TP.HCM bàn cách tạo dư địa tăng trưởng trong kỷ nguyên AI

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), yêu cầu chuyển đổi xanh và quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng đang làm thay đổi cách thức sản xuất, quản trị và tổ chức nền kinh tế. Những chuyển dịch này buộc các quốc gia, địa phương và doanh nghiệp phải tìm kiếm mô hình tăng trưởng phù hợp, đồng thời nâng cao khả năng cạnh tranh và chống chịu trước biến động.

AI và biến động chuỗi giá trị đặt ra bài toán tăng trưởng mới

Tại các phiên thảo luận chuyên đề trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu năm 2026, diễn ra sáng 27/10, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Công Vinh cho rằng, những động lực tăng trưởng của hai thập niên qua cần được nhìn nhận lại trước những thay đổi của kinh tế thế giới.

Theo ông Nguyễn Công Vinh, vấn đề không chỉ là thích ứng với các xu hướng mới mà còn phải chủ động định hình động lực tăng trưởng trong tương lai. Các nền kinh tế cần tìm lời giải cho việc tăng trưởng sẽ đến từ đâu, làm thế nào để cùng tạo ra tăng trưởng và những mô hình nào có thể được chia sẻ, nhân rộng.

AI là một trong những yếu tố đang tác động mạnh đến quá trình chuyển đổi này. Dẫn Báo cáo Tương lai Việc làm năm 2025 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), ông Nguyễn Công Vinh cho biết, đến năm 2030, thế giới dự kiến có khoảng 170 triệu việc làm mới được tạo ra, 92 triệu việc làm bị mất đi và 39% kỹ năng của người lao động sẽ thay đổi hoặc trở nên lạc hậu.

Những dự báo này cho thấy yêu cầu chuẩn bị nguồn nhân lực ngày càng cấp thiết. Khả năng tận dụng công nghệ không chỉ phụ thuộc vào mức độ đầu tư mà còn gắn với năng lực đào tạo con người, hoàn thiện thể chế và phát triển dữ liệu.

Theo lãnh đạo TP.HCM, trong môi trường kinh tế nhiều biến động, quy mô có thể tạo lợi thế trước mắt nhưng năng lực thích ứng mới quyết định khả năng phát triển lâu dài. Đồng thời, không nền kinh tế nào có thể tự xây dựng đầy đủ mọi năng lực cần thiết, bởi dữ liệu, công nghệ, vốn và nhân lực ngày càng đòi hỏi sự kết nối xuyên biên giới và giữa các ngành.

Một trong những nội dung trọng tâm của Diễn đàn là định vị lại Việt Nam và ASEAN trong chuỗi giá trị toàn cầu. Khi chuỗi cung ứng ngày càng gắn kết theo khu vực và ứng dụng công nghệ sâu rộng hơn, ASEAN có cơ hội tăng cường liên kết, chuyển từ các cơ sở sản xuất riêng lẻ sang hệ sinh thái sản xuất khu vực có tính kết nối và khả năng chống chịu cao hơn.

Tại phiên thảo luận về chủ đề này, các đại biểu tập trung phân tích sức hấp dẫn đầu tư của ASEAN, những rào cản đối với hội nhập khu vực và các điều kiện cần thiết để nâng cao giá trị gia tăng mà các nền kinh tế có thể giữ lại trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Các vấn đề được đặt ra gồm năng lực hạ tầng, dữ liệu đáng tin cậy, nguồn nhân lực và khả năng kết nối giữa doanh nghiệp trong khu vực. Đây là những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hợp tác sản xuất, khả năng tham gia sâu hơn của doanh nghiệp trong nước và sức cạnh tranh của toàn chuỗi cung ứng.

Bên cạnh đó, vai trò của chính phủ, các tập đoàn đa quốc gia và những sáng kiến hỗ trợ nhà cung cấp trong nước cũng được đề cập. Việc nâng cao năng lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa được xem là một hướng để mở rộng sự tham gia của doanh nghiệp bản địa vào mạng lưới sản xuất, qua đó tăng khả năng tiếp nhận và tạo ra giá trị gia tăng.

Các trao đổi cũng đặt ra yêu cầu phát huy năng lực bổ trợ giữa các nền kinh tế ASEAN. Thay vì chỉ cạnh tranh thu hút đầu tư, các quốc gia có thể tăng cường liên kết về sản xuất, công nghệ và nguồn cung để hình thành mạng lưới khu vực có sức chống chịu tốt hơn trước những biến động toàn cầu.

Siêu đô thị trở thành chủ thể trong hợp tác quốc tế

Bên cạnh vai trò của các quốc gia, các siêu đô thị với mật độ tập trung cao về dân cư, doanh nghiệp và tri thức đang có thêm điều kiện tham gia vào các mạng lưới hợp tác quốc tế. Đây cũng là một trong những vấn đề được Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Công Vinh đề cập tại Diễn đàn.

Theo ông, các đô thị cần chủ động tạo lập những khuôn khổ hợp tác, sáng kiến và quan hệ đối tác mới, trong đó lợi ích được chia sẻ giữa các bên. Những cuộc trao đổi tại Diễn đàn cần hướng đến các giải pháp cụ thể, có khả năng phát triển thành dự án hợp tác trong thực tế.

Trong khuôn khổ chuyên đề về chuyển dịch mô hình kinh tế toàn cầu và kinh nghiệm tái cấu trúc nền kinh tế của các quốc gia, siêu đô thị, chương trình gồm 5 phiên thảo luận: Định vị lại Việt Nam và ASEAN trong chuỗi giá trị toàn cầu; ESG và kinh tế tuần hoàn; từ triển khai AI đến chuẩn bị nguồn nhân lực cho tương lai ngành sản xuất; ứng dụng AI trong quản trị siêu đô thị và công nghiệp; năng lực chủ quyền AI.

Các chủ đề này đề cập nhiều khía cạnh của quá trình chuyển đổi kinh tế, từ tổ chức sản xuất, phát triển bền vững đến ứng dụng công nghệ trong quản trị và chuẩn bị nguồn nhân lực. Qua đó, các đại biểu trao đổi về cách thức xây dựng năng lực thích ứng, tăng cường liên kết và khai thác các cơ hội tăng trưởng mới.

TP.HCM kỳ vọng Diễn đàn Kinh tế mùa Thu không chỉ là nơi trao đổi quan điểm mà còn góp phần hình thành những sáng kiến và quan hệ đối tác có thể triển khai trong thực tế, mở rộng hợp tác giữa các nền kinh tế và tạo thêm dư địa phát triển trong kỷ nguyên AI.