tuyển sinh học sinh nội trú. Trường hợp số học sinh đăng ký ở một mức ưu tiên vượt quá chỉ tiêu còn lại, trường PTNT sẽ thực hiện tuyển sinh theo tiêu chí do Sở GD&ĐT hướng dẫn.

Ngoài ra, trường PTNT có thể tuyển sinh học sinh nước láng giềng khi được cấp có thẩm quyền giao nhiệm vụ theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh việc thực hiện chương trình giáo dục phổ thông do Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ban hành và khung kế hoạch thời gian năm học theo quy định, phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương và nhà trường, các trường còn tổ chức những hoạt động giáo dục đặc thù.

Về quy mô và địa điểm xây dựng, trường phải bảo đảm khai thác tối đa điều kiện tự nhiên; có khả năng ứng phó với thiên tai như sạt lở đất, bão, lũ cũng như các tác động của biến đổi khí hậu. Đồng thời, địa điểm xây dựng phải bảo đảm hạ tầng kỹ thuật liên quan như điện, nước sạch, hệ thống thoát nước, giao thông và viễn thông.

Theo quy định, tổng diện tích đất xây dựng mỗi trường từ 5 - 10ha, với quy mô khoảng 30 lớp, tương ứng khoảng 1.000 học sinh. Tuy nhiên, quy mô và diện tích xây dựng cần phù hợp với điều kiện thực tế và khả năng đáp ứng cơ sở vật chất của từng địa phương.

Thông tư mới cũng nhấn mạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc bảo đảm điều kiện hoạt động của trường PTNT. UBND cấp tỉnh có trách nhiệm chỉ đạo các sở, ngành và chính quyền địa phương phối hợp với ngành giáo dục trong công tác tuyển sinh, quản lý học sinh, tổ chức các hoạt động giáo dục đặc thù và huy động nguồn lực phát triển nhà trường.

Các trường PTNT có trách nhiệm phối hợp với cơ quan liên quan trong việc tiếp nhận học sinh nước láng giềng; đồng thời quản lý các học sinh này theo Quy chế quản lý người nước ngoài học tập tại Việt Nam do Bộ GD&ĐT ban hành và các quy định của pháp luật.