Xây dựng tiêu chuẩn thiết kế bến phao, bến du thuyền

Hoàn thiện hành lang kỹ thuật cho bến phao, bến du thuyền

Theo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, hành lang pháp lý kỹ thuật đối với công trình bến phao và bến du thuyền tại Việt Nam đang trong quá trình hoàn thiện.

Hiện các công trình này chưa có một bộ tiêu chuẩn duy nhất mà được quản lý thiết kế thông qua hệ thống tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) và tiêu chuẩn cơ sở (TCCS) về kỹ thuật cảng biển và cảng thủy nội địa.

Các tiêu chuẩn cơ sở hiện có mới thiết lập một số thông số cơ bản, như độ sâu luồng, tĩnh không, hệ thống phao neo, chuyên biệt cho bến du thuyền và phù hợp với thực trạng phát triển du lịch đường thủy nội địa. Tuy nhiên, phạm vi áp dụng còn hẹp, chỉ dành cho tàu có chiều dài dưới 50m, đồng thời chưa có cơ sở tính toán tải trọng phức hợp để áp dụng cho siêu du thuyền hoặc nhà ga khách quốc tế.

Trong khi đó, sự phát triển của hạ tầng hàng hải đặt ra yêu cầu về hệ thống tiêu chuẩn thiết kế chặt chẽ, nhằm bảo đảm ổn định kết cấu, an toàn hàng hải và hiệu quả khai thác.

Đối với bến phao và bến du thuyền, các tiêu chuẩn quốc tế là cơ sở quan trọng để tính toán động lực học hệ neo, đánh giá tác động của các yếu tố môi trường như sóng, gió, dòng chảy và quy hoạch không gian cập tàu. Việc áp dụng phù hợp các tiêu chuẩn cũng nhằm tối ưu hóa chi phí đầu tư và đáp ứng điều kiện làm việc khắc nghiệt của kết cấu trên biển.

Theo dự thảo, công trình neo đậu phải được bố trí tại vị trí thích hợp, bảo đảm an toàn và thuận lợi cho hoạt động của tàu thuyền.

Đối với phao neo đặt tại những khu vực mà sự cố hư hỏng có nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng đến tính mạng con người, tài sản hoặc hoạt động kinh tế - xã hội, thiết kế phải bảo đảm kết cấu phao neo không bị mất ổn định nghiêm trọng ngay cả khi chịu tác động của các tải trọng cực hạn như sóng thần, sóng ngẫu nhiên cực đại.

Đối với bến tàu khách, dự thảo yêu cầu công trình phải đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật phù hợp với điều kiện tự nhiên, điều kiện khai thác, đặc trưng kết cấu và các yếu tố liên quan.

Cùng với sự phát triển của công nghiệp đóng tàu, kích thước tàu khách du lịch đã tăng liên tục trong vòng 40 năm qua. Vì vậy, thiết kế bến tàu cần tính đến khả năng phát triển của tàu du lịch trong tương lai, khả năng nâng cấp cảng, phương án cập bến, rời bến và neo tàu, cũng như các công trình phục vụ hành khách lên, xuống tàu.

Công trình đón, trả khách phải bảo đảm hành khách lên, xuống tàu an toàn, thuận tiện. Khi thiết kế cần xem xét chênh lệch mực nước do thủy triều tại khu vực xây dựng, sự khác nhau về mớn nước của từng loại tàu, vị trí lên xuống trên tàu và biên độ dao động của tàu trong quá trình neo đậu.

Đối với nhà ga hành khách của bến tàu du thuyền, dự thảo yêu cầu phải bố trí đủ không gian cho các hoạt động và hành lang đi lại của hành khách.

Thiết kế bến du thuyền phải tính đến nhiều hạng mục

Theo dự thảo, bến tàu du thuyền có thể là công trình hạ tầng giao thông và đô thị phức tạp, cung cấp cơ sở hạ tầng và dịch vụ cho các tàu, thuyền phục vụ vui chơi, giải trí.

Bến có thể bao gồm hệ thống neo đậu trên mặt nước; các tiện ích tại điểm neo đậu như nước, điện, liên lạc, hệ thống bơm xả, trạm tiếp nhiên liệu; các tiện ích chung trên mặt nước; khu lưu trữ trên bờ như nhà kho lưu tàu, bãi đỗ rơ-moóc, bãi lưu trữ ngoài trời; đường trượt hạ thủy tàu, khu vực neo đậu và các dịch vụ tàu thuyền khác.

Bên cạnh đó, bến du thuyền còn phục vụ chủ tàu, khách đi cùng và thuyền viên thông qua các công trình phụ trợ như nhà vệ sinh, phòng tắm, bãi đỗ xe, không gian dành cho vận hành, an toàn, an ninh, thông tin liên lạc, giao thông và các chức năng quản lý khác của cảng.

Dự thảo cũng đề cập yêu cầu bố trí không gian dành cho các cơ quan Nhà nước như hải quan, xuất nhập cảnh, cảnh sát biển; mặt bằng thương mại hoặc văn phòng cho các dịch vụ hỗ trợ, cùng các tiện ích khác như khu ẩm thực và giải trí.

Do tính chất đa dạng của các hạng mục, yêu cầu thiết kế đối với bến du thuyền cần được xác định cụ thể, từ luồng tàu, khu nước neo đậu, cầu tàu, hệ thống cầu tàu nổi, hệ thống neo đậu, kích thước bến đỗ, cầu dẫn đến các công trình tiện ích khác.