Chứng khoán trồi sụt, chuyên gia lưu ý gì khi xuống tiền?

Thị trường giảm điểm, dòng tiền chưa trở lại

Theo VNDIRECT (Công ty CP Chứng khoán VNDIRECT), VN-Index kết thúc tháng 9 ở mức 1.768,62 điểm, giảm 3,5% so với cuối tháng trước, mất mốc hỗ trợ 1.780 điểm. Sau nhịp phục hồi gần 100 điểm trong tháng 8, áp lực chốt lời gia tăng, trong khi dòng tiền chưa đủ mạnh để hấp thụ lượng cổ phiếu bán ra.

Thống kê cập nhật đến ngày 28/9 cho thấy chỉ 6 trong 20 nhóm ngành tăng điểm. Bảo hiểm và năng lượng nổi bật với mức tăng lần lượt 12,1% và 7,6%. Ngược lại, sản phẩm và dịch vụ tiêu dùng giảm 15,9%, dịch vụ tài chính giảm 10,5%, viễn thông giảm 7,9%. Bất động sản, bán lẻ và công nghệ cũng suy yếu. Diễn biến này cho thấy áp lực điều chỉnh lan rộng, thị trường chưa có nhóm dẫn dắt đủ mạnh.

Sự phân hóa còn thể hiện giữa các nhóm vốn hóa. Cùng kỳ thống kê, VN30 giảm 2,3%, nhóm vốn hóa vừa giảm 3,6%, còn nhóm vốn hóa nhỏ giảm 1%. 

Nhóm cổ phiếu bất động sản dù vẫn tăng khá nếu tính từ đầu năm, song kết quả chủ yếu đến từ một số cổ phiếu lớn, chưa phản ánh sự cải thiện đồng đều của các cổ phiếu trong ngành.

Giá trị giao dịch bình quân toàn thị trường đạt khoảng 18.000 tỷ đồng mỗi phiên, giảm 3,5% so với tháng trước. HoSE đạt khoảng 16.754 tỷ đồng mỗi phiên, giảm 3,6%; HNX đạt khoảng 716 tỷ đồng, giảm 17,1%. UPCoM tăng 28,6%, lên khoảng 568 tỷ đồng mỗi phiên, nhưng chưa đủ bù đắp sự suy yếu trên hai sàn chính.

Cùng thời điểm thống kê, khối ngoại bán ròng 3.541 tỷ đồng, tăng 115,4% so với mức 1.644 tỷ đồng của tháng 8. Theo báo cáo, đây là tháng bán ròng thứ chín liên tiếp kể từ đầu năm. Áp lực bán tăng trở lại trong lúc thanh khoản suy yếu khiến thị trường khó duy trì đà phục hồi của tháng trước.

VNDIRECT nhận định kỳ vọng nâng hạng đã phần nào phản ánh vào giá và hoạt động giao dịch trước đó. Sau khi Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng từ ngày 21/9, dòng vốn mới chưa đủ mạnh để bù đắp hoạt động chốt lời và cơ cấu danh mục. Sự kiện nâng hạng vì vậy chưa tạo chuyển biến rõ rệt về dòng tiền trong kỳ thống kê.

Theo chuyên gia VNDIRECT, việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, lên 3,75–4%, làm tăng sức hấp dẫn của tài sản định giá bằng USD, gây sức ép lên dòng vốn tại các thị trường mới nổi. Giá dầu neo cao còn làm tăng lo ngại về chi phí đầu vào, lạm phát và khả năng lãi suất duy trì ở mức cao.

Trong nước, nhu cầu tín dụng tăng gây áp lực lên lãi suất huy động. Những yếu tố này khiến dòng tiền tiếp tục thận trọng, trong khi thị trường cần lực mua đủ mạnh để hấp thụ áp lực bán.

Chọn thời điểm giải ngân, hạn chế mua đuổi

Từ đầu tháng 10 tới nay, (6 phiên từ ngày 1 - 8/10), VN-Index có hai phiên tăng và bốn phiên giảm, mất tổng cộng 29,65 điểm, tương đương 1,68% so với cuối tháng 9. 

VNDIRECT dự báo tháng 10, thị trường có thể tiếp tục rung lắc khi dòng tiền chưa cải thiện rõ rệt. VNDIRECT dự báo, ở kịch bản tích cực, VN-Index tích lũy, tạo đáy giữ vùng hỗ trợ 1.716–1.730 điểm và dao động trong biên độ 1.720–1.800 điểm. Chỉ số đóng cửa tuần trở lại trên 1.800 điểm, thị trường có thể xác nhận đáy ngắn hạn, mở khả năng phục hồi lên vùng 1.830–1.860 điểm.

Điều kiện đi kèm là Fed không phát tín hiệu tăng thêm lãi suất. Bởi, chính sách của Fed có thể tác động đến sức mạnh đồng USD, tỷ giá và dòng vốn ngoại. Tín hiệu tạm dừng tăng lãi suất sẽ hỗ trợ tâm lý đầu tư tại các thị trường mới nổi; ngược lại, thông điệp tiếp tục thắt chặt có thể gây thêm sức ép.

Ở chiều ngược lại, nếu Fed tăng thêm 0,25 điểm phần trăm, VNDIRECT cho rằng áp lực bán ròng của khối ngoại có thể kéo dài. VN-Index khi đó có khả năng mất vùng đáy tháng 8, lùi về kiểm định vùng hỗ trợ 1.650–1.660 điểm. 

Trước hai kịch bản này, chuyên gia VNDIRECT khuyến nghị nhà đầu tư giao dịch linh hoạt, ưu tiên quản trị rủi ro và hạn chế mua đuổi trong các nhịp tăng. Việc giải ngân có thể được xem xét khi VN-Index điều chỉnh và tích lũy quanh vùng 1.700–1.730 điểm, hướng tới cơ hội phục hồi trong quý IV.

Tiêu chí lựa chọn là doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, thanh khoản cao, triển vọng lợi nhuận tích cực và khả năng thu hút vốn từ quỹ ETF, nhà đầu tư tổ chức. VNDIRECT lưu ý định giá hấp dẫn mới là điều kiện cần. Để dòng tiền trở lại mạnh hơn, thị trường vẫn cần thêm tín hiệu thuận lợi từ vĩ mô, lãi suất và thanh khoản. 

VikkiBankS (Chứng khoán VikkiBankS) cũng có chung nhận định. Song, VikkiBankS cũng gợi mở, những nhịp điều chỉnh sâu cũng đang mở ra cơ hội tích lũy cho một nhịp tăng mới kéo dài.

Theo VikkiBankS, bức tranh kinh tế vĩ mô quý III đang có những điểm sáng. Công nghiệp tăng trưởng mạnh, hoạt động xuất nhập khẩu cải thiện khi tháng 9 trở lại trạng thái thặng dư thương mại, còn giải ngân đầu tư công trong tháng tăng 31,5% so với cùng kỳ, mức cao nhất kể từ đầu năm. Do đó, các doanh nghiệp thuộc nhóm cảng biển, bán lẻ, giấy và ngân hàng, những doanh nghiệp có kết quả kinh doanh quý III khả quan và khả năng duy trì đà tăng trưởng sang quý cuối năm.